Diplomasi umudu var ama risk sürüyor: Petrol fiyatları 103 doların üzerinde

Brent petrol yeni güne sınırlı yükselişle başladı. Piyasalar bir yandan Washington ile Tahran arasındaki diplomasi ihtimalini, diğer yandan Hürmüz Boğazı’ndaki düşük gemi trafiğini ve bölgedeki arz risklerini fiyatlıyor.

BRENT 103 DOLAR CİVARINDA

Brent petrol yeni günde yüzde 0.16 artışla 103.22 dolar civarında işlem görüyor.

ABD tipi ham petrolün varil fiyatı ise 92.24 dolar seviyesinde bulunuyor.

Son günlerde fiyatlarda yönü belirleyen ana başlık, ABD ile İran arasındaki diplomatik temasların gerçekten bir ateşkes ve Hürmüz’de normalleşme sağlayıp sağlamayacağı oldu.

İRAN DİPLOMASİYE KAPIYI AÇIK TUTUYOR

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’ndaki konuşmasında ülkesinin baskı ve tehditlere boyun eğmeyeceğini söylerken, diplomasi seçeneğini de tamamen kapatmadı.

Pezeşkiyan, İran’ın nükleer teknolojiyi barışçıl amaçlarla geliştirme hakkından vazgeçmeyeceğini söyledi ve Tahran’ın uluslararası işbirliğine açık olduğunu belirtti.

HÜRMÜZ İÇİN ŞARTLAR ÖNE ÇIKIYOR

Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı’na ilişkin tutumu ise petrol piyasası açısından ana risklerden biri olmaya devam ediyor.

İranlı üst düzey bir yetkili, ABD’nin askeri baskıyı azaltması ve İran limanlarına yönelik ablukayı kaldırması halinde Hürmüz Boğazı’nın yedi gün içinde yeniden açılabileceğini bildirdi.

Pezeşkiyan da BM konuşmasında İran’ın boğazdan geçen diğer ülkelere serbest erişim sağlanırken aynı güzergâhın İran’a yönelik baskı ve saldırılar için kullanılmasını kabul etmeyeceği mesajını verdi.

GEMİ TRAFİĞİ HÂLÂ ÇOK DÜŞÜK

Hürmüz Boğazı’ndaki görünür ticari trafik savaş öncesindeki seviyelerin çok altında kalmaya devam ediyor.

Savaş öncesinde boğazdan günde yaklaşık 125 büyük ticari gemi geçerken, son günlerde bu sayı tek haneli ve düşük çift haneli seviyelerde seyrediyor.

Veriler, güvenlik gerekçesiyle transponderlerini kapatarak seyreden gemileri tam olarak yansıtmadığı için gerçek geçiş sayısının daha yüksek olabileceği belirtiliyor.

ABD-İRAN GÖRÜŞMELERİ İZLENİYOR

Washington ile Tahran arasında New York’ta dolaylı temaslar sürüyor.

ABD Başkanı Donald Trump, görüşmelerin olumlu geçtiğini ve bir anlaşmaya ulaşılabileceğini düşündüğünü söylerken, İran tarafı da diplomatik çözüm için kapının açık olduğu mesajını verdi.

Buna karşılık savaşın sona erdirilmesi, yaptırımlar, ABD’nin askeri baskısı ve Hürmüz Boğazı’nın statüsü konusunda iki taraf arasında önemli görüş ayrılıkları devam ediyor.

SUUDİ ARABİSTAN ALTERNATİF HATTI YENİDEN DEVREYE ALDI

Petrol arzını rahatlatabilecek başlıklardan biri Suudi Arabistan’dan geldi.

Krallık, drone saldırısı sonrası devre dışı kalan Doğu-Batı petrol boru hattını yeniden çalıştırmaya başladı. Hat, Suudi ham petrolünü Hürmüz Boğazı’ndan geçmeden Kızıldeniz’deki Yanbu limanına taşıyabiliyor.

Tam kapasitesi günlük yaklaşık 7 milyon varil olan hattın yeniden tam kapasiteye ulaşmasının ise 6-8 hafta sürebileceği belirtiliyor.

ABD’DE DİZEL İHRACATI TARTIŞMASI

Petrol piyasasında izlenen bir diğer başlık ise ABD’de rekor seviyelere çıkan dizel fiyatları.

Trump yönetiminde dizel ihracatının sınırlandırılması tartışılırken, ABD Enerji Bakanı Chris Wright doğrudan bir ihracat yasağının rafineri üretimini azaltabileceği ve benzin ile jet yakıtı fiyatlarını yukarı çekebileceği uyarısında bulundu.

Beyaz Saray da 90 günlük tam bir ihracat yasağı planlandığına yönelik haberleri yalanladı.

MORGAN STANLEY’DEN 650 BİN VARİLLİK UYARI

Morgan Stanley de olası bir dizel ihracat yasağının ters etki yaratabileceği görüşünde.

Banka analistleri, böyle bir kararın rafinerilerin günlük yaklaşık 2 milyon varil daha az ham petrol işlemesine yol açabileceğini ve ABD benzin arzını günlük yaklaşık 650 bin varil azaltabileceğini hesaplıyor.

Kurum, bu senaryonun şu aşamada ana tahmini olmadığını özellikle belirtiyor.

PETROLDE ANA BELİRSİZLİK HÜRMÜZ

Petrol piyasasında kısa vadeli yön açısından ABD-İran görüşmelerinin sonucu ve Hürmüz Boğazı’nda ticari trafiğin ne ölçüde normale döneceği öne çıkıyor.

İran’ın diplomasiye açık mesajları ve Suudi Arabistan’ın alternatif ihracat hattını yeniden devreye alması arz endişelerini sınırlayabilecek başlıklar olarak görülürken, boğazdaki düşük trafik ve taraflar arasındaki şart farklılıkları fiyatlar üzerindeki risk primini canlı tutuyor.