Yarım tonluk mıknatısla nükleer füzyon başarısı

Yeni Zelanda merkezli OpenStar Technologies, nükleer füzyon teknolojisinde çığır açacak bir deneye imza attı. Şirket, yarım tonluk süper iletken bir mıknatısı vakum odasında havada tutarak 1 milyon derecelik plazmayı hapsetmeyi başardı.

Giriş: 19.02.2026 - 13:21
Güncelleme: 19.02.2026 - 13:21
Yarım tonluk mıknatısla nükleer füzyon başarısı

Küresel enerji krizine karbon içermeyen kesin çözüm olarak görülen nükleer füzyon çalışmalarında, geleneksel ‘Tokamak’ tasarımlarına alternatif olan ‘havada asılı dipol’ mimarisi büyük bir başarı kazandı. OpenStar Technologies, ‘Junior’ adı verilen 10 milyon dolarlık prototip cihazıyla, 0,5 tonluk devasa bir mıknatısı 5 metrelik vakum odasında tamamen bağımsız bir şekilde havada tutarak operasyonel bir kilometre taşını geride bıraktı.


1 MİLYON DERECELİK PLAZMA HAPSEDİLDİ

Deney sırasında mıknatıs tarafından üretilen manyetik alan, 1 milyon derecenin üzerinde ısıtılmış plazmayı başarıyla hapsederken; sistemin kararlılığı füzyonun sürdürülebilirliği açısından geçer not aldı. Şirket yetkilileri, mıknatısın havada asılı durduğu bu özel konfigürasyonun, plazma kararlılığında belirgin avantajlar sunduğunu vurguladı.


TOKAMAK TASARIMLARINA GÜÇLÜ ALTERNATİF

Uluslararası projelerin çoğunda kullanılan devasa Tokamak reaktörlerinde plazma dış bobinlerle yönetilirken, OpenStar'ın yaklaşımı plazma bulutunun içine tek bir süper iletken mıknatıs yerleştirilmesine dayanıyor. Jüpiter gibi gezegenlerin etrafındaki manyetik yapıları taklit eden bu yöntem, mıknatısı tutan mekanik desteklerin kaldırılmasıyla ısı kaybını ve plazma kararsızlığını ortadan kaldırmayı hedefliyor.


Fiziksel desteklerin enerjinin kaçması için bir kanal görevi gördüğünü belirten mühendislik ekibi, tam kaldırma (levitasyon) sağlamanın füzyon için gerekli aşırı yüksek sıcaklıkları korumada kritik bir adım olduğunu ifade etti.


TİCARİ ENERJİDE MALİYET AVANTAJI

Henüz tükettiğinden daha fazla enerji üretme aşamasına gelinmemiş olsa da, bu başarı ticari nükleer füzyonun teknik yol haritasını doğruluyor. Eğer kaldırma dipol mimarisi etkili bir şekilde ölçeklendirilebilirse;

  • Geleneksel tasarımlardan çok daha kompakt füzyon sistemleri geliştirilebilecek.
  • Reaktörlerin inşası ve bakımıyla ilgili sermaye yoğun maliyetler önemli ölçüde azalacak.
  • Karbon içermeyen enerjiye erişim daha hızlı ve ekonomik hale gelecek.


OpenStar Technologies’den yapılan açıklamada, "Füzyon enerjisi insanlığın en iddialı ve sermaye yoğun zorluklarından biri olmayı sürdürüyor. İşlevsel bir kaldırma sisteminin entegrasyonu, ticari ölçekli tesisler için teknik yolu doğrulamıştır" denildi.