ABD Başkanı Donald Trump ve ekonomi kurmayları, geçtiğimiz yıl küresel ticaret dengelerini sarsarak uygulamaya koydukları çelik ve alüminyum ek gümrük vergilerini yeniden masaya yatırıyor. ABD basınında yer alan haberlere göre; Beyaz Saray, artan iç maliyetleri dizginlemek amacıyla bu tarifeleri gevşetmeye veya kapsamını daraltmaya hazırlanıyor.
MALİYET BASKISI
Financial Times'ın (FT) konuya yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre, Trump yönetimi, özellikle çelik ve alüminyumdan üretilen bazı nihai ürünlere ve ara mallara uygulanan vergileri geri çekmeyi planlıyor. Geçtiğimiz yıl ‘Önce Amerika’ politikası kapsamında yerli üreticiyi korumak adına getirilen yüksek vergiler, ABD'li imalatçıların girdi maliyetlerini ciddi oranda artırmıştı.
Yapılan analizlere göre bu hamlenin arkasındaki temel nedenin ‘karşılanabilirlik’ (affordability) olduğu vurgulanıyor. Otomotivden inşaata, beyaz eşyadan enerjiye kadar pek çok sektörde artan maliyetlerin tüketici enflasyonunu körüklemesi, yaklaşan ara seçimler öncesinde yönetimi politika değişikliğine zorluyor.
KAPSAM DARALTILIYOR
ABD basınına göre yapılması planlanan değişiklik, tarifelerde toptan bir kaldırma işleminden ziyade, bir ‘ince ayar’ niteliği taşıyabilir. Yönetimin, yerli çelik ve alüminyum üreticilerini ‘küstürmeden’, bu metalleri hammadde olarak kullanan sanayicileri rahatlatacak bir formül üzerinde çalıştığı belirtiliyor. Bu kapsamda, tarifelerin sadece belirli türev ürünlerde kaldırılması veya müttefik ülkelere yeni muafiyetler tanınması gibi alternatifler gündemde.
EMTİA PİYASALARINDA SERT DÜŞÜŞ
Haberlerin sızmasıyla birlikte küresel emtia piyasaları hareketlendi. Tarifelerin gevşetileceği beklentisi metal fiyatlarında satış baskısı yarattı. Londra Metal Borsası'nda (LME) alüminyum fiyatları, arzın artacağı ve maliyetlerin düşeceği beklentisiyle sert geriledi. Benzer bir düşüş eğilimi, bakır ve çelik vadeli işlemlerinde de gözlemlendi. ABD'deki madencilik hisselerinde de kısa vadeli değer kayıpları yaşandı.
SEÇİM EKONOMİSİ
Analistler, Şubat 2026 itibarıyla gündeme gelen bu hamleyi, kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimlerine yönelik bir strateji olarak yorumluyor. Uzmanlar, yüksek enflasyonun seçmen üzerindeki olumsuz etkisini kırmak isteyen Trump yönetiminin, ‘ticaret korumacılığı’ ile ‘fiyat istikrarı’ arasında yeni bir denge arayışında olduğunu belirtiyor.
Planın detaylarının ve hangi ürün kalemlerini kapsayacağının önümüzdeki günlerde Beyaz Saray tarafından resmen açıklanması bekleniyor.
TÜRKİYE'NİN İHRACATI İVME KAZANABİLİR
ABD ve Türkiye arasındaki ticari ve diplomatik ilişkilerin pozitif bir ivme kazandığı bu dönemde, Trump yönetiminin tarifeleri gevşetme planı Türk çelik sektörü tarafından da yakından takip ediliyor. Dünyanın en büyük 8., Avrupa'nın ise 2. büyük çelik üreticisi olan Türkiye, yüksek üretim kapasitesi ve lojistik avantajlarıyla ABD pazarının en güçlü tedarikçi adayları arasında yer alıyor. İki ülke arasındaki ‘100 milyar dolarlık ticaret hacmi’ hedefine emin adımlarla ilerlenirken, çelik ve alüminyum üzerindeki ek vergilerin esnetilmesi, bu stratejik ortaklığı daha da derinleştirebilir. Sektör temsilcileri, olası bir indirim kararının Türk çeliğinin ABD pazarındaki rekabet gücünü artıracağını ve ihracat rakamlarına milyar dolarlık katkı sağlayacağını öngörüyor.
