Petrol yükseldi, altın geriledi: Emtia piyasalarında haftanın bilançosu
Emtia piyasalarında tamamlanan haftada, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını yoğunlaştırmasıyla yükselen enerji fiyatları ve Fed’in para politikasına ilişkin değişen beklentiler fiyatlamalarda belirleyici oldu. Brent petrol haftalık bazda yüzde 7,2 yükselirken, altında yüzde 0,4 düşüş görüldü.

ABD ile İran arasındaki askeri gerilimin yeniden tırmanması, Hürmüz Boğazı üzerinden sevkiyatların aksayabileceği endişesini artırdı. Güçlü ABD istihdam verileri Fed’in faiz artırımı ihtimalini yeniden yükseltirken, enerji, değerli metaller, baz metaller ve tarım emtialarında farklı yönlerde hareketler izlendi.
JEOPOLİTİK RİSKLER EMTİA PİYASALARINA YÖN VERDİ
ABD ile İran arasındaki askeri gerilimin yeniden tırmanması, tamamlanan haftada emtia piyasalarının ana gündemlerinden biri oldu.
Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen sevkiyatların aksayabileceği endişesi özellikle enerji fiyatlarını yukarı taşıdı.
PETROLDEKİ YÜKSELİŞ ENFLASYON ENDİŞESİNİ ARTIRDI
Petrol fiyatlarındaki yükselişin küresel enflasyonu yeniden hızlandırabileceği beklentisi tahvil piyasalarında satış baskısına neden oldu.
Enerji maliyetlerindeki artışın merkez bankalarının para politikasını daha uzun süre sıkı tutmasına yol açabileceği beklentisi güçlendi.
ABD 10 YILLIK TAHVİL FAİZİ YÜZDE 4,82’Yİ GÖRDÜ
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi hafta içerisinde yüzde 4,82 ile Kasım 2023’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
2 yıllık tahvil faizi ise yüzde 4,42 ile Ocak 2025’ten bu yana en yüksek seviyeye çıktı.
ABD 10 yıllık tahvil faizi haftayı 6 baz puan artışla yüzde 4,79’dan tamamladı.
FED YETKİLİLERİNİN AÇIKLAMALARI FAİZ BEKLENTİLERİNİ ETKİLEDİ
Fed yetkililerinin hafta boyunca yaptığı açıklamalar piyasalardaki faiz beklentilerinde dalgalanmaya neden oldu.
New York Fed Başkanı John Williams, yüksek enerji fiyatlarının hizmet sektörlerine yayılmaması sayesinde enflasyonun yavaşlamaya devam ettiğini belirtti.
WALLER’DAN EYLÜL TOPLANTISI MESAJI
Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, enflasyon baskılarının hafiflediğini gösteren veriler gelmesi halinde eylül toplantısında faizlerin sabit tutulmasını destekleyebileceğini söyledi.
Bu açıklamalar hafta ortasında faiz beklentilerinin bir miktar gevşemesine neden oldu.
ADP İSTİHDAMI BEKLENTİNİN ALTINDA KALDI
ADP Araştırma Enstitüsünün verilerine göre ABD’de özel sektör istihdamı ağustosta 38 bin kişi arttı.
Piyasa beklentisi ise 48 bin kişilik artış yönündeydi.
Beklentinin altında kalan veri, hafta ortasında Fed’e ilişkin sıkılaşma beklentilerinin hafiflemesine yol açtı.
TARIM DIŞI İSTİHDAM BEKLENTİLERİ AŞTI
Haftanın son işlem gününde açıklanan tarım dışı istihdam verisi ise piyasa görünümünü yeniden değiştirdi.
ABD’de tarım dışı istihdam ağustosta 162 bin kişi artarak 56 bin olan piyasa beklentisini aştı.
İşsizlik oranı yüzde 4,1 seviyesinde sabit kaldı.
HAZİRAN VE TEMMUZ İSTİHDAMI YUKARI REVİZE EDİLDİ
Haziran ve temmuz aylarına ilişkin toplam istihdam verileri 55 bin kişi yukarı yönlü revize edildi.
Güçlü istihdam rakamları, Fed’in faiz artırımına gidebileceği beklentilerini yeniden artırdı.
FED’İN FAİZ ARTIRIM İHTİMALİ YÜZDE 65’E ÇIKTI
İstihdam verisinin ardından Fed’in eylül toplantısında faiz artırma ihtimali yüzde 65’e kadar yükseldi.
Dolar endeksi haftanın son işlem gününde yükselmesine karşın haftalık bazda yüzde 0,5 azalarak 99,2’ye geriledi.
ÇİN’İN ALTIN ALIMLARI 21’İNCİ AYA ULAŞTI
Değerli metallerde Fed’in para politikasına ilişkin beklentiler ve tahvil faizlerindeki hareketler etkili oldu.
Waller’ın açıklamalarının ardından gerileyen tahvil faizleri ve dolar hafta ortasında altını destekledi.
Ancak güçlü istihdam verisiyle faiz artırım beklentilerinin yeniden yükselmesi, haftanın son işlem gününde değerli metallerde satış baskısı oluşturdu.
MERKEZ BANKALARI TEMMUZDA 23 TON ALTIN ALDI
Dünya Altın Konseyinin verilerine göre merkez bankaları temmuz ayında rezervlerine net 23 ton altın ekledi.
Böylece yılın ilk 7 ayında resmi olarak bildirilen net altın alımı yaklaşık 130 tona ulaştı.
Geçen yılın aynı döneminde yaklaşık 160 tonluk net alım yapılmıştı.
ÇİN TEMMUZDA 20 TON ALTIN ALDI
Temmuz ayındaki merkez bankası altın alımlarına 20 tonla Çin öncülük etti.
Çin Merkez Bankasının altın alımları üst üste 21’inci aya ulaştı.
Yıl başından bu yana yapılan alım 60 tona çıkarken, toplam altın rezervi 2 bin 366 tona ulaştı.
POLONYA YILIN EN BÜYÜK ALTIN ALICISI OLDU
Polonya temmuz ayında 8 ton, yılın ilk 7 ayında ise toplam 90 ton altın aldı.
Böylece Polonya bu dönemde en fazla altın alan merkez bankası oldu.
Rusya temmuz ayında 6 ton, Türkiye ise 1 ton altın sattı.
MERKEZ BANKALARININ ALTIN TALEBİ YÜZDE 62 ARTTI
Merkez bankalarının net altın talebi yılın ikinci çeyreğinde yıllık bazda yüzde 62 artarak 289 tona ulaştı.
Bu seviye ikinci çeyrekler arasındaki en yüksek rakam olarak kaydedildi.
Altın, temmuz ayını ons başına 4 bin 27 dolardan yatay tamamlarken küresel altın fonlarına 3 milyar dolarlık giriş gerçekleşti.
ALTIN HAFTAYI YÜZDE 0,4 KAYIPLA TAMAMLADI
Değerli metallerde ons bazında fiyatlar platinde yüzde 0,1 yükseldi.
Paladyum yüzde 1,9, altın yüzde 0,4 ve gümüş yüzde 0,2 değer kaybetti.
BAZ METALLERDE ARZ GELİŞMELERİ FİYATLARI DESTEKLEDİ
Baz metallerde dolar endeksinin haftalık bazda gerilemesi ve ürünlere özgü arz gelişmeleri fiyatları yukarı taşıdı.
Özellikle çinko ve bakırda stok gelişmeleri öne çıktı.
ÇİNKO DÖRT YILIN ZİRVESİNİ GÖRDÜ
Londra Metal Borsası stoklarındaki düşüş ve fiziki piyasadaki sıkışıklık çinko fiyatlarını destekledi.
Üç ay vadeli çinko fiyatı ton başına 3 bin 990 dolarla yaklaşık dört yılın en yüksek seviyesine çıktı.
Küresel çinko madeni üretiminin yılın ilk yarısında yüzde 2,6 azaldığı bildirildi.
BAKIR STOKLARI YÜZDE 13 AZALDI
Bakırda ABD’nin temmuz ayı rafine bakır ithalatının rekor seviyeye ulaşması fiyatları destekledi.
Şanghay Vadeli İşlemler Borsası stokları haftalık yüzde 13 azalarak 63 bin tona geriledi.
ALÜMİNYUMDA FİZİKİ PİYASA SIKIŞTI
Alüminyumda kısa vadeli teslimat fiyatlarının vadeli fiyatların üzerine çıkması fiziki piyasada sıkışıklığa işaret etti.
Kurşunda ise yüksek stoklar ile 8 bin 450 tonluk çekme talimatı birbirini dengeledi.
BAZ METALLERDE YÜKSELİŞ ÖNE ÇIKTI
Tezgah üstü piyasada geçen hafta libre bazında fiyatlar çinkoda yüzde 1,7, bakırda yüzde 0,8 arttı.
Alüminyum ve nikelde yüzde 0,3 yükseliş görülürken, kurşun fiyatları yatay seyretti.
ENERJİ GRUBUNDA JEOPOLİTİK RİSK PRİMİ ARTTI
Enerji grubunda ABD ile İran arasındaki çatışmaların yeniden şiddetlenmesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki taşımacılığa ilişkin endişeler fiyatları yukarı taşıdı.
Analistler, Orta Doğu’daki petrol ihracatında henüz kalıcı ve büyük çaplı bir kesinti görülmediğini ancak jeopolitik risk priminin yükseldiğini belirtti.
IRAK’IN PETROL İHRACATI ARZ ENDİŞELERİNİ SINIRLADI
Irak’ın petrol ihracatının ağustosta günlük 1,35 milyon varilden 2,34 milyon varile yükselmesi arz endişelerinin bir bölümünü sınırladı.
Artan ihracat, Orta Doğu kaynaklı arz risklerinin fiyatlara etkisini kısmen dengeledi.
ABD PETROL STOKLARI 4,5 MİLYON VARİL AZALDI
ABD’de ticari ham petrol stokları 4,5 milyon varil azalarak 424,5 milyon varile geriledi.
Benzin stokları da 1,2 milyon varil düştü.
Rafineri kapasite kullanım oranı yüzde 98 ile Ağustos 2018’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
AVRUPA DOĞAL GAZI 2023’TEN BU YANA EN YÜKSEK SEVİYEDE
Avrupa’da gösterge doğal gaz fiyatı megavatsaat başına 75 Euro’yu aşarak 2023’ün başından bu yana en yüksek seviyesini gördü.
ABD doğal gazında ise sıcak hava tahminleri ve sıvılaştırılmış doğal gaz tesislerine yönelen akışın artması fiyatları destekledi.
ABD DOĞAL GAZ STOKLARI ORTALAMANIN ÜZERİNDE
ABD’de toplam doğal gaz stokları 3 trilyon 214 milyar fit küp olarak gerçekleşti.
Bu seviye beş yıllık ortalamanın yüzde 4,8 üzerinde bulunuyor.
BRENT PETROL YÜZDE 7,2 YÜKSELDİ
Haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 7,2 yükseldi.
Doğal gazın İngiliz termal birimi cinsinden fiyatı ise yüzde 3,0 arttı.
TARIM EMTİALARINDA KARIŞIK SEYİR
Tarım emtialarında talep ve arza ilişkin gelişmeler fiyatlamalarda etkili oldu.
Soya fasulyesi ve mısır yükselirken, buğdayda sert düşüş görüldü.
ÇİN’İN SOYA FASULYESİ ALIMLARI FİYATLARI DESTEKLEDİ
Soya fasulyesinde Çin’in ABD’den yaptığı alımlar ve üretim bölgelerindeki sıcak ve kurak hava tahminleri fiyatları destekledi.
ABD Tarım Bakanlığı, Çin’e 192 bin ton, bilinmeyen alıcılara ise 250 bin 600 ton soya fasulyesi satıldığını açıkladı.
MISIRDA VERİM BEKLENTİLERİ GERİLEDİ
Mısır fiyatlarında ABD’deki verim beklentilerinin düşmesi ve Karadeniz ticaretine ilişkin riskler etkili oldu.
Bu gelişmeler mısır fiyatlarını haftalık bazda yukarı taşıdı.
BUĞDAY 3,5 YILIN ZİRVESİNDEN GERİLEDİ
Buğday fiyatları hafta içerisinde 3,5 yılın en yüksek seviyesini gördü.
Ancak Rusya-Ukrayna Savaşı’nda diplomatik çözüm ihtimalinin güçlenmesiyle fiyatlar geriledi ve hafta kar satışlarının etkisiyle düşüşle tamamlandı.
PUTİN’İN AÇIKLAMALARI TAHIL PİYASASINI ETKİLEDİ
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya varılabileceğini söylemesi ve ABD’li müzakerecilerin Moskova ile Kiev’i ziyaret etmesinin beklendiğine yönelik açıklamalar, Karadeniz’den tahıl sevkiyatlarının normalleşebileceği beklentisini artırdı.
PİRİNÇTE HİNDİSTAN ENDİŞESİ
Pirinçte, Hindistan’da eylül yağışlarının mevsim normallerinin altında kalacağı tahmini üretim endişelerini artırdı.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü de 2026 küresel tahıl üretimi tahminini 3,4 milyon ton azaltarak 2 milyar 980 milyon tona indirdi.
SOYA FASULYESİ VE MISIR YÜKSELDİ, BUĞDAY DÜŞTÜ
Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına fiyatlar soya fasulyesinde yüzde 1,8, mısırda yüzde 0,5 yükseldi.
Buğday fiyatı yüzde 5,6 gerilerken, pirincin yüz libre başına fiyatı yüzde 2,2 arttı.
YUMUŞAK EMTİALARDA SATIŞ BASKISI
Yumuşak emtialarda ürünlere özgü arz ve talep gelişmeleri etkili oldu.
Şeker yükselirken pamuk, kahve ve kakaoda düşüş yaşandı.
ŞEKER ÜRETİMİNDEKİ DÜŞÜŞ FİYATLARI DESTEKLEDİ
Brezilya’nın orta-güney bölgesinde şeker üretimi ağustosun ilk yarısında yıllık yüzde 7,9 azaldı.
Uluslararası Şeker Örgütünün 2026-2027 sezonu için 200 bin tonluk küresel arz açığı öngörmesi de fiyatları destekledi.
KAKAODA ARZ ARTIŞI SATIŞ GETİRDİ
Fildişi Sahili’nden limanlara ulaşan kakao miktarı yıllık yüzde 19 artarak 2,14 milyon tona çıktı.
Intercontinental Exchange stoklarının yaklaşık iki yılın en yüksek seviyesine ulaşması da satışları hızlandırdı.
KAHVEDE REKOR MAHSUL TAHMİNİ BASKI YARATTI
Brezilya’nın 2026-2027 kahve mahsulünün 77,2 milyon çuvalla rekor seviyeye çıkabileceğine ilişkin beklenti fiyatları aşağı çekti.
Üretim bölgelerinde beklenen yağışlar da kahve fiyatları üzerindeki baskıyı artırdı.
PAMUKTA İHRACAT SATIŞLARI İKİ YILIN DİBİNDE
Pamukta ABD ürün koşullarındaki sınırlı iyileşme ve net ihracat satışlarının 27 bin 525 balyayla iki yılın en düşük seviyesine gerilemesi etkili oldu.
Bu gelişmeler pamuk fiyatlarının haftayı düşüşle tamamlamasına neden oldu.
ŞEKER YÜKSELDİ, KAKAO YÜZDE 7 GERİLEDİ
ABD’de Intercontinental Exchange’te libre bazında fiyatlar şekerde yüzde 3,0 yükseldi.
Pamuk yüzde 5,2, kahve yüzde 4,7 gerilerken, kakaonun ton başına fiyatı yüzde 7,0 düştü.