Fed Başkanı Warsh ilk zorlu sınavına hazırlanıyor: Faiz patikası yeniden tartışılıyor

ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh için kritik bir hafta başlıyor. ABD Yüksek Mahkemesi’nin Başkan Donald Trump’ın Fed politika yapıcısı Lisa Cook’u görevden alma girişiminin yasallığına ilişkin beklenen kararı, Fed’in bağımsızlığı açısından yakından izleniyor. Warsh’ın Portekiz’deki Avrupa Merkez Bankası forumunda yapacağı konuşma ise yeni Fed yönetiminin iletişim stratejisi açısından önemli bir test olacak.

FED BAŞKANI WARSH İÇİN KRİTİK HAFTA

ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh’ın Fed’in başındaki ilk dönemi bu hafta yeni sınavlarla karşı karşıya kalacak.

Warsh, Portekiz’de düzenlenecek yüksek profilli ekonomi konferansında konuşma yapacak.

Aynı dönemde ABD Yüksek Mahkemesi’nin Başkan Donald Trump’ın bir Fed politika yapıcısını görevden alma girişiminin yasallığına ilişkin karar vermesi bekleniyor.

YÜKSEK MAHKEME LISA COOK KARARINI VEREBİLİR

ABD’nin en yüksek mahkemesi, mevcut döneminin son haftasına girerken Lisa Cook’un görevinde kalıp kalamayacağına ilişkin kararını pazartesi günü verebilir.

Trump, geçen ağustos ayında Cook’u görevden alacağını açıklamıştı.

Alt mahkemeler, Cook’un Trump’ın onu görevden alma girişimine karşı açtığı hukuki davayı kazanma olasılığının yüksek olduğu konusunda hemfikir oldu.

Bu nedenle dava Yüksek Mahkemeye ulaşana kadar Cook’un Fed Yönetim Kurulu’nda kalmasına izin verildi.

FED YÖNETİCİLERİ “GEREKÇE GÖSTERİLEREK” GÖREVDEN ALINABİLİYOR

Fed yöneticileri yalnızca “gerekçe gösterilerek” görevden alınabiliyor.

Ancak bu hükmün kapsamı bugüne kadar net şekilde tanımlanmadı ve mahkemelerde test edilmedi.

Trump, görevdeki bir Fed yöneticisini görevden almaya çalışan ilk başkan oldu.

ABD Başkanı, Cook’un konut kredisi başvurusunda yaptığı yanlış beyanların görevden alınmasını haklı çıkardığını savunuyor.

FED BAĞIMSIZLIĞI TARTIŞMASI GÜNDEMDE

Trump’ın hamlesi, genel olarak Fed’in politika oluşturma sürecinde siyasi müdahaleden bağımsızlığına yönelik bir saldırı olarak değerlendirildi.

Trump’ın, mevcut Fed yetkililerinin faiz oranlarında sert indirim taleplerine yanıt vermemesinden duyduğu hayal kırıklığının ardından Fed yönetim kurulunda kendi atadığı kişilere yer açmak istediği yorumları yapıldı.

Bu nedenle Yüksek Mahkeme’nin vereceği karar, yalnızca Lisa Cook’un görevine devam edip etmeyeceği açısından değil, Fed’in kurumsal bağımsızlığı açısından da kritik görülüyor.

MAHKEMENİN TUTUMU YAKINDAN İZLENİYOR

Bu yılın başlarında yapılan bir duruşmada, Yüksek Mahkeme yargıçlarının Trump yönetiminin argümanlarına şüpheyle yaklaştığı belirtildi.

Mahkeme, yönetimin diğer bağımsız kurumlardan yetkilileri görevden almasına izin vermiş olsa da, daha önceki kararlarında Fed’in kendine özgü bir statüye sahip olduğunu vurgulamıştı.

Hukuk uzmanları, bu duruşu mahkemenin merkez bankası politika yapıcılarını “istediği zaman” görevden alınmaktan koruyacak bir gerekçe bulabileceğine işaret olarak yorumladı.

COOK KARARI WARSH İÇİN RİSKLERİ AZALTABİLİR

Yüksek Mahkeme’nin Cook’un görevine devam etmesine izin vermesi, Kevin Warsh açısından önemli bir riski ortadan kaldırabilir.

Bu risk, Trump’ın Fed yönetiminde bir dizi görevden alma hamlesi başlatması ve Warsh’ın kendisinin de görevden alınma riskiyle karşı karşıya kalması olasılığı olarak değerlendiriliyor.

Cook lehine verilecek bir karar, Trump’ın Fed’in faiz oranları dahil eylemlerini etkileme konusunda karşılaştığı kısıtlamaları da vurgulayacak.

FED’İN FAİZ PATİKASI YENİDEN TARTIŞILIYOR

Son ekonomik veriler, yatırımcıların gözünde Fed’in önümüzdeki aylarda faizleri düşürmek yerine artırabileceği olasılığını yükseltti.

Özellikle mayıs ayında enflasyon göstergesinin Fed’in yüzde 2’lik hedefinin iki katından fazla seyretmesi, sıkı para politikası beklentilerini güçlendirdi.

Bu görünüm, Trump’ın beklediği faiz indirimlerinin aksine Fed’in daha temkinli ve hatta daha sıkı bir politika izleyebileceği değerlendirmelerine yol açtı.

TRUMP’TAN WARSH’A DAHA YUMUŞAK MESAJ

Şimdiye kadar Trump ve Hazine Bakanı Scott Bessent’in açıklamaları, eski Fed Başkanı Jerome Powell’a yönelik çıkışlara kıyasla Warsh için daha hoşgörülü oldu.

Powell, faiz oranlarını düşürmeyi reddettiği gerekçesiyle “Çok Geç” lakabıyla hedef alınmış, hakkında başlatılan ancak daha sonra düşürülen ceza soruşturması ve görevden alınması çağrılarıyla karşı karşıya kalmıştı.

Powell, Fed yönetim kurulu üyesi olarak görevine devam ediyor.

Trump, bu ayın başlarında NBC News’in “Meet the Press” programında, “Kevin harika ve ne isterse onu yapmasını istiyorum. Onun üzerinde büyük bir etkim olmasını istemiyorum.” demişti.

WARSH İLERİYE DÖNÜK YÖNLENDİRMEYİ AZALTIYOR

Warsh’ın işine yaklaşımı, Trump’ın beklentilerini yönetmesine yardımcı olabilir.

Yeni Fed başkanı, politika faiz oranının belirli bir zaman çizelgesinde yükseltilip düşürülmesi gerektiği konusunda mümkün olduğunca az konuşma yapmayı planlıyor.

Warsh, “ileriye dönük yönlendirme” olarak bilinen iletişim tarzını azaltmayı ve kendi görüşünü büyük ölçüde kamuoyunun ve başkanın görüş alanının dışında tutmayı hedefliyor.

“İLERİYE DÖNÜK YÖNLENDİRMEYİ BIRAKTIK”

Warsh, uzun süredir normal dönemlerde Fed’in kararları konusunda finans piyasalarını yönlendirmesinden hoşlanmadığını dile getiriyor.

Ona göre yatırımcılar merkez bankasına değil, ekonomik koşullara tepki vermeli.

Bu tercihini hızla uygulamaya koyan Warsh, yönlendirme dilini kaldıran yeni bir politika bildirisini denetledi.

Fed’in 16-17 Haziran toplantısının ardından başkan olarak yaptığı ilk basın toplantısında da bu yaklaşımı vurguladı.

Warsh, bir muhabirin Fed’in faizleri hangi koşullar altında artırabileceğine yönelik sorusuna, “Sorunuz bana ileriye dönük yönlendirme yapmam için bir teşvik gibi geldi. İleriye dönük yönlendirmeyi bıraktık. Bundan sonra ne yapacağımız konusunda herhangi bir ileriye dönük yönlendirme veremem. İyi haber şu ki, altı hafta sonra toplanacağız.” yanıtını verdi.

SİNTRA KONUŞMASI KÜRESEL TEST OLACAK

Warsh’ın çarşamba günü Portekiz’in Sintra kentindeki Avrupa Merkez Bankası’nın yıllık forumunda yapacağı konuşma, yeni yaklaşımın küresel meslektaşları tarafından nasıl karşılanacağının ilk testi olacak.

Panele Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, İngiltere Merkez Bankası Başkanı Andrew Bailey ve Kanada Merkez Bankası Başkanı Tiff Macklem de katılacak.

Dört merkez bankası başkanı birlikte bir soru-cevap panelinde yer alacak.

MERKEZ BANKALARI İLETİŞİMDE FARKLI YOLLAR İZLİYOR

Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde da ileriye dönük yönlendirmelerden uzaklaşmış durumda.

Buna karşın İngiltere Merkez Bankası, farklı ekonomik senaryolara dayanarak ekonominin nasıl gelişeceğine dair oldukça ayrıntılı yorumlar yapmayı sürdürüyor.

Bu nedenle Warsh’ın daha sınırlı iletişim yaklaşımının uluslararası piyasalarda nasıl karşılık bulacağı yakından izlenecek.

DOLARIN KÜRESEL ROLÜ FED İLETİŞİMİNİ ÖNEMLİ KILIYOR

Dolar, başlıca rezerv ve ticaret para birimi olarak küresel ölçekte farklı bir role sahip.

ABD faiz oranlarındaki beklenmedik hareketler, diğer piyasalar ve para birimleri üzerinde potansiyel gerilim kaynağı oluşturabiliyor.

Fed’in diğer ülkelerle açtığı takas hatları da dünya ekonomisinin büyük bölümü için dolar likidite desteği sağlıyor.

Bu nedenle Fed başkanının daha düşük bilgi paylaşımına dayalı yaklaşımının küresel etkileri de dikkatle izlenecek.

IMF ESKİ BAŞEKONOMİSTİNDEN DESTEK

Uluslararası Para Fonu’nun baş ekonomistliği görevinden gelecek hafta ayrılarak akademik hayata dönecek olan Pierre-Olivier Gourinchas, güçlü ileriye dönük yönlendirme politikalarının sorunlu sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

Gourinchas, bu tür politikaların merkez bankalarını ekonomik gelişmelerden bağımsız olarak gelecekte bazı eylemlere mecbur bıraktığını belirtti.

Ona göre bu yaklaşım, Fed’in COVID-19 pandemisinin ardından yaşanan enflasyon artışına daha hızlı yanıt vermesini engelledi.

“GÜÇLÜ YÖNLENDİRMEDEN UZAKLAŞMAK UYGUN”

Gourinchas, güçlü ileriye dönük yönlendirme biçimlerinden uzaklaşmanın uygun olduğunu söyledi.

Ancak ileriye dönük yönlendirmenin tamamen ortadan kalkmasının gerçekçi olmadığını da belirtti.

Gourinchas, “İleriye dönük yönlendirme yok demek, bence hiçbir zaman gerçek bir durum değil. Bunu açıkça veya dolaylı olarak yapsanız da, piyasa bir görüş oluşturacaktır.” değerlendirmesinde bulundu.

FED’DE BAĞIMSIZLIK VE İLETİŞİM SINAVI

Kevin Warsh’ın Fed başkanlığındaki ilk dönemi, hem hukuki hem de iletişimsel açıdan kritik gelişmelerle şekilleniyor.

Yüksek Mahkeme’nin Lisa Cook hakkında vereceği karar, Fed yöneticilerinin görev güvencesi ve merkez bankasının siyasi baskılardan bağımsızlığı açısından önemli bir eşik olacak.

Warsh’ın Avrupa Merkez Bankası forumundaki konuşması ise Fed’in ileriye dönük yönlendirmeyi azaltan yeni iletişim yaklaşımının küresel piyasalarda nasıl algılanacağını gösterecek.