SPK'dan borsada şeffaflık adımı: Pay sahipliği ve fiili dolaşımda yeni dönem başlıyor

Borsa İstanbul’da ortaklık yapısı ve halka açıklık verilerinin izlenmesinde yeni dönem başlıyor. SPK’nın kararıyla pay sahipliği bildirim sınırı aşağı çekilirken, fiili dolaşım oranlarının hesaplanma yöntemi de ayrıntılı biçimde yeniden belirlendi.

PAY SAHİPLİĞİ BİLDİRİM SINIRI YÜZDE 3 OLDU

Sermaye Piyasası Kurulu, Borsa İstanbul’da işlem gören ihraççıların sermayesindeki pay sahipliği bildirim yükümlülüğü sınırını yüzde 3 olarak belirledi.

Karar, 11 Eylül 2026 gün sonundan itibaren uygulanmaya başlayacak.

Buna göre doğrudan yüzde 3 ve üzeri paya sahip gerçek ve tüzel kişileri gösteren tablo Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından anlık olarak güncellenecek.

DOLAYLI SAHİPLİKTE YÜZDE 10 SINIRI

Serbest fonlar dahil dolaylı yoldan yüzde 10 ve üzeri paya sahip gerçek ve tüzel kişilere ilişkin tablo da MKK tarafından anlık güncellenecek.

Ancak MKK’nın açıkladığı dolaylı pay sahipliği verileri, pay alım teklifi yükümlülüğü gibi düzenlemelerde doğrudan esas alınmayacak.

Bu veriler, malvarlıksal hakların oranına ilişkin bilgilendirme amacı taşıyacak.

FİİLİ DOLAŞIM ORANI YENİDEN TANIMLANDI

SPK kararında fiili dolaşımdaki pay kavramı, “halka açıklık oranını gösteren kavram” olarak tanımlandı.

Fiili dolaşım oranı, MKK tarafından izlenebilen fiili dolaşımdaki pay adedinin MKK’nın izleyebildiği toplam pay adedine bölünmesiyle hesaplanacak.

YÜZDE 10 VE ÜZERİ ORTAKLARIN PAYLARI HARİÇ TUTULACAK

Şirket sermayesinin yüzde 10 veya daha fazlasına sahip ortakların ellerindeki paylar fiili dolaşım hesabına dahil edilmeyecek.

Aynı şekilde şirketin, şirket kurucularının ve konsolidasyona tabi ilişkili kuruluşların sahip olduğu paylar da kapsam dışında kalacak.

GERİ ALINAN PAYLAR DA DOLAŞIM DIŞINDA

Geri Alınan Paylar Tebliği ve SPK ilke kararları kapsamında gerçekleştirilen geri alım işlemleriyle edinilen paylar da fiili dolaşım hesabına dahil edilmeyecek.

Kamu tüzel kişiliklerinin mülkiyetindeki paylar da aynı şekilde hesaplama dışında tutulacak.

ÜST DÜZEY YÖNETİCİLERİN PAYLARI HESABA KATILMAYACAK

Şirketlerin yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile genel müdür veya genel müdüre denk ya da daha üst görevlerde bulunanların sahip olduğu paylar fiili dolaşım dışında kalacak.

Genel müdüre veya eşdeğer yöneticilere doğrudan bağlı genel müdür yardımcısı ve benzeri üst düzey yöneticilerin payları da hesaplamaya dahil edilmeyecek.

SANDIK VE VAKIF PAYLARI DA KAPSAM DIŞI

Şirketlerin sandık ve vakıflarının mülkiyetindeki paylar da fiili dolaşım hesabında yer almayacak.

Teminat olarak verilen bazı paylar, hukuken kısıtlı ve alım satıma konu edilemeyen paylar ile yasaklı ve hacizli paylar da fiili dolaşım dışında tutulacak.

YURT DIŞINDA İŞLEM GÖREN PAYLAR DA HARİÇ

Yurt dışı piyasalarda işlem gören paylar da fiili dolaşımdaki pay tanımının dışında bırakıldı.

Ayrıca fiili dolaşıma dahil edilmeyen paylara sahip kişilerin serbest veya serbest özel fon katılma payları ile Borsa İstanbul’da işlem gören halka açık şirketler üzerinden sahip oldukları dolaylı paylar da belirli oranlarda hesaplama dışında tutulacak.

MKK GÜNLÜK HESAPLAMA YAPACAK

Fiili dolaşımdaki pay adedi ve fiili dolaşım oranı verileri 11 Eylül 2026 tarihinden itibaren MKK tarafından günlük olarak hesaplanacak ve kamuya duyurulacak.

Böylece halka açık şirketlerde fiili dolaşım verileri daha sık ve düzenli şekilde takip edilebilecek.

ŞİRKETLER HER AY BİLDİRİM YAPACAK

Borsa İstanbul’da payları işlem gören tüm şirketler, fiili dolaşımdaki pay kriterleri kapsamına giren gerçek ve tüzel kişilerin kimlik ve unvan bilgilerini her ayın ilk iş gününde MKK’ya bildirecek.

Bu sürecin yürütülmesi konusunda Merkezi Kayıt Kuruluşu görevlendirildi.

BORSA İÇİN YENİ ŞEFFAFLIK DÖNEMİ

SPK’nın yeni kararıyla hem doğrudan ve dolaylı ortaklık yapısının görünürlüğü artırılıyor hem de fiili dolaşım oranının hangi paylardan oluştuğu daha net hale getiriliyor.

Yeni sistemin 11 Eylül’den itibaren devreye girmesiyle yatırımcılar, halka açık şirketlerin ortaklık yapısı ve fiili dolaşım oranlarına ilişkin verilere daha güncel biçimde erişebilecek.