Küresel enerji piyasalarında yaşanan dalgalanma, otomotiv sektöründe elektrikli araçlara yönelimi artırıyor. İran’daki savaşın akaryakıt fiyatları üzerinde oluşturduğu baskı, dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi konumundaki Çin’in ihracat rakamlarına da yansıdı. Çin Otomobil Üreticileri Birliği’nin açıkladığı verilere göre, ülkenin binek otomobil ihracatı Mayıs ayında yıllık bazda yüzde 73 artışla yaklaşık 809 bin adede çıktı. Bu rakam, Nisan ayında kaydedilen 796 bin adetlik seviyenin de üzerine çıktı. İhracattaki büyümede elektrikli ve şarj edilebilir hibrit araçlar belirleyici rol oynadı. Bu segmentteki ihracat, Mayıs ayında geçen yılın aynı dönemine göre iki katından fazla artarak 435 bin adede yaklaştı.
İÇ PAZARDA DARALMA SÜRÜYOR
Çinli otomotiv üreticilerinin yurt dışı pazarlara yönelmesinde küresel talep kadar iç pazardaki zayıflama da etkili oluyor. Elektrikli araçlara yönelik teşviklerin azaltılması ve sektördeki sert fiyat rekabeti, iç talep üzerinde baskı oluşturuyor. Mayıs ayında Çin’de yurt içi binek otomobil satışları yıllık bazda yüzde 23,4 azalarak 1,44 milyon adede geriledi. Böylece iç pazarda üst üste yedinci ayda da düşüş yaşandı. Elektrikli araçların pazar payı artarken, benzinli ve dizel motorlu geleneksel araç satışlarında da sert gerileme görüldü. İçten yanmalı motorlu araçların yurt içi satışları yaklaşık yüzde 42 düştü.
İHRACAT KÂRLILIK İÇİN ÖNE ÇIKIYOR
İç pazardaki fiyat savaşları, Çinli otomotiv şirketlerinin kârlılığı üzerinde baskı yaratıyor. Bu nedenle Latin Amerika, Asya ve Avrupa gibi pazarlara yapılan ihracat, üreticiler için daha önemli hale geliyor. Yurt dışı satışlar, Çinli markalara daha yüksek kâr marjı ve daha güçlü finansal sürdürülebilirlik imkanı sunuyor. Elektrikli araçlara yönelik küresel talebin artması da bu stratejiyi destekliyor.
GÜÇLÜ BEKLENTİ
Finans kuruluşları, Çin’in otomobil ihracatındaki ivmenin önümüzdeki dönemde de devam etmesini bekliiyor. UBS Çin Otomotiv Endüstrisi Araştırmaları Başkanı Paul Gong, yüksek petrol fiyatlarının elektrikli araçlara ilgiyi artırdığını belirtti. Gong, 2026 yılında Çin’in toplam binek otomobil ihracatının yüzde 40, elektrikli araç ihracatının ise yüzde 80 artabileceğini öngördü. S&P Global Ratings Otomotiv Analisti Claire Yuan da ihracattaki güçlü seyrin 2026’da devam edebileceğini belirtti. Yuan, yıllık büyümenin yüzde 30 ila yüzde 50 aralığında gerçekleşebileceğini ifade etti. Yuan ayrıca, yeni modellerin piyasaya sürülmesiyle yılın ikinci yarısında Çin iç pazarında toparlanma görülebileceğine dikkat çekti.
Küresel elektrikli araç pazarında Çinli üreticilerin ağırlığı giderek artıyor. Uluslararası Enerji Ajansı’nın son raporuna göre, 2026 yılında küresel elektrikli araç satışlarının 23 milyona ulaşması ve toplam otomobil satışlarının yüzde 30’unu oluşturması bekleniyor. Satış hacmi bakımından geçen yıl Tesla’yı geride bırakarak dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi konumuna gelen BYD, Mayıs ayında yurt dışı satışlarında güçlü bir performans sergiledi. Şirket, Mayıs ayında sınır ötesinde 160 binden fazla araç sattı ve yıllık bazda yüzde 80 büyüme kaydetti. BYD yönetimi, geçen yıl 1,05 milyon adet olan yurt dışı satışlarını bu yıl yüzde 40’tan fazla artırarak 1,5 milyon adede çıkarmayı hedefliyor.
ÇİN KÜRESEL PAZARA ODAKLANDI
Çinli otomotiv şirketleri, iç pazardaki daralma ve fiyat rekabeti nedeniyle büyüme stratejilerinde ihracata daha fazla ağırlık veriyor. Elektrikli ve şarj edilebilir hibrit araçlara yönelik talebin artması, Çin’in küresel otomotiv ihracatındaki konumunu güçlendiriyor. Mayıs ayı verileri, Çinli üreticilerin iç pazardaki baskıya rağmen küresel elektrikli araç talebinden güçlü biçimde yararlandığını gösteriyor.
