Çelikte 'kalıcı barış' senaryosu: Karlılık desteklenebilir

ABD ile İran arasında sağlanan ön mutabakatla Hürmüz Boğazı'nın ticari geçişlere yeniden açılacak olması, küresel çelik sektöründe enerji ve lojistik maliyetlerini düşürme beklentisi yaratarak ticaret hacmine yönelik umutları artırdı.

ABD ile İran arasında imzalanan ön mutabakatın, enerji ve taşımacılık maliyetlerini düşürerek küresel çelik sektörünün ticaret hacmini ve karlılığını destekleyebileceği bildirildi.

HÜRMÜZ'DE NORMALLEŞME UMUTLARI ARTTI

MEPS International'ın değerlendirmesine göre, 17 Haziran'da imzalanan mutabakat zaptıyla çatışmalar sona ererken, taraflara nihai ve bağlayıcı bir barış anlaşması için 60 günlük müzakere süresi tanındı. Mutabakat kapsamında İran'ın, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan en az 60 gün süreyle ücretsiz geçişini sağlaması ve trafiği 30 gün içinde tamamen normale döndürmesi öngörülüyor.

İran'ın 28 Şubat'ta kapattığı Hürmüz Boğazı, aylık yaklaşık 30 milyon ton kuru yük ticaretinin yanı sıra küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarının yüzde 20'sinin geçtiği stratejik bir güzergah konumunda bulunuyor.

PETROLDE KAYIP DERİNLEŞTİ

MEPS International, boğazın uzun vadede açık kalacağı beklentisinin petrol fiyatlarında düşüşe yol açtığını belirtti. Brent petrolün varil fiyatı, 4 Mayıs'ta 114 doların üzerine çıkmasının ardından 16 Haziran'da 79 doların altına gerileyerek 2 Mart'tan bu yana en düşük seviyesini gördü.

Yakıt fiyatlarındaki gerilemenin, çelik üreticileri ve alıcıları üzerindeki lojistik maliyet baskısını azaltması bekleniyor. Raporda, Kuzey Amerika ve Avrupa'daki sektör temsilcilerinin son dönemde artan karayolu taşımacılığı giderlerinden duyduğu endişeye dikkat çekildi.

ABD'de yüksek yakıt fiyatları ile sürücü yetersizliğinin navlun maliyetlerini artırdığı belirtildi. Cass Freight Endeksi'nin harcama bileşenine göre ülkede taşımacılık giderleri nisanda yıllık yüzde 3,5, mayısta ise yüzde 7,5 yükseldi.

Kanada hükümeti ise kamyon taşımacılığı sektörüne kısa vadeli destek sağlamak amacıyla akaryakıt tüketim vergisini nisanda geçici olarak askıya aldı. Uygulamanın 7 Eylül'e kadar devam etmesi planlanıyor.

Avrupa'da çelik alıcılarının bildirdiği verilere göre karayolu taşıma maliyetleri son aylarda ton başına 20-30 avro arttı. Sürücü sıkıntısının yanı sıra Almanya'daki demir yolu yenileme çalışmalarının kapasiteyi azaltması da taşıma giderlerindeki yükselişi hızlandırdı.

Bu gelişmelerin Orta Avrupa'da çelik alımlarını yavaşlattığı ve Güney Avrupalı üreticilerin ürünlerini bölgedeki müşteriler açısından daha az cazip hale getirdiği kaydedildi.

KALICI BARIŞ SENARYOSU

MEPS International, Orta Doğu'da kalıcı barış sağlanmasının Asyalı çelik üreticilerinin ihracat fırsatlarını artırabileceğini değerlendirdi. Nakliye maliyetlerindeki düşüşün, Asya menşeli çelik ürünlerini ABD ve Avrupa Birliği pazarlarında daha rekabetçi hale getirebileceği belirtildi.

ABD'de yüzde 50'lik Section 232 tarifelerine rağmen yassı ve uzun çelik ürünleri ithalatı şubat ayından bu yana yükseldi. İthalat mayısta 1 milyon tonu aşarak geçen yılın temmuz ayından bu yana en yüksek seviyeye ulaştı ve yıllık bazda yaklaşık yüzde 60 arttı.

Buna karşılık deniz taşımacılığı maliyetlerinin kısa sürede tamamen normale dönmesi beklenmiyor. Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından iki katına çıkan deniz sigortası primleri yüksek seviyelerini korurken, deniz mayınlarının oluşturduğu güvenlik riski ile İran'ın geçiş ücreti uygulayabileceği yönündeki haberler maliyetler üzerindeki baskının sürebileceğine işaret ediyor.

Raporda, enerji maliyetlerindeki olası düşüşün özellikle Asya ve Avrupa'daki çelik üreticilerine rahatlama sağlayabileceği, ancak Avrupalı şirketlerin düşük talebe rağmen önceki fiyat artışlarını korumaya ve yarıyıl sözleşme fiyatlarını yükseltmeye çalıştığı belirtildi.