Sağlık Bakanlığı, tütünle mücadele kapsamında dijital ve saha temelli uygulamalarla sigara bırakmak isteyen vatandaşlara destek sunuyor. Online Sigara Bırakma Hizmeti, Yerinde Sigara Bırakma Danışmanlığı, Tütünle Mücadele Timleri, Mobil Sigara Bırakma Poliklinikleri ve ALO 171 hattı üzerinden yürütülen çalışmalarla başvurularda dikkat çekici artış yaşandı. Bu yılın ilk 4 ayında 75 bin 184 tekil hasta sigara bırakma polikliniklerine başvurdu.
SİGARA BIRAKMA HİZMETLERİNE İLGİ ARTTI
Sağlık Bakanlığınca tütünle mücadele kapsamında yürütülen sigara bırakma hizmetlerine ilgi artıyor.
Bu yılın ilk 4 ayında sigara bırakma polikliniklerine 75 bin 184 kişi başvurdu.
Bakanlık, tütünle mücadele çalışmaları doğrultusunda hem dijital hem de saha temelli uygulamaları sürdürüyor. Bu kapsamda sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlara farklı kanallar üzerinden danışmanlık, takip ve tedavi desteği sağlanıyor.
ONLİNE SİGARA BIRAKMA HİZMETİ SUNULUYOR
“Online Sigara Bırakma Hizmeti” kapsamında vatandaşlar evlerinden ya da iş yerlerinden uzman desteği alabiliyor.
Görüntülü görüşme yoluyla sunulan hizmette, kişiye özel sigara bırakma planı hazırlanıyor.
Bu süreçte düzenli takip yapılıyor ve gerektiğinde vatandaşlar yüz yüze poliklinik hizmetine yönlendiriliyor. Böylece sigara bırakma süreci yalnızca başvuru anıyla sınırlı kalmıyor, düzenli takip sistemiyle destekleniyor.
KAMU PERSONELİNE YERİNDE DANIŞMANLIK VERİLİYOR
Kamu kurumlarında uygulamaya alınan “Yerinde Sigara Bırakma Danışmanlığı” hizmetiyle kamu personeline yönelik bilgilendirme çalışmaları yürütülüyor.
Bu hizmet kapsamında personele tütün ürünlerinin zararları ve sigara bırakma yöntemleri konusunda eğitim veriliyor.
Uygulama, sigara bırakma hizmetlerinin vatandaşların bulunduğu ortamlara taşınması açısından önemli bir saha çalışması olarak öne çıkıyor.
TÜTÜNLE MÜCADELE TİMLERİ SAHADA
Toplumda tütün ürünü kullanımının zararları konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla “Tütünle Mücadele Timleri” ve “Mobil Sigara Bırakma Poliklinikleri” hayata geçirildi.
Bu uygulamalarla sigara bırakma hizmetlerinin tanıtılması ve sahada etkin bir danışmanlık modeli geliştirilmesi hedefleniyor.
Son bir yılda tütünle mücadele timleri tarafından 832 bin 873 vatandaşa ulaşıldı.
331 BİN KİŞİ ALO 171’E YÖNLENDİRİLDİ
Tütünle mücadele saha çalışmaları kapsamında vatandaşlar sigara bırakma danışmanlık hizmetlerine yönlendiriliyor.
Son bir yılda 331 bin 984 vatandaş ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı’na yönlendirildi.
Ayrıca 213 bin 443 vatandaşa mobil poliklinik ve saha timleri aracılığıyla danışmanlık hizmeti sunuldu.
TEDAVİ SÜRECİ HEKİM DEĞERLENDİRMESİYLE YÜRÜTÜLÜYOR
Sigara bırakma polikliniklerinde tütün bağımlılığı konusunda eğitim almış hekimler görev yapıyor.
Tedavi süreçleri hekim değerlendirmesi doğrultusunda yürütülüyor.
Tedavi kapsamında bilişsel-davranışsal yaklaşımların yanı sıra bilimsel etkinliği kanıtlanmış ilaçlarla da destek sağlanıyor. Böylece sigarayı bırakmak isteyen kişilere hem davranışsal hem de tıbbi destek sunuluyor.
TUBATİS İLE TAKİP SİSTEMİ GÜÇLENDİRİLDİ
Poliklinik hizmetlerinin ve ilaç kullanım süreçlerinin takip edilmesi amacıyla Tütün Bağımlılığı Tedavisi İzlem Sistemi geliştirildi.
TUBATİS, ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı ile entegre şekilde çalışıyor.
Bu sistem sayesinde hastalar hem hekim kontrolünde takip ediliyor hem de ALO 171 tarafından düzenli geri dönüş aramalarıyla bir yıl boyunca destekleniyor.
2025’TE BAŞVURU SAYISI YÜZDE 112 ARTTI
Yürütülen çalışmalarla sigara bırakma polikliniklerine başvuru oranlarında artış yaşandı.
2024 yılında sigara bırakma polikliniklerine 81 bin 616 tekil hasta başvurusu yapılırken, toplam 150 bin 467 muayene gerçekleştirildi.
2025 yılında başvuru sayısı 2024’e kıyasla yüzde 112 artışla 173 bin 32’ye ulaştı. Aynı yıl toplam muayene sayısı 223 bin 993 oldu.
İLK 4 AYDA 105 BİN 698 MUAYENE YAPILDI
2026 yılının ilk 4 ayında sigara bırakma polikliniklerine 75 bin 184 tekil hasta başvurusu yapıldı.
Aynı dönemde toplam 105 bin 698 muayene gerçekleştirildi.
Muayene sayısında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 53,6 artış yaşandı. Bu artış, sigara bırakma hizmetlerine yönelik ilginin güçlendiğini gösterdi.
DSÖ: TÜTÜN ÖNLENEBİLİR ÖLÜMLERİN BİR NUMARALI NEDENİ
Dünya Sağlık Örgütü, tütünü “önlenebilir ölümlerin bir numaralı nedeni” olarak tanımlıyor.
Dünya genelinde tütüne bağlı olarak her yıl 8 milyondan fazla insan hayatını kaybediyor.
Bu ölümlerin 7 milyondan fazlası doğrudan sigara içenlerde görülürken, yaklaşık 1,6 milyonu pasif etkilenim sebebiyle gerçekleşiyor.
SİGARA DUMANINDA 7 BİNDEN FAZLA KİMYASAL VAR
Sigara dumanı 7 binden fazla kimyasal madde içeriyor.
Bu maddelerden 250’sinin zararlı, 70’inden fazlasının kanserojen olduğu biliniyor.
Sigara, kalp-damar hastalıklarından kansere, solunumdan üreme sağlığına kadar vücudun her organını olumsuz etkiliyor.
12’DEN FAZLA KANSER TÜRÜYLE İLİŞKİLİ
Sigaranın, akciğer, ağız, gırtlak, yemek borusu, mide, mesane, karaciğer ve pankreas kanserleri dahil 12’den fazla kanser türüyle doğrudan ilişkili olduğu belirtiliyor.
Tüm akciğer kanseri ölümlerinin yüzde 85’inden sigara sorumlu tutuluyor.
Tütün, dünya genelindeki kanser ölümlerinin yüzde 25’ine, yılda yaklaşık 2,5 milyon ölüme yol açıyor.
KALP-DAMAR HASTALIĞI RİSKİNİ ARTIRIYOR
Sigara, koroner kalp hastalığı, felç ve periferik damar hastalığı riskini önemli ölçüde artırıyor.
Tütüne bağlı kalp-damar ölümleri, tüm kardiyovasküler ölümlerin yüzde 12’sini oluşturuyor.
Bu nedenle sigara kullanımı yalnızca solunum sistemi değil, dolaşım sistemi açısından da önemli bir risk faktörü olarak öne çıkıyor.
KOAH ÖLÜMLERİNİN YÜZDE 80’İ SİGARAYA BAĞLI
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı, sigara içicilerde sigara içmeyenlere kıyasla çok daha sık görülüyor.
KOAH ölümlerinin yaklaşık yüzde 80’i doğrudan sigara kullanımına bağlı kabul ediliyor.
Tütüne bağlı kronik solunum hastalıkları, tüm kronik solunum ölümlerinin yüzde 29’unu oluşturuyor.
PASİF ETKİLENİM ÇOCUKLAR İÇİN DE RİSK OLUŞTURUYOR
Kapalı alanlarda sigara dumanına maruz kalan 65 binden fazla çocuk her yıl solunum yolu hastalıkları nedeniyle hayatını kaybediyor.
Pasif etkilenim, ani bebek ölümü sendromu, düşük doğum ağırlığı ve çocuklarda astım riskini doğrudan artırıyor.
Türkiye’de her 100 çocuktan 46’sı sigara dumanına maruz kalıyor.
SİGARA ÜRETİMİ İÇİN HER YIL 600 MİLYON AĞAÇ KESİLİYOR
Tütün, tarla, fabrika ve kullanım aşamalarının tümünde gezegene zarar veren tek tüketim ürünü olarak yer alıyor.
Dünya Sağlık Örgütü, tütün endüstrisinin çevresel etkisini “yıkıcı” olarak nitelendiriyor.
DSÖ verilerine göre sigara üretimi için her yıl yaklaşık 600 milyon ağaç kesiliyor.
4,5 TRİLYON İZMARİT ÇEVREYE BIRAKILIYOR
Küresel ölçekte yılda yaklaşık 4,5 trilyon sigara izmariti çevreye bırakılıyor.
Tütün tarımı, dünya genelindeki ormansızlaşmanın yaklaşık yüzde 5’ine yol açıyor.
Tütün tarlaları için her yıl yaklaşık 200 bin hektar orman alanı yok ediliyor. Tütün ekiminde orantısız biçimde kullanılan pestisitler ve gübreler toprağı kirleterek başka tarım ürünleri için kullanılamaz hale getiriyor.
SİGARA İZMARİTLERİ PLASTİK ATIK KAYNAĞI OLDU
Sigara izmaritleri, dünyada çevreye en çok atılan plastik atık türü olarak öne çıkıyor.
Her yıl yalnızca denizlere, nehirlere ve kaldırımlara bırakılan 4,5 trilyon izmarit, içerdiği toksik kimyasallarla büyük bir su kirliliği kaynağı oluşturuyor.
Sigara filtrelerindeki mikroplastikler okyanus derinliklerine kadar ulaşırken, deniz ekosistemlerine ve insanlara geri dönüyor. Her bir izmarit, 100 litre suyu kirletebiliyor.
TÜTÜN ÜRETİMİ 84 MİLYON TON SERA GAZI SALIYOR
Sigara üretimi zincirinin tamamı yılda 84 milyon ton karbondioksit eşdeğeri sera gazı salıyor.
Sigara üretimi için yılda 22 milyar litre su harcanıyor.
Küresel ölçekte bu kaynakların israfı, zaten kırılgan olan ekosistemlere ek yük bindiriyor.
TÜTÜNLE MÜCADELEDE DESTEK AĞI GENİŞLİYOR
Sağlık Bakanlığı, tütünle mücadele kapsamında sigara bırakmak isteyen vatandaşlara poliklinikler, online hizmetler, mobil ekipler, saha timleri ve ALO 171 hattı üzerinden destek sunuyor.
Bu yılın ilk 4 ayında 75 bin 184 kişinin sigara bırakma polikliniklerine başvurması ve 105 bin 698 muayene yapılması, sigara bırakma hizmetlerine yönelik ilginin arttığını gösterdi.
Tütün kullanımının sağlık ve çevre üzerindeki ağır etkileri dikkate alındığında, sigara bırakma hizmetlerinin yaygınlaştırılması hem bireysel sağlık hem de toplum sağlığı açısından kritik önem taşıyor.
