Altın geriledi, dolar endeksi güçlendi: Piyasalar Fed sinyallerini bekliyor

Küresel piyasalarda geçen hafta ABD-İran uzlaşı süreci, ABD Merkez Bankası’nın faiz politikasına ilişkin beklentiler ve teknoloji şirketlerinin finansal görünümüne yönelik değerlendirmeler fiyatlamalarda belirleyici oldu. Fed’in sıkı para politikasını daha uzun süre koruyabileceği öngörüleri piyasalarda risk algısını artırırken, gözler gelecek hafta ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.

KÜRESEL PİYASALARDA GÖZLER ABD VERİLERİNDE

Küresel piyasalarda geçen hafta Orta Doğu’ya ilişkin gelişmeler, ABD’de açıklanan kritik veriler ve teknoloji alanındaki fiyat-maliyet sorgulamaları öne çıktı.

Yatırımcıların odağı ise gelecek hafta ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.

Söz konusu veride, Fed’in gelecek dönemde atacağı para politikası adımlarına ilişkin sinyaller aranacak.

FED BEKLENTİLERİ FİYATLAMALARI ZORLAŞTIRDI

ABD-İran arasında sürdürülen uzlaşı süreci, Fed’in şahin para politikası duruşunu belirginleştireceğine ilişkin beklentiler ve teknoloji şirketlerinin finansal durumuna yönelik değerlendirmeler, piyasaların yönü üzerinde etkili oldu.

Orta Doğu’da kalıcı barışı tesis etme girişimleriyle gergin başlayan haftada, enflasyon endişeleri de fiyatlamaları zorlaştırdı.

Piyasalarda eylül veya ekim aylarında Fed’in faiz artırımlarına başlayabileceği öngörüleri gündeme geldi.

PARA PİYASALARINDA FAİZ ARTIŞI BEKLENTİSİ GÜÇLENDİ

Çarşamba günü para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed’in yıl sonuna kadar 2 kez faiz artışı yapabileceği ihtimali kuvvetlendi.

Fed’in enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi de takip edildi.

Gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek PCE fiyat endeksi, mayısta aylık bazda yüzde 0,3, yıllık bazda yüzde 3,4 ile beklentilere paralel yükseldi.

ÇEKİRDEK PCE EKİM 2023’TEN BU YANA EN YÜKSEK SEVİYEDE

Çekirdek PCE fiyat endeksindeki yıllık artış, Ekim 2023’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Analistler, verinin beklentiler dahilinde artış kaydetmesinin, nisan ve mayıs aylarında petrol fiyatlarının yüksek seyrine rağmen fiyatlama davranışlarında ileriye dönük ciddi bir bozulma sinyali olarak değerlendirilmediğini belirtti.

Bu durumun, gelecek dönemde petrol destekli enflasyonda yavaşlama senaryolarını ön plana taşıdığı kaydedildi.

İLK FAİZ ARTIŞI BEKLENTİSİ EKİM AYINA KAYDI

Çekirdek PCE verisinin ardından para piyasalarındaki fiyatlamalar değişti.

Fed’in yıl sonuna kadar iki faiz artırımı yapacağı beklentisi zayıfladı.

İlk faiz artırımının eylül yerine ekim ayında gerçekleşeceği öngörüsü ağırlık kazandı.

KASHKARI FAİZ BEKLENTİSİNİ DEĞİŞTİRDİ

Fed yetkililerinin açıklamaları da yatırımcılar tarafından yakından izlendi.

Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari, mart ayında yıl sonuna kadar bir faiz indirimi öngördüğünü, haziran ayında ise bu beklentisini bir faiz artışı yönünde değiştirdiğini belirtti.

Kashkari, gelecek verilere göre bu görüşünün de değişebileceğine işaret etti.

FED BAŞKANI WARSH ECB FORUMU’NDA KONUŞACAK

Gelecek hafta ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi, piyasaların ana gündem maddelerinden biri olacak.

Veride, Fed’in gelecek dönemde nasıl bir yol izleyeceğine ilişkin ipuçları aranacak.

Bunların yanında Fed Başkanı Kevin Warsh, gelecek hafta düzenlenecek Avrupa Merkez Bankası Forumu’nda konuşma yapacak.

TEKNOLOJİDE MALİYET ENDİŞELERİ ARTIYOR

Dünya genelinde enerji fiyatları kaynaklı öne çıkan enflasyon riskleri, yapay zeka ve teknoloji sektöründe artan çip talebinin maliyetleri yükseltmesiyle dijital alana yöneliyor.

Talep fazlasının oluşturduğu fiyat baskılarının, son kullanıcıların dijital ürünlere erişimini zorlaştırabileceği öngörüleri öne çıkıyor.

Bu durumun, büyük bir döngüsellik içinde bulunan yapay zeka ve teknoloji şirketlerinin büyüme ile karlılıklarını olumsuz etkileyebileceğine yönelik endişeleri artırdığı belirtiliyor.

APPLE’IN FİYAT ARTIŞI RİSKLERİ GÖRÜNÜR KILDI

Tüketici elektroniğinde önde gelen Apple’ın, yüksek çip maliyetleri dolayısıyla bazı ürünlerinin fiyatlarında artışa gitmesi söz konusu riskleri daha görünür hale getirdi.

Teknoloji şirketlerinde maliyetlerin yükselmesi, yatırımcıların sektörün büyüme ve karlılık görünümünü yeniden değerlendirmesine neden oldu.

Bu gelişmeler, yapay zeka ve teknoloji hisselerinde volatilitenin artmasına yol açtı.

OPENAI VE SPACEX HABERLERİ ENDİŞELERİ ARTIRDI

ABD basınında yer alan haberlerde, OpenAI’ın halka arz için gelecek yılı beklemeyi düşündüğü öne sürüldü.

Bu değerlendirmede SpaceX’in halka arz sonrası zayıf performansı ile yapay zeka bağlantılı hisselerdeki genel volatilitenin etkili olabileceği belirtildi.

Söz konusu haberler, teknoloji ve çip şirketlerine ilişkin endişeleri artırırken, çip şirketlerinin hisselerinde değer kayıpları görüldü.

ABD TAHVİL FAİZİ GERİLEDİ, DOLAR ENDEKSİ GÜÇLENDİ

Bu gelişmelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, önceki haftaya göre yaklaşık 10 baz puan azalışla yüzde 4,37 seviyesinde kapandı.

Dolar endeksi ise güçlü duruşunu sürdürerek 101,5 seviyesine çıktı.

Endeks, 13 Mayıs 2025’ten bu yana en yüksek seviyesini test etti ve haftalık bazda yüzde 0,5 artış kaydetti.

ALTIN 4 BİN DOLARIN ALTINA SARKTI

Faizlerin uzun süre yüksek kalabileceği endişeleri, güçlenen dolar ve Fed’in bağımsızlığına yönelik azalan soru işaretleri altın üzerinde baskı oluşturdu.

Altının ons fiyatı, Kasım 2025’ten bu yana ilk kez 4 bin doların altına sarktı.

Altının onsu haftayı yüzde 1,8 değer kaybıyla 4 bin 81 dolarda tamamladı.

PETROL SAVAŞ ÖNCESİ SEVİYELERE GERİLEDİ

Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğinin hızlanması, ABD-İran görüşmelerindeki olumlu seyri teyit eden gelişmeler arasında değerlendirildi.

Bu görünümle petrol fiyatları savaş öncesi seviyelere çekildi.

Brent petrolün varil fiyatı, gerilimlerin sonlanacağı beklentileriyle yüzde 8,5 azalarak 73,5 dolara geriledi.

PİYASALARDA YENİ HAFTANIN ODAĞI İSTİHDAM VERİSİ

Küresel piyasalarda yeni haftada ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi yakından takip edilecek.

Fed’in faiz patikasına ilişkin beklentiler, istihdam piyasasının gücü ve enflasyon görünümüyle birlikte yeniden şekillenebilir.

Orta Doğu’da barışa yönelik gelişmeler, teknoloji şirketlerinin maliyet baskıları, doların seyri, tahvil faizleri ve emtia fiyatları da küresel piyasalarda fiyatlamaların yönü açısından belirleyici olmaya devam edecek.

NEW YORK BORSASI KARIŞIK SEYRETTİ
New York borsasında geçen hafta karışık bir seyir öne çıktı. Haftalık bazda New York borsasında S&P 500 yüzde 1,95, Nasdaq endeksi yüzde 4,24 düşerken Dow Jones endeksi yüzde 0,60 yükseldi.

Dünyanın önde gelen yarı iletken ve bellek çipi üreticilerinden Micron Technology, dün piyasa kapanışının ardından finansal sonuçlarını açıkladı. Şirket piyasa beklentilerini belirgin şekilde aşan güçlü sonuçlar bildirdi.

Şirketin beklentilerin üzerinde gelen bilançosu yapay zeka ve teknoloji şirketlerine yönelik yüksek değerleme ve nakit sıkışıklığı soru işaretlerinin azalmasına yardımcı oldu. Micron, çeyrek gelirini 41,46 milyar dolar olarak açıkladı.

Makroekonomik veri tarafında ABD ekonomisi yılın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 2,1 büyüdü. Ülkede ilk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı da 20 Haziran ile biten haftada 12 bin kişi azalarak 215 bine geriledi ve piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti. ABD'de dayanıklı mal siparişleri, mayısta yüzde 4,5 ile beklentilerden daha sınırlı geriledi.

ABD'de cari işlemler açığı, yılın ilk çeyreğinde yüzde 2,6 artarak 226,8 milyar dolara yükseldi. Ülkede yeni konut satışları mayısta aylık yüzde 7,3 azalarak beklentilerin altında gerçekleşti.

Gelecek hafta pazartesi Dallas Fed imalat aktivite endeksi, salı Conference Board tüketici güven endeksi, çarşamba Fed Başkanı Warsh'un konuşması, ADP istihdam raporu, S&P Global imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, ISM imalat sanayi PMI, perşembe tarım dışı istihdam, işsizlik oranı, haftalık işsizlik maaşı başvuruları, fabrika siparişleri, dayanıklı mal siparişleri takip edilecek.

Cuma günü ABD'de piyasalar tatil nedeniyle kapalı olacak.

AVRUPA BORSALARI NEGATİF SEYRETTİ
Avrupa borsalarında geçen hafta satıcılı bir seyir öne çıkarken, gelecek hafta Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde'ın konuşmaları ile Avro Bölgesi'nde açıklanacak enflasyon verileri takip edilecek.

Orta Doğu gündemi ve teknoloji sektörüne ilişkin gelişmeler bölge piyasalarında hafta boyunca etkili olurken petrol fiyatlarındaki gerilemeyle enerji maliyetlerinin azalabileceğine ilişkin beklentiler arttı. Bölgede ekonomik aktivitede yavaşlama sinyalleriyle kuvvetlenen resesyon endişeleri de piyasalarının şekillenmesine etki etti.

S&P Global tarafından açıklanan öncü verilere göre, Almanya'da imalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), haziranda 0,8 puan azalarak 48 puana düştü. Aralık 2024'ten bu yana en düşük seviyesine gerileyen ve büyüme eşiği olan 50 puanın altında kalan veri, Alman ekonomisindeki daralmanın sürdüğüne işaret etti.

Avro Bölgesi'nin haziran ayına ilişkin PMI verileri de benzer bir tablo sundu. Bölgede mayıs ayında 51,6 olan imalat sanayi PMI, haziranda 51,3 seviyesine indi. Böylece imalat sanayi PMI son 4 ayın en düşük seviyesine geriledi. Mayısta 48,5 olan Avro Bölgesi bileşik PMI ise haziranda 49,5'e çıktı ve son 3 ayın en yüksek seviyesini gördü.

Jeopolitik tarafta NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, İran'ın nükleer silah edinmesinin tüm dünya için tehdit oluşturacağını savunarak, "İran hiçbir şekilde nükleer silah kapasitesine sahip olmamalı." dedi.

Öte yandan Fransa ve İtalya'nın savunma ve enerji başta olmak üzere birçok alanda işbirliğini güçlendirme kararı aldığı bildirildi.

Bu gelişmelerle geçen hafta İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,42 yükselirken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,43, İtalya'da MIB 30 endeksi yüzde 3 ve Almanya'da DAX endeksi yüzde 1,19 düştü.

Gelecek hafta pazartesi ECB Başkanı Lagarde'ın konuşması, Avro Bölgesi'nde tüketici güven endeksi, salı İngiltere'de büyüme, Almanya'da enflasyon, işsizlik oranı, çarşamba Lagarde'ın konuşması, Avro Bölgesi'nde enflasyon, imalat sanayi PMI, perşembe Avro Bölgesi'nde işsizlik oranı, cuma Lagarde'ın konuşması, Almanya ve İngiltere'de hizmet sektörü PMI verileri karşılanacak.

DOLAR/YEN PARİTESİ 40 YILIN EN YÜKSEK SEVİYESİNİ GÖRDÜ
Asya tarafında da geçen hafta yapay zeka ve teknoloji alanındaki gelişmeler ve Orta Doğu'ya ilişkin haber akışını takiben çift taraflı sert hareketler meydana geldi. Teknoloji ağırlığı yüksek Güney Kore'de Kospi endeksinde yüzde 7 düzeylerinde sert düşüş ve yükselişler yaşandı.

Geçen hafta Japonya'da Tokyo enflasyonu yüzde 1,7 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

Söz konusu veri Japonya Merkez Bankasının (BoJ) sıkı duruşunu sürdüreceğine yönelik öngörüleri perçinlerken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda bankanın yıl sonuna kadar 1 faiz artışı yapacağına kesin gözüyle bakılıyor.

Dolar/yen paritesi 161,95'e çıkarak son 40 yılın en yüksek seviyesini görmesinin ardından ülke ekonomi yönetiminin kura müdahale edebileceği beklentileriyle paritedeki yükseliş yavaşladı.

Öte yandan Japonya Merkez Bankasının (BoJ) son para politikası toplantısının tutanakları yayımlandı. Tutanaklarda üyelerin bir kısmının daha fazla faiz artırımı yapılması yönünde görüş bildirdiği ortaya konuldu.

Söz konusu gelişmelerle haftalık bazda, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,55, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 7,08, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 5,24 ve Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,65 düştü.

Gelecek hafta pazartesi Japonya'da perakende satışlar, salı Japonya'da işsizlik oranı, sanayi üretimi, çarşamba Çin'de imalat sanayi PMI, cuma hizmet sektörü PMI verileri takip edilecek.

YURT İÇİNDE DİKKATLER ENFLASYON VERİSİNDE OLACAK
Yurt içinde geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 3,13 düşüşle 14.274,02 puandan kapandı. Gelecek hafta haziran ayına ilişkin enflasyon verileri yakından takip edilecek.

Öte yandan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) 25. Yıllık Konferansı'nda "Bölünmüş Bir Küresel Ekonomide Para Politikası" başlıklı bir sunum gerçekleştirdi.

Karahan, BIS'in yıllık konferansında 2012'den bu yana sunum yapan ilk TCMB Başkanı oldu.

TCMB Başkanı Karahan, sunumunda, bölünmüş bir küresel ekonomide iletişimin neden daha önemli hale geldiğini ele alırken, merkez bankası iletişimi ile metin, video ve yüz yüze iletişim gibi formatların beklentiler üzerindeki etkisini değerlendirdi.

Beklentilerin para politikası aktarımı açısından daha önemli hale geldiğini, iletişimin ise beklentileri ve ekonomik davranışı etkilediğini aktaran Karahan, etkili iletişimin güvenilir, dikkat çekici ve erişilebilir olması gerektiğini vurguladı.

Dolar/TL, haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,4 üzerinde 46,6210'dan tamamladı.

Gelecek hafta yurt içinde salı işsizlik oranı, dış ticaret dengesi, çarşamba İTO İstanbul TÜFE, cuma enflasyon verileri takip edilecek.