KAAN ve HÜRJET’te test trafiği hızlanıyor: Yeni prototipler uçuşa hazırlanıyor
TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, KAAN ve HÜRJET programlarında yeni prototiplerin devreye girmesiyle test trafiğinin artacağını açıkladı. Hedef, KAAN’da 3, HÜRJET’te ise toplam 6 uçakla yoğun test faaliyetleri yürütmek.

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, KAAN ve HÜRJET projelerinde yeni prototiplerin uçuşa hazırlanmasıyla test faaliyetlerinin hızlanacağını söyledi. KAAN’ın ikinci ve üçüncü prototiplerinin bu yıl uçuşa hazırlanması hedeflenirken, HÜRJET’te üretilen 4 yeni prototipten ilk ikisinin de kısa süre içinde uçuşlara başlaması planlanıyor.

TUSAŞ DENİZ KUVVETLERİ İÇİN 3 ANA PLATFORMDA ÇALIŞIYOR
Milli Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfının ana yürütücülüğündeki TEKNOFEST Mavi Vatan, Gölcük Tersanesi Komutanlığı'nda gerçekleştiriliyor.
TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, TUSAŞ’ın Deniz Kuvvetleri ile 3 ana platforma yönelik çalışma yürüttüğünü belirterek bunlardan ilkinin insansız hava aracı AKSUNGUR olduğunu söyledi.
Deniz devriye ve gözetleme görevlerinin yanı sıra AKSUNGUR’a sonobuoy ve torpido gibi faydalı yüklerin entegrasyonuna yönelik çalışmalar yürüttüklerini anlatan Demiroğlu, platformun kabiliyetlerinin artırılacağını belirtti.
AKSUNGUR’UN YÜK KAPASİTESİ 1250 KİLOGRAMA ÇIKACAK
Demiroğlu, AKSUNGUR’un mevcut durumda 750 kilogram olan yük taşıma kapasitesinin önümüzdeki yıl 1250 kilograma çıkarılmasının hedeflendiğini söyledi.
Bu artışın hem Deniz Kuvvetleri hem de diğer kullanıcılar açısından önemli olduğunu belirten Demiroğlu, şu ifadeleri kullandı:
“İhtiyaçlara binaen AKSUNGUR'un kabiliyetlerini de artırıyoruz. Şu anda 750 kilogram olan yük taşıma kapasitesini önümüzdeki yıl 1250 kilograma çıkarmayı hedefledik. Bu konuda çalışıyoruz. Bu hem Deniz Kuvvetleri için hem de diğer kullanıcılarımız için ciddi bir artış.”
AKSUNGUR’DA 60 SAATLİK UÇUŞ SÜRESİ HEDEFLENİYOR
Demiroğlu, yük kapasitesi artırılırken uçuş süresinin azaltılmamasının, aksine daha da yükseltilmesinin planlandığını söyledi.
“50 saatin üzerinde olan uçuş süresini 60 saat civarına çekmeyi düşünüyoruz. Bunlar tabii maksimum rakamlar.” diyen Demiroğlu, platforma torpido, sonobuoy ve farklı radarların da entegre edildiğini ve edilmeye devam edeceğini aktardı.
Demiroğlu, bu çalışmaların kullanıcıya insansız sistemler tarafında ciddi bir kabiliyet kazandırdığını ifade etti.
GÖKBEY VE 10 TONLUK HELİKOPTERE SONAR ENTEGRASYONU
Deniz Kuvvetlerine yönelik ikinci çalışma alanının helikopterler olduğunu belirten Demiroğlu, hem GÖKBEY hem de gelecek yıl ilk uçuşunu gerçekleştirmesi planlanan 10 ton sınıfındaki helikopterin farklı konfigürasyonlarla Deniz Kuvvetlerinin ihtiyaçlarına göre hazırlandığını söyledi.
Demiroğlu, “Sonar entegrasyonuna hem GÖKBEY hem de 10 tonluk helikopter için başladık. Deniz Kuvvetlerine yerli bir sonarla denizlerde ciddi bir kabiliyet daha kazandırmış olacağız.” dedi.
TUSAŞ’ın insansız helikopter alanında da çalışmalar yürüttüğünü kaydeden Demiroğlu, bu projelerde önemli mesafe kat edildiğini ve farklı konfigürasyonlara yönelik son testlerin gerçekleştirildiğini bildirdi.
GEMİYE İNECEK HÜRJET FARKLI BİR PLATFORM OLACAK
HÜRJET’in gemiye konuşlandırılabilecek versiyonuna ilişkin çalışmaların bir süredir devam ettiğini belirten Demiroğlu, uçak gemisinin şekillenmesiyle birlikte ihtiyaçların da daha net hale geleceğini söyledi.
Demiroğlu, “Bu konuda çalışmalarımız zaten epey süredir devam ediyordu. Artık daha da netleşiyor. Uçak gemimizin de şekillenmesiyle ihtiyaçlar şekillenecek. Bu uzun süreli bir proje. Ki bambaşka, HÜRJET'ten farklı bir platform olacağını şimdiden söyleyebilirim. HÜRJET'ten farklı olacağını göreceksiniz. Çünkü isterler farklı.” diye konuştu.
YANGINLA MÜCADELEDE AKSUNGUR VE T-70 GÖREV YAPIYOR
Orman yangınlarıyla mücadele çalışmalarına da değinen Demiroğlu, TUSAŞ platformlarının yangınların erken tespitinden söndürme faaliyetlerine kadar farklı görevlerde kullanıldığını söyledi.
Yangınla mücadelenin iki ana platform üzerinden yürütüldüğünü anlatan Demiroğlu, bunlardan ilkinin ANKA ve AKSUNGUR olduğunu belirtti.
AKSUNGUR’ların havada uzun süre kalabilmeleri nedeniyle daha fazla kullanıldığını ifade eden Demiroğlu, erken tespitin yangına müdahalede büyük önem taşıdığını söyledi.
AKSUNGUR DAĞLIK ALANLARDA HABERLEŞME DE SAĞLIYOR
Demiroğlu, “Bu anlamda gökyüzünde bir gözün size yangının nerede olduğunu, ne tarafa doğru yöneldiğini gece veya gündüz fark etmeden söylemesi çok önemli. AKSUNGUR'a entegre ettiğimiz haberleşme sistemlerimiz var. Dağlık alanda GSM'in çekmediği zamanlarda haberleşmeyi de sağlayabiliyoruz. Bu da yangınla mücadelede önemli bir avantaj sağlıyor.” ifadelerini kullandı.
T-70 helikopterlerinin hemen hemen tamamının yangın söndürme kabiliyetiyle teslim edildiğini belirten Demiroğlu, 3 helikopterin Orman Genel Müdürlüğünün envanterinde bulunduğunu söyledi.
İhtiyaç halinde diğer kuvvetlerin envanterindeki helikopterlerin de yangın söndürme görevlerinde kullanılabildiğini aktardı.
10 TONLUK HELİKOPTER 4 TONA KADAR SU TAŞIYACAK
TUSAŞ’ın geliştirdiği 10 ton sınıfındaki helikopterin de yangın söndürme görevlerinde kullanılacağını belirten Demiroğlu, projenin sona doğru yaklaştığını söyledi.
Demiroğlu, “Şu anda çalışmakta olduğumuz 10 tonluk helikopterimiz var. Mock-up'ını geçen sene IDEF'te göstermiştik. O çalışmamız artık sona doğru geldi, ürün ortaya çıkmaya başladı. Önümüzdeki sene testlerini yapıyor olacağız.” dedi.
2028 yılında 8 helikopterin yangın söndürme amacıyla teslimata taşınmasının hedeflendiğini belirten Demiroğlu, bu helikopterlerin 4 tona kadar su taşıyabileceğini söyledi.
KAAN’IN YENİ PROTOTİPLERİ UÇUŞA HAZIRLANIYOR
KAAN projesindeki son duruma ilişkin bilgi veren Demiroğlu, birinci prototipin uçtuğunu, ancak esas testlerde kullanılacak ikinci ve üçüncü prototipler üzerinde yoğun çalışmalar yürütüldüğünü söyledi.
Demiroğlu, ikinci prototipin taksi testlerine başladığını, üçüncü prototipin ise nihai montaj hattına geçtiğini bildirdi.
Hedeflerinin bu yıl içinde iki prototipi de uçuşa hazırlamak olduğunu söyleyen Demiroğlu, “İnşallah bu sene içerisinde iki tane prototipi yan yana semalarımızda uçarken göreceğiz.” dedi.
ÖNÜMÜZDEKİ YIL 3 KAAN’LA YOĞUN TEST KAMPANYASI
KAAN’da önümüzdeki yıl silahlı konfigürasyonun devreye girmesinin planlandığını belirten Demiroğlu, ilk etapta ikinci ve üçüncü prototiplerin zarf açma testlerinde kullanılacağını söyledi.
Demiroğlu, “Sonra silahları, sistemleri entegre ettiğimiz bir konfigürasyon karşımıza çıkacak. Seneye bu vakitler diyelim, 3 tane KAAN'la yoğun bir test kampanyasını yürütüyor olacağız.” ifadelerini kullandı.
KAAN’IN YERLİLİK ORANI YÜZDE 90 SEVİYESİNDE
KAAN’ın yerlilik oranına ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Demiroğlu, platformun bugüne kadar TUSAŞ tarafından yapılan en yerli prototip olduğunu söyledi.
Demiroğlu, “Motoru, bir de fırlatma koltuğu hariç diğerlerinin hepsi ya yerli olarak yapıldı, takıldı ya da ikinci ve üçüncü prototipler aşamasında yapılacaklar. Yani yüzde 90'larda diyebiliriz. Beşinci nesil uçak yaptığınız bir noktada yerlilik oranında yüzde 90'lardan bahsediyorsanız, bu çok müthiş bir başarı.” dedi.
YERLİ MOTORDA TESTLER İÇİN 2032 HEDEFİ
KAAN’ın yerli motoruna ilişkin çalışmaların da yoğun şekilde devam ettiğini belirten Demiroğlu, test süreci için 2032 bandını işaret etti.
Demiroğlu, “İnşallah yerli motorumuzun çalışmaları da yoğun şekilde devam ediyor. 2032 bandında da onun testlerine başlayacağız. Onu da yerli yaptığımız zaman yerli olmayan bir şey kalmamış olacak. Tamamen yerli ve milli platformumuz olarak teslimatlara başlayacağız.” diye konuştu.
HÜRJET’İN İKİ PROTOTİPİ 550 SAATLİK TEST UÇUŞUNA ULAŞTI
HÜRJET programında uçuş ve sertifikasyon faaliyetlerinin devam ettiğini belirten Demiroğlu, İspanya ile yapılan anlaşmanın TUSAŞ, Türk savunma sanayisi ve Türkiye açısından önemli bir ihracat başarısı olduğunu söyledi.
Demiroğlu, “İspanya'yla yapılan sözleşme hem bizim için TUSAŞ olarak hem sektörümüz ve ülkemiz için çok önemli bir anlaşmaydı. Yani bir NATO ülkesine jet eğitim uçağı ihracat başarısını göstermiş olduk. Bu gerçekten gurur verici. Bizim ülke olarak, sektör olarak geldiğimiz noktayı göstermesi açısından büyük bir başarı.” değerlendirmesinde bulundu.
HÜRJET’in mevcut iki prototipinin yaklaşık 550 saatlik test uçuşuna ulaştığını da açıkladı.
4 YENİ HÜRJET PROTOTİPİ ÜRETİLİYOR
Demiroğlu, HÜRJET için 4 yeni prototipin daha üretildiğini söyledi.
Bu prototiplerden ilk ikisinin bu yıl içinde uçuşa başlamasının planlandığını belirten Demiroğlu, bunun haftalar içinde gerçekleşebileceğini ifade etti.
Ardından iki yeni prototipin daha test sürecine dahil edileceğini kaydetti.
6 HÜRJET’LE YOĞUN TEST DÖNEMİ BAŞLAYACAK
Toplam HÜRJET prototipi sayısının 6’ya çıkacağını belirten Demiroğlu, KAAN ve HÜRJET programlarının önümüzdeki dönemde paralel şekilde yoğun test trafiğine sahne olacağını söyledi.
Demiroğlu, “Toplam 6 tane HÜRJET'le yoğun bir test faaliyetini KAAN’la beraber vızır vızır, bir arı kovanı gibi önümüzdeki aylarda ve yılda yürütüyor olacağız.” ifadelerini kullandı.
HÜRJET’TE İLK TESLİMAT HEDEFİ 2027 SONU
HÜRJET teslimat takvimine ilişkin bilgi veren Demiroğlu, 2027 sonunda Türk Hava Kuvvetlerine, 2028’de ise İspanya Hava Kuvvetlerine teslimatların başlamasının planlandığını söyledi.
Demiroğlu, “2027 sonunda Türk Hava Kuvvetlerine, 2028'de İspanya Hava Kuvvetlerine teslimata başlama sözümüz var. Bunu tutmamız lazım, bunun için elimizden geleni yapıyoruz, teslimatlar verilen tarihlerde başlayacak.” dedi.
HÜRJET İÇİN BİRÇOK ÜLKEYLE GÖRÜŞMELER SÜRÜYOR
HÜRJET’in yurt dışında yeni görevlere talip olup olmayacağına ilişkin soruya da yanıt veren Demiroğlu, birçok ülkenin uçakla ilgilendiğini söyledi.
İngiltere, Japonya, Kanada ve Malezya’nın da aralarında bulunduğu çeşitli ülkelerle görüşmelerin sürdüğünü belirten Demiroğlu, HÜRJET’in doğru zamanda ve doğru ihtiyaçlara cevap verecek bir konumda bulunduğunu ifade etti.
Demiroğlu, “Kesinlikle olacak çünkü ciddi bir açık, ilgi var. İngiltere, Japonya, Kanada, Malezya, diğer ülkeler... Birçok ülkeyle görüşmelerimiz devam ediyor. Başarıyla sonuçlanıp sonuçlanmayacaklarını göreceğiz ama şu çok rahat söyleyebiliriz: HÜRJET gerçekten çok güzel bir yere konumlanmış bir uçak. Çok doğru zamanda konumlanmış bir uçak ve ihtiyaçları karşılayabilecek kabiliyette bir uçak. Önümüzdeki aylarda ve yıllarda İspanya gibi ihracat başarılarını inşallah paylaşırız, sevincini de beraber yaşarız.” dedi.