Ankara-Şam hattında yeni dönem: Yüksek stratejik işbirliği komitesi geliyor

Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, Şam’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile düzenlediği ortak basın toplantısında Türkiye-Suriye ilişkilerinin sağlam temeller üzerinde ilerlediğini söyledi. İki ülke arasında 40 anlaşma ve mutabakat zaptı imzalandığını belirten Şeybani, enerji, ticaret, geri dönüş, eğitim ve güvenlik alanlarında stratejik işbirliğinin daha da derinleştirileceğini ifade etti.

ŞEYBANİ: TÜRKİYE İLE ORTAKLIĞIMIZ HIZLA İLERLİYOR

Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve beraberindeki heyeti başkent Şam’da ağırlamaktan memnuniyet duyduklarını belirtti.

Şeybani, iki ülke arasındaki ortaklığın hızla ilerlediğini ve stratejik yönelimin ana hatlarının şekillendiğini söyledi.

“İLİŞKİLER SAĞLAM TEMELLER ÜZERİNDE İLERLİYOR”

Bakan Fidan ile Şam’da gerçekleştirdiği ortak basın toplantısında konuşan Şeybani, ağustosta Ankara’da yapılan görüşmelerin üzerinden yalnızca birkaç gün geçmesinin iki ülke arasındaki ortaklığın ivmesini ortaya koyduğunu belirtti.

Türkiye ile Suriye arasındaki ilişkilerin “sağlam temeller üzerinde ilerlediğini” ifade etti.

TÜRKİYE’NİN ŞAM’DAKİ BÜYÜKELÇİLİĞİNE VURGU

Şeybani, Suriye’nin 8 Aralık 2024’te özgürleşmesinin ardından Türkiye’nin Şam’daki büyükelçiliğini yeniden açan ilk ülkeler arasında yer aldığını söyledi.

Türkiye’nin sınır kapılarını ve ikmal hatlarını yeniden açtığını, uluslararası platformlarda Suriye halkına uzun yıllardır uygulanan yaptırımların kaldırılması için öncü rol üstlendiğini belirtti.

“TÜRKİYE’NİN ÖNCÜLÜĞÜ ULUSAL HAFIZAMIZDA YERİNİ KORUYACAK”

Şeybani, Türkiye’nin Suriye’ye verdiği desteğe ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“Türkiye'nin öncülüğü Suriyelilerin ulusal hafızasında daima yerini koruyacak. Şam ve Ankara diğer tüm ikili ilişkileri geride bırakacak ilerleme kaydetti.”

40 ANLAŞMA VE MUTABAKAT ZAPTI İMZALANDI

İki ülke arasında cumhurbaşkanları ve bakanlar düzeyinde onlarca görüşme gerçekleştirildiğini aktaran Şeybani, karşılıklı 40 anlaşma ve mutabakat zaptı imzalandığını söyledi.

Ayrıca 22 Suriye bakanlığı ve kurumunu Türkiye’deki muhataplarına bağlayan kurumsal iletişim ağı oluşturulduğunu belirtti.

ENERJİ ANLAŞMASI VE ELEKTRİK AKIŞI ÖRNEK GÖSTERİLDİ

Şeybani, iki ülke arasındaki işbirliğinin vatandaşların hayatına doğrudan dokunan sonuçlara dönüştüğünü belirtti.

Mayıs 2025’te imzalanan enerji anlaşmasını ve elektrik akışının sınır üzerinden kuzey Suriye’ye ulaştırılmasını örnek gösterdi.

HALEP İLE GAZİANTEP ARASINDA KARDEŞ ŞEHİR İLİŞKİSİ

Şeybani, Halep ile Gaziantep arasında kardeş şehir ilişkisi kurulmasını da iki ülke arasındaki işbirliğinin somut örnekleri arasında gösterdi.

Babülhava ve Selame sınır kapılarından kara yolu transit taşımacılığının 24 saat esasına göre yeniden işletilmesini de önemli adımlar arasında sıraladı.

İDLİB’DE SERBEST BÖLGE VE KURU LİMAN AÇILDI

Suriye Dışişleri Bakanı, İdlib’de serbest bölge ve kuru limanın açıldığını belirtti.

Son olarak Cumhurbaşkanının huzurunda ikili madencilik mutabakatının imzalandığını söyledi.

TİKA’NIN KATKILARINA DİKKAT ÇEKTİ

Şeybani, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansının altyapının ve hizmet sektörlerinin yeniden rehabilitasyonundaki katkılarına da değindi.

Ortak çabaların sonucunda 8 Aralık 2024’ten bugüne Türkiye’den 700 binden fazla Suriyelinin ülkesine geri döndüğünü belirtti.

“TEK BİR ULUSAL ORDU OLUŞTURMA YOLUNDA İLERLİYORUZ”

Devlet kurumlarının ve egemen karar alma mekanizmasının yeniden tesis edildiğini ifade eden Şeybani, şu değerlendirmede bulundu:

“Tek bir ulusal ordu oluşturma, silahların meşru kurumların elinde toplanması ve kuzeydoğunun tamamen Suriye'ye ait bir süreç kapsamında ulusal bütünlüğe yeniden dahil edilmesi yolunda kararlı adımlarla ilerliyoruz.”

SEZAR YASASI SAYFASININ KAPATILDIĞINI SÖYLEDİ

Şeybani, 20 aylık yoğun çalışmaların sonuçları kapsamında dış politikada ABD’nin uyguladığı yaptırım “Sezar Yasası” sayfasının kapatıldığını söyledi.

Suriye’nin terörizme destek veren ülkeler listesinden çıkarıldığını ve böylece Arap ve uluslararası platformlardaki doğal konumunu yeniden kazandığını belirtti.

1,6 MİLYON SURİYELİ YURT DIŞINDAN GERİ DÖNDÜ

Suriyeli Bakan, istikrarın sonucunda yaklaşık 1 milyon 600 bin Suriyelinin yurt dışından ülkesine döndüğünü kaydetti.

Yaklaşık 2 milyon ülke içinde yerinden edilmiş Suriyelinin de kendi bölgelerine geri döndüğünü söyledi.

YÜKSEK STRATEJİK İŞBİRLİĞİ KOMİTESİ ETKİNLEŞTİRİLECEK

Şeybani, yapılan görüşmelerin iki ülke arasındaki yüksek stratejik işbirliği komitesinin etkinleştirilmesi üzerinde yoğunlaştığını ifade etti.

Komitenin siyasi, diplomatik, ekonomik ve güvenlik alanlarının yanı sıra enerji, geri dönüş, eğitim ve kültür başta olmak üzere tüm önemli süreçleri düzenleyen kurumsal çatı olacağını belirtti.

KOMİTE DÜZENLİ TOPLANTILARLA ÇALIŞACAK

Şeybani, komitenin ortak başkanlık, düzenli toplantılar ve alınan kararların takibini yürütecek daimi bir sekretarya temelinde faaliyet göstereceğini söyledi.

Gündemde ortak çalışma açısından olgunlaşmış birçok dosyanın bulunduğunu ifade etti.

ENERJİDE KAPSAMLI STRATEJİK BELGE HAZIRLANACAK

Enerji sektöründe doğal gaz, elektrik ve şebeke bağlantısı alanlarını bir araya getiren kapsamlı bir stratejik belge hazırlanmasının hedeflendiğini belirten Şeybani, enerji işbirliğinin daha kurumsal hale getirileceğini söyledi.

TİCARET HACMİNDE HEDEF 10 MİLYAR DOLAR

Şeybani, iki ülke arasındaki ticaret hacminin geçen yıl yaklaşık 4 milyar dolara ulaştığını belirtti.

Yeni hedefin ise bu rakamı 10 milyar dolar seviyesine çıkarmak olduğunu açıkladı.

ORTAK SANAYİ BÖLGELERİ KURULMASI PLANLANIYOR

Şeybani, ticaret hacmindeki artışın üretim ortaklığı, yerel içerik, Suriyelilerin istihdamı ve sınır bölgelerinde ortak sanayi bölgeleri kurulması ilkeleri doğrultusunda gerçekleştirilmesini amaçladıklarını söyledi.

“KAPSAMLI BİR DÜZENLİ GERİ DÖNÜŞ PROGRAMI HAZIRLADIK”

Türkiye’deki Suriyelilerin geri dönüşü konusunda barınma, çalışma ve ulaşım hizmetlerini kapsayan kapsamlı bir düzenli geri dönüş programı hazırladıklarını belirten Şeybani, programın Suriye tarafından yönetileceğini söyledi.

Programın geri dönüş bölgelerindeki yeniden imar projeleriyle uyumlu şekilde yürütüleceğini aktardı.

ANKARA’DAKİ BÜYÜKELÇİLİK AÇILIŞIN EŞİĞİNDE

Şeybani, Suriye’nin Ankara’daki büyükelçiliğinin açılışının eşiğinde olduklarını da belirtti.

Bunun iki ülke ilişkileri açısından önemli bir adım olduğunu ifade etti.

ŞEYBANİ’DEN İSRAİL’İN SALDIRILARINA TEPKİ

Stratejik ortaklığın inşa edilmesinin bölgesel tablonun bilinçli şekilde değerlendirilmesini gerektirdiğini belirten Şeybani, İsrail’in Suriye’nin egemenliğini ihlal etmeyi sürdürdüğünü söyledi.

İsrail’in güney bölgelerine yönelik toprak ihlallerine devam ettiğini ve güvenli köylerle sivillerin mülklerini hedef aldığını ifade etti.

EBU ZUHUR HAVALİMANI SALDIRISINA DİKKAT ÇEKTİ

Şeybani, İsrail’in 18 Ağustos’ta Ebu Zuhur Havalimanı’na düzenlediği saldırının doğrudan askeri boyutunun ötesinde anlam taşıdığını söyledi.

“Saldırı Suriye devletinin yeniden inşa sürecini hedef alan yıkıcı bir mesaj niteliğinde.” diye konuştu.

“SURİYE-TÜRKİYE YAKINLAŞMASINI ENGELLEME ÇABASI”

Şeybani, Suriye-Türkiye yakınlaşmasını engelleme çabasının bölgeyi zayıflık ve bölünmüşlük içinde tutma yönündeki açık bir arzuyu yansıttığını belirtti.

Suriye’nin bu tırmanış karşısındaki tutumunun sabit ve kararlı olduğunu ifade etti.

İSRAİL’E 1974 ANLAŞMASI ÇAĞRISI

Şeybani, İsrail’in 8 Aralık 2024 öncesindeki hatta çekilmesi ve 1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması’na tamamen bağlı kalması gerektiğini söyledi.

Savaşların maliyetinin derin şekilde farkında oldukları için diplomatik mücadele seçeneğine bağlı kaldıklarını belirtti.

Şeybani, bu tutumu aynı zamanda saldırgan tarafın kullanabileceği herhangi bir bahaneyi boşa çıkarmak amacıyla benimsediklerini ifade etti.

TÜRKİYE’NİN TUTUMUNA TEŞEKKÜR

Türkiye’nin tutumunu büyük takdirle karşıladıklarını belirten Şeybani, Türkiye’nin İsrail’in saldırılarını açık şekilde kınadığını söyledi.

Türkiye’nin 1974 Anlaşması’nın uygulanması çağrısında bulunduğunu ve Suriye’nin egemenliği ile toprak bütünlüğünü kararlı şekilde desteklediğini ifade etti.

“SURİYE KENDİ YOL HARİTASINI ÖZGÜR İRADESİYLE ÇİZİYOR”

Şeybani, Suriye’nin bugün tam egemenliğiyle kendi ulusal politikalarının yol haritasını özgür iradesiyle çizdiğini vurguladı.

Suriye’nin ortaklıklarını kendisinin seçtiğini, yatırımlarının ve kalkınmasının yönünü ulusal çıkarları doğrultusunda belirlediğini söyledi.

“TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER EN İYİ DÖNEMİNİ YAŞIYOR”

Suriye Dışişleri Bakanı Şeybani, İsrail’in saldırılarının Türkiye-Suriye ilişkilerini etkilemediğini belirtti.

Şeybani, “İsrail'in Suriye toprakları ve kurumlarına yönelik saldırıları Suriye-Türkiye ilişkilerini etkilemiyor. İki ülke ilişkileri en iyi dönemini yaşıyor.” diye konuştu.