Trump yeni planını açıkladı: 'Yapay Zeka Gücü' kuruyor

ABD Başkanı Donald Trump, federal hükümet bünyesinde yapay zekaya odaklanacak yeni bir 'Yapay Zeka Gücü' (AI Force) kuracağını ve yapının başına bir 'AI czar' atanacağını duyurdu. Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada ilk başkanlık döneminde kurulan Uzay Kuvvetleri’ni örnek gösteren Trump, yapay zeka sektörünün büyümesini engellemeyeceklerini, mevcut hukuk sistemi üzerinden olası kötüye kullanımları takip edeceklerini bildirdi. Daha önce yapay zeka ve kripto sorumlusu olarak görev yapan David Sacks, bu görevden ayrılmasının ardından Başkanlık Bilim ve Teknoloji Danışma Konseyi’nin eş başkanlığını sürdürürken, yeni yetkilinin kim olacağı henüz açıklanmadı.

YENİ FEDERAL YAPI

Yeni 'AI Force'un hangi kurum bünyesinde faaliyet göstereceği, mevcut federal kurumlarla yetki paylaşımının nasıl kurulacağı ve ne kadarlık bir bütçeye sahip olacağı henüz açıklanmış değil. Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Politikası Ofisi Direktörü Michael Kratsios, yapay zeka şirketlerinin geliştirdikleri teknolojiyi güvensiz bulmaları halinde hükümet müdahalesini beklemeden kendi çalışmalarını yavaşlatabileceklerini savunuyor. Washington yönetimi bir yandan teknolojinin büyümesini desteklerken, diğer yandan Ticaret ve Savunma bakanlıkları dahil mevcut kurumların yapay zeka alanındaki görevlerini sürdürüyor. Yapay zeka konusu, Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in 24 Eylül’de Washington’da yapması planlanan görüşmenin de gündem başlıkları arasında bulunuyor.

DÜZENLEME TARTIŞMASI

Trump yönetimi, yapay zeka sektörüne yönelik geniş kapsamlı kısıtlamaların ABD’nin Çin karşısındaki teknolojik rekabetini olumsuz etkileyebileceğini savunarak daha sınırlı bir düzenleme yaklaşımı izliyor. Trump, son açıklamalarında yapay zekanın kontrolden çıkabileceğine ilişkin bazı uyarıları 'aldatmaca' olarak nitelendirirken, teknolojinin adının değiştirilmesini de gündeme getirdi. Truth Social’da düzenlediği ankette takipçilerine 'Superior Intelligence', 'Extreme Intelligence' ve 'Supreme Intelligence' seçeneklerini sundu. Kamuoyundaki yaklaşım ise daha temkinli. Gallup’un 2-18 Mart 2026 tarihlerinde yaptığı araştırmada Amerikalıların yüzde 70’i kendi bölgelerinde yapay zeka veri merkezi kurulmasına karşı olduğunu söylerken, yüzde 48’i buna 'güçlü biçimde' karşı çıktığını belirtti.

POLİTİKA BOŞLUĞU

Yeni yapının duyurulması, Beyaz Saray’ın yapay zeka politikasının yönetimine ilişkin tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı. Chamber of Progress Başkanı Adam Kovacevich, yaklaşık altı aydır Beyaz Saray’da özel bir yapay zeka yetkilisinin bulunmamasının politika oluşturma sürecinde karmaşa yarattığını savundu. Trump’ın yeni bir yetkili atayacağını açıklamasıyla birlikte yönetimin yapay zeka politikasındaki kurumsal yapılanmanın nasıl şekilleneceği yeniden tartışılırken, AI Force’un mevcut federal birimlerin üzerine nasıl konumlandırılacağı henüz açıklığa kavuşmadı.

GÜVENLİK ÇAĞRILARI

Teknoloji sektöründe ise yapay zeka geliştirme hızına ilişkin güvenlik tartışmaları sürüyor. Anthropic CEO’su Dario Amodei, ileri modeller kritik yetenek seviyelerine ulaşmadan önce bağımsız denetimler, ortak güvenlik standartları ve uluslararası koordinasyon içeren daha kontrollü bir ilerleme çağrısı yaptı. OpenAI CEO’su Sam Altman da hızlı ilerlemenin 'pervasızlığı' haklı çıkarmaması gerektiğini belirterek daha temkinli bir yaklaşımı destekledi. Anthropic araştırmacısı Jacob Coxon ise şirketlerin gelişmiş yapay zeka yarışındaki yaklaşımını eleştirerek görevinden ayrıldı.

YARGIDAN KARAR

Anthropic ile ABD yönetimi arasındaki başka bir anlaşmazlık ise federal yargıya taşındı. ABD Bölge Yargıcı Rita F. Lin, Pentagon’un Anthropic’i tedarik zinciri riski olarak sınıflandırmasına ilişkin davada, kurumun kararının hukuka aykırı olduğuna hükmetti; mahkeme işlemi hukuka aykırı misilleme ve usule ilişkin güvenceler açısından değerlendirdi. Eski ABD Başkanı Barack Obama da yapay zekanın gelişim hızının daha geniş bir kamusal tartışmaya açılması gerektiğini savundu. Obama, şirketlerin gelişim hızını düşürmeye yönelik çağrılarını olumlu karşıladığını ve kamu otoritelerinin düzenleyici rol üstlenmesi gerektiğini ifade etti.

KÜRESEL REKABET

Yapay zeka güvenliği konusunda şirketlerin attığı adımlar da artıyor. Microsoft, yeni modellerinin geliştirilmesinde insan kontrolünü temel alan taslak bir davranış kuralları metnini kamuoyu görüşüne açtı; şirket, nihai metni 2027’den itibaren model geliştirme süreçlerinde kullanmayı planlıyor. OpenAI CEO’su Sam Altman da ABD’nin küresel rekabet baskısının kontrolsüz bir geliştirme sürecini haklı çıkarmaması gerektiğini savundu. Trump yönetiminin teknoloji şirketlerinin yöneticileriyle yapacağı temaslar ve Çin ile sürdürülen yapay zeka görüşmeleri öncesinde, yeni AI Force’un idari yetkisi, mevcut yapılarla ilişkisi ve bütçesinin nasıl belirleneceği Washington’daki temel başlıklar arasında yer alıyor.