İran, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile iş birliğinde yeni bir taahhüt verildiği yönündeki açıklamalara yanıt verdi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ajansla ilişkilerin mevcut uygulamalar, Meclis kararları ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nin kararları doğrultusunda devam edeceğini belirtti. Açıklama, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in iddialarının ardından geldi.
İRAN’DAN UAEA İLE İŞ BİRLİĞİ AÇIKLAMASI
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ülkesinin Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile ilişkilerine dair açıklamalarda bulundu.
Bekayi, İran’ın UAEA ile ilişkilerinin mevcut usuller, Meclis kararları ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nin kararları doğrultusunda süreceğini bildirdi.
Açıklama, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile ABD Hazine Bakanı’nın İran’ın UAEA müfettişlerini yeniden ülkeye davet etmeyi kabul ettiğine yönelik ifadelerinin ardından geldi.
VANCE’İN İDDİASINA TAHRAN’DAN YANIT
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İsviçre’deki Bürgenstock Oteli’nde düzenlediği basın toplantısında İran tarafının UAEA müfettişlerini yeniden ülkeye çağırmayı kabul ettiğini öne sürmüştü.
Bekayi ise İran’ın ajansla etkileşiminin güvenlik denetimi anlaşmalarından doğan yükümlülükler kapsamında devam edeceğini söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, bu sürecin mevcut uygulamalar doğrultusunda sürdürüleceğini ifade etti.
İRANLI YETKİLİLER: NÜKLEER DOSYA ELE ALINMADI
İranlı yetkililere göre, İsviçre’de yaklaşık 18 saat süren görüşmelerde nükleer dosya ele alınmadı.
Tahran’ın yeni bir taahhüt üstlenmediği belirtildi.
İran ile ABD arasındaki savaşın sona erdirilmesine yönelik İslamabad mutabakatı kapsamında nükleer müzakerelerin başlamasının, mutabakatın 13’üncü maddesinin uygulanmasına bağlı olduğu kaydedildi.
UAEA İLE İŞ BİRLİĞİ TAMAMEN KESİLMEDİ
İran ile UAEA arasındaki iş birliğinin son bir yılda tamamen kesilmediği ifade edildi.
İranlı yetkililer, 12 günlük savaşın ardından dahi ajansla temasların bütünüyle sona ermediğini belirtti.
Bu süreçte iş birliğinin, İran’ın iç hukuku ve güvenlik kurumlarının onay mekanizmaları çerçevesinde sürdürüldüğü aktarıldı.
MÜFETTİŞLER FAAL TESİSLERE DAVET EDİLDİ
Tahran’ın, Haziran 2025’te kabul edilen UAEA ile iş birliğinin askıya alınmasına ilişkin yasa kapsamında hareket ettiği bildirildi.
İran’ın, Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nin onayıyla müfettişleri faal nükleer tesislere davet ettiği kaydedildi.
Bu kapsamda UAEA müfettişlerinin Buşehr Nükleer Santrali’ni birkaç kez denetlediği belirtildi.
RUSYA TARAFINDAN YAPILAN YAKIT YÜKLEME SÜRECİ İZLENDİ
UAEA müfettişlerinin Buşehr Nükleer Santrali’ndeki denetimlerde Rusya tarafından gerçekleştirilen yakıt yükleme sürecini izlediği aktarıldı.
İran tarafı, faal tesislerde sınırlı denetimlerin yeni bir uygulama olmadığını savundu.
Tahran’a göre bu denetimler, daha önce belirlenen usuller ve güvenlik kararları kapsamında yürütülüyor.
HASAR GÖREN SAHALAR İÇİN NİHAİ ANLAŞMA VURGUSU
İran tarafı, hasar gören nükleer sahaların incelenmesi konusunun ayrı bir mekanizmaya bağlı olduğunu bildirdi.
Zenginleştirilmiş uranyum stoklarının durumunun ele alınmasının da 60 günlük müzakere sürecinin ardından varılacak nihai anlaşmada belirlenecek mekanizmaya bağlı olduğu ifade edildi.
Bu nedenle İran, UAEA ile iş birliğinde yeni bir taahhüt verilmediğini ve sürecin mevcut kararlar doğrultusunda devam edeceğini vurguladı.
NÜKLEER DENETİMLERDE MEVCUT USUL MESAJI
İran’ın açıklaması, İsviçre’deki görüşmelerin ardından nükleer denetim başlığında yeni bir tartışma başlattı.
ABD tarafı İran’ın UAEA müfettişlerini yeniden davet etmeyi kabul ettiğini öne sürerken, Tahran bu iddiaya mevcut yükümlülükler ve kararlar çerçevesinde yanıt verdi.
İran, ajansla ilişkilerin yeni bir taahhüt kapsamında değil, mevcut usuller, Meclis kararları ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi kararları doğrultusunda sürdürüleceğini bildirdi.
