Orta Doğu'dan gelen olumlu gelişmelerle birlikte petrol fiyatlarında düşüş devam ediyor. Özellikle anlaşma metninde Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve İran'a petrol yaptırımlarının kaldırılmasına ilişkin maddelerin yer almasıyla piyasalarda tansiyon düştü. Petrol fiyatlarında yüzde 2'nin üzerinde düşüş yaşandı.
PETROL FİYATLARINDA DİKKAT ÇEKEN DÜŞÜŞ
Tarihin en büyük enerji arz kesintilerinden birini sona erdirmesi beklenen anlaşma, küresel petrol piyasalarında arzın yeniden normalleşeceği beklentilerini güçlendirdi.
Brent petrol vadeli işlemleri, yüzde 2.75 oranında düşüşle varil başına 77.31 dolara gerilerken, ABD Batı Teksas (WTI) ham petrolü yüzde 3'ün üzerinde kayıpla 74.41 dolara geriledi. Böylelikle fiyatlar 2 Mart tarihinden bu yana en düşük seviyeyi test etmiş oldu.
ABD-İRAN'DAN 14 MADDELİK ANLAŞMA
14 maddeden oluşan mutabakat, İran ile ABD arasında 60 günlük bir müzakere sürecinin başlamasını öngörüyor. Anlaşma kapsamında İran, küresel petrol ve doğalgaz sevkiyatında kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin ücretsiz geçişine izin verecek. Ayrıca boğazdaki deniz trafiğinin 30 gün içinde yeniden tam kapasiteyle işlemesi hedefleniyor.
Ön anlaşma, İran’ın nükleer programı gibi daha kapsamlı ve çözümü zaman alacak başlıkları ilerleyen müzakerelere bırakırken, ABD ve müttefiklerinin İran’ın yeniden inşasını desteklemek amacıyla 300 milyar dolarlık bir finansman planı hazırlamasını da öngörüyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (UEA), çarşamba günü yayımladığı aylık petrol piyasası raporunda, anlaşmanın sorunsuz şekilde hayata geçirilmesi ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle faaliyete geçmesi halinde mevcut arz sıkışıklığının önümüzdeki yıllarda yerini belirgin bir arz fazlasına bırakabileceği uyarısında bulundu. Ajansa göre, Orta Doğu’dan petrol arzının yeniden hız kazanmasıyla birlikte küresel petrol arzı 2027 yılında günlük bazda talebi yaklaşık 5,05 milyon varil aşacak.
FED'DEN FAİZ ARTIŞI BEKLENTİLERİ GÜÇLENDİ
Bununla birlikte piyasalar, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) enflasyonla mücadele kapsamında yılın geri kalanında faiz artırımlarına gidip gitmeyeceğini de yakından izliyor. Faiz oranlarının yükselmesi, ekonomik faaliyetleri yavaşlatarak enerji tüketimini ve dolayısıyla petrol talebini olumsuz etkileyebileceği için fiyatlar üzerinde baskı oluşturabilir.
Fed’in çarşamba günü açıkladığı ekonomik projeksiyonlar, politika yapıcılar arasında faiz artışı beklentilerinin güçlendiğine işaret etti. Buna göre, 19 Fed yetkilisinden 9’u yıl sonuna kadar ek faiz artırımlarının gerekli olabileceği görüşünü paylaşıyor. Bu tablo, yalnızca üç ay önce hiçbir yetkilinin faiz artışını gündeminde bulundurmadığı döneme kıyasla dikkat çekici bir değişim olarak değerlendiriliyor.
