Küresel otomotiv endüstrisi, ABD'nin değişen ticaret politikaları ve elektrikli araç (EV) pazarındaki dalgalanmalarla yeniden şekilleniyor. Kanada hükümeti, ABD Başkanı Donald Trump'ın sınır ötesi üretime getirdiği gümrük vergileri ve sektörün gerçeklerini göz önüne alarak radikal bir strateji değişikliğine gitti.
Başbakan Mark Carney, önceki hükümetin ‘2035 yılına kadar yüzde 100 elektrikli araç satışı’ zorunluluğunu rafa kaldırdığını duyurdu. Bunun yerine, otomotiv sanayisini dönüştürecek ve tüketiciyi destekleyecek 4,5 milyar Kanada dolarını aşan bir teşvik paketi devreye alındı.
TRUDEAU DÖNEMİNDEN KESKİN KOPUŞ
Carney'nin bu hamlesi, iklim odaklı politikalarıyla bilinen selefi Justin Trudeau döneminden belirgin bir sapmayı işaret ediyor. Trudeau hükümeti, 2030 yılına kadar satışların yüzde 60'ının, 2035'e kadar ise tamamının elektrikli olmasını hedefliyordu. Ancak altyapı yetersizliği ve sektörden gelen eleştiriler, bu hedeflerin revize edilmesine neden oldu.
Yeni strateji kapsamında hedefler daha ‘gerçekçi’ bir zemine oturtuldu:
TÜKETİCİYE 5 BİN DOLAR, ALTYAPIYA 1,5 MİLYAR DOLAR
‘Sonuçlara ve çözümlere öncelik vereceğini’ belirten Carney, açıklanan yeni paketin detaylarını paylaştı:
TRUMP ETKİSİ VE TİCARET SAVAŞLARI
Kanada'nın bu kararının arkasındaki en büyük etkenlerden biri, ABD ile yaşanan ticaret gerilimi. Yarım milyon kişiye istihdam sağlayan Kanada otomotiv sektörü, Trump yönetiminin ‘Sadece ABD'de Üret’ baskısı altında.
Kanada yapımı araçlar, Nisan ayından bu yana ABD dışı bileşenler nedeniyle yüzde 25 gümrük vergisine tabi tutuluyor. Üretim sürecinde bir parçanın ABD-Kanada sınırını 8 kez geçtiği entegre yapı, bu vergilerle sürdürülemez hale geldi.
Carney, durumu şu sözlerle özetledi: "Bir zamanlar büyük bir güç kaynağı olan bu ticari ilişki, şimdi ciddi bir zaaf haline geldi. Amacımız tüm gümrük vergilerini kaldırmak ancak Kanada sanayisi tamamen yerli bir üretim zinciri için planlamaya başlamalı."
YERLİ TEDARİK ZİNCİRİ VURGUSU
Kanada hükümeti, gümrük duvarlarını aşmak için madencilikten batarya üretimine kadar uçtan uca bir yerli tedarik zinciri kurmayı hedefliyor. Ülkenin sahip olduğu zengin kritik mineral yatakları, bu stratejinin temelini oluşturacak.
Kanada Otomobil Üreticileri Birliği, hükümetin yeni planını ‘daha fazla açıklık getirdiği’ ve şarj altyapısına odaklandığı için olumlu karşıladı. Küresel pazarda ise AB'nin de 2035 içten yanmalı motor yasağını kaldırmayı tartışması ve ABD'de vergi indirimlerinin iptali, elektrikli araç geçişinin beklenenden daha yavaş ve engebeli olacağını gösteriyor.
