Hürmüz’den geçiş ücreti alınacak mı? İşte İran teklifinin detayları

İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğini yeniden başlatmak amacıyla müzakere ettiği teklifin ayrıntıları ortaya çıktı. Planda geçiş veya hizmet ücreti yer almıyor.

İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden deniz trafiğine açmak amacıyla müzakere ettiği teklifin ayrıntıları ortaya çıktı. Görüşülen düzenlemenin, boğazdan geçen gemiler için herhangi bir geçiş veya hizmet ücreti öngörmediği bildirildi.

GİRİŞLERİ İRAN KOORDİNE EDECEK

Teklife göre Hürmüz Boğazı’na giriş yapacak gemiler, İran kıyılarına en yakın güzergâhı kullanacak. Bu yöndeki deniz trafiği Tahran yönetiminin koordinasyonunda gerçekleştirilecek.

İran’ın giriş yapan gemilerin rotalarını ve geçiş süreçlerini takip etmesi, ancak bu hizmet karşılığında ücret talep etmemesi planlanıyor.

ÇIKIŞ TRAFİĞİ UMMAN’A BIRAKILACAK

Boğazdan çıkış yapacak gemiler ise Umman kıyılarına en yakın rotayı kullanacak. Çıkış geçişlerinin koordinasyonu Maskat yönetimi tarafından sağlanacak.

Böylece Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin giriş ve çıkış yönlerinde İran ile Umman arasında paylaşılması öngörülüyor.

GEÇİŞ ÜCRETİ OLMAYACAK

Teklifte, gemilerden geçiş veya hizmet ücreti alınmasına yönelik herhangi bir hükmün bulunmadığı belirtildi. Ücretlerin kaldırılması, ABD, İran ve arabulucu ülkeler arasında yürütülen görüşmelerdeki temel anlaşmazlık başlıklarından birinin aşılması anlamına gelecek.

Taraflar arasında daha önce İran’ın boğazdaki denetim karşılığında gemilerden ücret alıp almayacağı konusunda görüş ayrılığı yaşanmıştı.

60 GÜN ÜCRETSİZ GEÇİŞ PLANI

Teklifin kabul edilmesi halinde Hürmüz Boğazı’ndan 60 gün boyunca ücretsiz geçiş sağlanması planlanıyor. Bu sürede ticari gemilerin belirlenen rotalar üzerinden geçişlerini sürdürmesi öngörülüyor.

Geçici düzenlemenin, kalıcı bir anlaşmaya ulaşılana kadar bölgedeki deniz trafiğinin yeniden işler hale getirilmesini amaçladığı belirtiliyor.

MÜZAKERE MASASINA DÖNÜLEBİLİR

Planın kabul edilmesi durumunda ABD ile İran’ın haziran ayında hazırlanan mutabakat zaptında belirlenen koşullar doğrultusunda yeniden müzakere masasına dönmesi bekleniyor.

Mutabakat sürecinin yeniden başlaması, Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş rejimi ve bölgedeki güvenlik düzenlemelerine ilişkin daha kapsamlı bir anlaşmanın önünü açabilir.

GÖZLER TARAFLARDAN GELECEK AÇIKLAMALARDA

Teklifin İran ve Umman tarafından hangi takvimle uygulanacağına ilişkin ayrıntılar henüz açıklanmadı. ABD ile İran’ın planı kabul edip etmeyeceği ve ücretsiz geçiş uygulamasının ne zaman başlayacağına ilişkin gelişmeler yakından izleniyor.