Fransa'nın enerji sektöründe yenilikçi bir adım atan start-up şirketi Stellaria, deneysel hızlı nötron reaktörü inşası için yerel yetkililere resmi başvurusunu (DAC - İnşa Etme Yetkilendirme Başvurusu) yaptı. Şirket, bu adımla birlikte Fransa'da böyle bir başvuruda bulunan ilk girişim şirketi olma unvanını kazandı.
Stellaria'nın ‘Alvin’ adını verdiği prototip reaktörün yerleşimi ve inşasını kapsayan başvuru, projenin test programını başlatarak teknolojinin doğrulanmasını amaçlıyor. CEA (Fransız Alternatif Enerjiler ve Atom Enerjisi Komisyonu) ve Schneider Electric kökenli bir ekip tarafından kurulan şirket, ‘Temel Nükleer Tesis (INB) Alpha’ için gerekli dosyayı nükleer güvenlikten sorumlu bakanlığa sundu.
VERİ MERKEZLERİNE NÜKLEER GÜÇ
Stellaria Başkanı Nicolas Breyton, 2025 yılının şirket için bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Yapılandırma amaçlı fon toplama turunu başarıyla tamamlayan şirket, küresel veri merkezi lideri Equinix ile ilk güç ön sipariş anlaşmasını da imzaladı.
Breyton, başvuru süreciyle ilgili olarak, "Bu adım, Stellaria için çok önemli; çünkü bugüne kadar ekipleri ve ortakları tarafından yürütülen çalışmaları doğruluyor. Bu başvuruyu yaparak Stellaria, kavram aşamasını geride bırakıyor ve temel seçimlerinin artık belirlendiği bir düzenleme aşamasına giriyor" ifadelerini kullandı.
ERİMİŞ TUZ TEKNOLOJİSİ VE GÜVENLİK
Stellaria'nın geliştirdiği ‘Stellarium’ reaktörü, yakıt olarak erimiş tuzları kullanması sayesinde zorlu koşullarda dahi sorunsuz ve sessiz çalışma vaat ediyor.
Şirket, reaktörün güvenlik standartlarını piyasadaki en üst seviye olarak tanımlıyor. Dört adet koruma bariyeri ve yer altı kurulumuyla tasarlanan sistem, dış tehlikelere (deprem, sel, uçak kazası vb.) karşı maksimum koruma sağlıyor. Başvuru dosyasında ayrıca reaktörün çevresel etki değerlendirmesi ve ömür sonunda tesisin devre dışı bırakılma planları da detaylandırıldı.
TEKNOLOJİK ARKA PLAN: NEDEN ERİMİŞ TUZ?
Erimiş Tuz Reaktörleri (MSR), geleneksel reaktörlerden farklı olarak düşük basınçta çalışıyor ve birincil soğutucu olarak erimiş florür tuzlarını kullanıyor.
Hızlı nötron spektrumlarıyla çalışabilen bu sistemler, yakıt çeşitliliği açısından da avantaj sunuyor. Sektör raporlarına göre, MSR konseptine olan ilginin yeniden artmasındaki temel etkenlerden biri, plütonyum-239 gibi malzemelerin yanı sıra toryum yakıt döngüsünü kullanabilme potansiyeli. Stellaria'nın bu hamlesi, nükleer enerjinin geleceğinde daha güvenli ve verimli modellerin ticarileşmesi adına kritik bir sınav niteliği taşıyor.
