KÜRESEL bitkisel yağ piyasasının en önemli aktörü olan palmiye yağı, 2026 yılının ilk ayını tamamlamaya hazırlanırken yukarı yönlü ivmesini koruyor. Malezya Türev Borsası’nda (BMD) işlem gören gösterge kontratlar, son işlem günlerinde ton başına 1.065 dolar (yaklaşık 4.252 Malezya Ringgiti) seviyesini aşarak son iki ayın en yüksek değerine ulaştı. Piyasada gözlenen bu yükseliş trendi, hem kısa vadeli arz sıkışıklığından hem de 2026 genelindeki politika beklentilerinden besleniyor.
FİYATI YUKARI İTEN DİNAMİKLER
Ocak ayı boyunca fiyatların 1.000 dolar psikolojik sınırının üzerinde tutunmasını sağlayan temel faktör, ihracat verilerindeki toparlanma ve üretimdeki mevsimsel düşüş oldu. Kargo gözetim firması Intertek Testing Services (ITS) tarafından yayımlanan en son verilere göre, Malezya’nın palmiye yağı ürünleri ihracatı, 1-25 Ocak döneminde bir önceki aya kıyasla yüzde 9.97 artış gösterdi. Bu veri, özellikle şubat ayındaki Ay Yeni Yılı ve yaklaşan Ramazan ayı öncesinde Çin ve Hindistan gibi büyük alıcıların stok tazeleme faaliyetlerinin hızlandığını gösteriyor.
Arz kanadında ise daralma sinyalleri fiyatları destekliyor. Güney Doğu Asya’daki muson yağmurları ve mevsimsel döngüler nedeniyle Malezya’da ocak ayı üretiminin bir önceki aya göre yüzde 15 ila yüzde 17 arasında düşüş göstermesi bekleniyor. Üretimdeki bu sert geri çekilme, stokların azalacağı endişesini artırarak vadeli kontratlarda alım iştahını canlı tutuyor.
ANALİSTLERDEN 2026 BEKLENTİSİ
Finans kuruluşları ve emtia analistleri, 2026 yılı için palmiye yağı fiyat öngörülerini güncellerken piyasanın yılın iki yarısında farklı dinamikler izleyeceğine işaret ediyor. Piyasadaki genel konsensüs, yılın ilk yarısında fiyatların 1.000 ila 1.100 dolar bandında güçlü seyrini koruyacağı, ikinci yarıda ise arzın toparlanmasıyla daha yatay bir seyir izleneceği yönünde şekilleniyor.
Emtia veri sağlayıcısı Fastmarkets, 2026 görünüm raporunda gıda ve biyoyakıt sektörlerinden gelen istikrarlı talebin yılın ilk altı ayında fiyatları destekleyeceğini vurguluyor. Kurum raporlarına göre, yılın ikinci yarısında Endonezya’daki üretimin toparlanarak piyasaya girmesiyle fiyatlarda bir miktar gevşeme görülebilir. Ancak analistler, bu gevşemeye rağmen ortalama fiyatın psikolojik sınır olan 1.000 doların üzerinde kalıcılık sağlayacağını tahmin ediyor.
Arz tarafındaki yapısal sorunlara dikkat çeken Fitch Solutions ise ortalama fiyat tahminini yukarı yönlü revize etti. Kurum, özellikle Malezya ve Endonezya’daki yaşlanan ağaç profili ile yavaş ilerleyen yeniden dikim süreçlerinin etkisine vurgu yapıyor. Küresel üretim büyümesinin yüzde 1’in altında kalabileceğini öngören Fitch, bu arz kısıtının fiyatlardaki aşağı yönlü riskleri sınırlayan en önemli faktör olduğunu belirtiyor.
Sektörün çatı kuruluşlarından Malezya Palmiye Yağı Konseyi (MPOC) de kısa ve uzun vadeli fiyat hedeflerini paylaştı. Konsey, şubat ve mart aylarında fiyatların 1.000 ile 1.080 dolar aralığında dalgalanacağını öngörüyor. Uzun vadeli projeksiyonlarda ise küresel ekonomik büyümedeki olası yavaşlama ihtimaline dikkat çekiliyor. MPOC, makroekonomik baskıların artması durumunda yıl sonuna doğru fiyatların 970-980 dolar seviyelerine ılımlı bir geri çekilme yaşayabileceğini belirtiyor.
BİYOYAKIT POLİTİKALARI VE ENDONEZYA ETKİSİ
Piyasanın 2026 yılındaki en büyük ‘oyun değiştiricisi’, dünyanın en büyük üreticisi Endonezya’nın biyoyakıt politikaları olmaya devam ediyor. Endonezya hükümetinin, biodizel karışım oranını yüzde 35’ten (B35) yüzde 40’a (B40) çıkarma kararını uygulamaya koyması, iç tüketimi artırarak ihraç edilebilir arzı kısıtlıyor.
Analistler, B40 mandatının tam kapasiteyle uygulanmasının, küresel piyasadan yıllık yaklaşık 1.5-2 milyon ton ek palmiye yağını çekeceğini hesaplıyor. Bu durum, özellikle Hindistan ve Avrupa gibi ithalatçı bölgeler için arzın daralması ve fiyatların dolar bazında yüksek kalması anlamına geliyor. Öte yandan, piyasada konuşulan daha agresif B50 (yüzde 50 karışım) hedefinin altyapı yetersizlikleri nedeniyle ötelenmesi, fiyatlarda oluşabilecek spekülatif köpüğü bir miktar engellemiş durumda.
