Çin Ulusal İstatistik Bürosu, 2025 büyüme istatistiklerini açıkladı. Ülke yönetimi 2025 için yüzde 5 dolayında büyüme hedeflemişti; açıklanan büyüme rakamı tam yüzde 5.
Verilere göre 2025 yılında ülke tarım sektörü yüzde 3.9, sanayi sektörü yüzde 4.5, hizmetler sektörü yüzde 5.5 büyüdü. Sanayi sektörü içinde ise imalat sanayisinin büyümesi yüzde 6.4 oldu. Alt sektörler bazında inşaat sektörünü besleyen çimento, cam, demir-çelik gibi sektörlerde küçülme olduğu görülüyor. Buna karşılık özellikle yeni teknolojilere dayalı sektörlerde oldukça canlı büyüme gözleniyor: Sanayi robotları yüzde 28, hizmet robotları yüzde 16, elektrikli otomobiller yüzde 25, enerji jeneratörleri yüzde 38… Aynı şekilde hizmetler sektöründe de yeni teknolojilere dayalı bilgi işlem ve iletişim hizmetlerindeki büyümenin hizmet sektörü genelinin çok üzerinde, yüzde 11 düzeyinde gerçekleştiği görülüyor.
TÜKETİM
Veriler, Çin ekonomisinin temel sıkıntılarından birini yansıtarak, tüketimin yüzde 3.6 büyüme ile üretimin gerisinde kaldığını gösteriyor. Bireysel ve hane içi faaliyetlerle ilgili harcamaların genelin üzerinde büyüme gösterdiği görülüyor. Örneğin gıda harcamaları yüzde 9, spor ve eğlence ürünleri yüzde 16, ev aletleri yüzde 11, iletişim araçları yüzde 21, mobilya yüzde 15, altın ve gümüş mücevher yüzde 13…
YATIRIMLAR
Ülke ekonomisinin ikinci sıkıntısı da kendisini 2025 yılında önceki yıla göre yüzde 3.8 azalan sabit kıymet yatırımlarında gösteriyor. Bu sıkıntının altında daha önce birçok kez ele aldığımız gibi ülke yönetiminin konut inşaat sektörünün ekonomideki önemini azaltma çabasının sonucu olarak sektörün ve dolayısıyla yatırımlarının daralması geliyor. Bir süredir olduğu gibi ülke inşaat sektörü yatırımları bu yılda, bu sefer geçen yıla göre yüzde 17 olarak azaldı. Ancak bu yıl kamu altyapı yatırımlarında da elektrik enerjisi üretimi dışında, yüzde 2 dolayında bir azalma var. Yatırımlarda da bazı parlak alanlar var: Elektrik üretim ve dağıtımı yüzde 9, otomobil sektörü yüzde 12, demiryolu-gemicilik-uzay sektörü yüzde 18.
DIŞ TİCARET
Ülke içi tüketim ve yatırımlar zayıf olunca büyümeyi ihracat sürüklemiş görünüyor. Verilere göre 2025 yılı önceki yıla göre yüzde 6’nın biraz üzerinde artarken, ithalattaki artış yüzde yarım düzeyinde kalmış. Yüksek teknoloji ürünleri ihracatındaki artış ise yüzde 12’nin biraz üzerinde gerçekleşmiş. Bu şekilde de Çin’in yıllık mal ticareti fazlası bir trilyon doları aşmış bulunuyor. Bu konuyu bir başka yazıda ele alacağız.
FİYATLAR
2025 yılı tüketici fiyat indeksinin sabit kalmış olması, talebin üretimden yavaş artmasının yansıması olarak fiyatlardaki düşme eğiliminin tüketici fiyatları için kontrol altında olduğu şeklinde yorumlanabilir. Ancak üretici fiyatlarındaki yüzde 2.6’lık düşüş, sıkıntının temelde sürdüğünü gösteriyor. Yıl içinde et, sebze, ulaşım ve iletişim hizmetleri gibi bazı kalemlerde fiyatlar azalırken; giyim, eğitim ve kültür, sağlık, meyve fiyatları gibi bazı kalemlerde