FON ÖDEMELERİ SON DAKİKA: 1 milyon TL'lik fon ara ödeme işlemleri nasıl olacak? 30 Ekim ödemelerinde öncelik belli oldu

Olağan tasfiyedeki ödemelerin büyük bölümünün tamamlanmasının ardından gözler olağanüstü tasfiye kapsamındaki fonlara çevrildi. Yeni dönemde 1 milyon TL ara ödeme tavanı uygulanacak ve yeterli nakit bulunmayan fonlarda farklı ödeme sıraları oluşturulabilecek. Peki fon ödemeleri ne zaman tamamlanacak?

FON ÖDEMELERİNDE SON DURUM NE?

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı açıklamada olağanüstü tasfiye kapsamındaki 1 milyon TL'ye kadar ara ödemelerin 30 Ekim Cuma günü itibarıyla başlamasının planlandığını bildirdi.

Yılmaz'ın verdiği bilgiye göre 23 Ekim itibarıyla olağan tasfiye sürecindeki 93 fona ait 71 bin 899 hesaba toplam 68 milyar TL ödeme gerçekleştirildi. Olağanüstü tasfiye kapsamında kalan net yatırım tutarının ise yaklaşık 125 milyar TL olduğu belirtildi.

1 MİLYON TL'LİK FON ÖDEMELERİ NASIL OLACAK?

SPK'nın 27 Ekim tarihli kararına göre ara ödeme tutarı her yatırımcı için ayrı hesaplanacak. Fon pay sahibine yapılacak ödeme, MKK tarafından endeksleme uygulanmadan hesaplanan net yatırım tutarını ve 1 milyon TL'lik üst sınırı aşamayacak.

Bu nedenle düzenleme “her yatırımcıya 1 milyon TL ödeme” anlamına gelmiyor. Bir yatırımcının hesaplanan net yatırım tutarı daha düşükse ödeme buna göre belirlenecek. Fonun ödeme için kullanılabilecek nakdi de sürecin tutarını ve sırasını etkileyebilecek.

FON ÖDEMELERİNDE KİMLERE ÖNCELİK VERİLECEK?

SPK'nın belirlediği esaslara göre ara ödemelerde ilk olarak unvanında “para piyasası” ibaresi bulunan yatırım fonları önceliklendirilecek.

Geri kazanım kaynaklarının dağıtımında ise ara ödeme yükümlülüğünü karşılama oranı en düşük olan ve net yatırım tutarı 1 milyon TL'nin altında bulunan yatırımcı sayısının en fazla olduğu para piyasası fonlarına öncelik verilebilecek. Amaç, mevcut kaynaklarla mümkün olan en fazla sayıda yatırımcının ödeme almasını sağlamak.

İŞ BANKASI HANGİ FONLARIN ÖDEMESİNİ YÜRÜTECEK?

Tasfiye sürecinde görev paylaşımı fonun kurucu şirketine göre yapıldı. SPK kararına göre Tera Portföy Yönetimi AŞ'nin kurucusu olduğu tasfiye kapsamındaki yatırım fonlarının işlemlerini Türkiye İş Bankası yürütecek.

Tasfiye ve ödeme işlemleri SPK koordinasyonunda diğer ilgili kamu kurumları ve finansal kuruluşlarla birlikte gerçekleştirilecek.

ZİRAAT BANKASI HANGİ FONLARDAN SORUMLU?

Pusula Portföy Yönetimi AŞ ve Atlas Portföy Yönetimi AŞ'nin kurucusu olduğu tasfiye kapsamındaki yatırım fonlarının işlemleri T.C. Ziraat Bankası AŞ tarafından yürütülecek.

Böylece yatırımcının işlemini hangi bankanın yürüteceği, sahip olduğu fonun hangi portföy yönetim şirketi tarafından kurulmuş olduğuna göre değişecek.

FONUN LİKİDİTESİ YETMEZSE ÖDEME NASIL YAPILACAK?

Fonun dağıtılabilir nakdinin bütün ara ödeme yükümlülüklerini karşılamaya yetmemesi halinde yatırımcıların tamamına aynı tutarın ödenmesi zorunlu olmayacak.

SPK'nın düzenlemesine göre bu durumda yatırımcıların hesaplanmış ara ödeme tutarlarına göre bir ödeme sırası oluşturulabilecek veya mevcut paranın mümkün olan en fazla sayıda yatırımcıya ulaşmasını sağlayacak asgari ara ödeme tutarı belirlenebilecek. Bu yöntemin uygulanması SPK onayına tabi olacak.

EN DÜŞÜK TUTARDAN MI BAŞLANACAK?

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 30 Ekim'de başlaması planlanan ödemelerin en düşük tutarlardan yüksek tutarlara doğru ilerleyeceğini açıkladı.

SPK'nın düzenlemesi de kaynakların yetersiz kalması halinde daha fazla yatırımcıya ulaşmayı sağlayacak ödeme yöntemlerinin kullanılabilmesine imkan tanıyor. Dolayısıyla ödeme sırası fonun nakit durumu ve SPK tarafından onaylanan dağıtım yöntemi doğrultusunda şekillenecek.

FON ÖDEME TAKVİMİ NE ZAMAN TAMAMLANACAK?

Cevdet Yılmaz, mevcut kaynaklarla yapılacak 1 milyon TL'ye kadar ödemelerin yaklaşık 1-2 hafta içinde tamamlanmasının beklendiğini belirtti. Bu hesaplamaya göre hedef kasım ayının ortalarına doğru sürecin önemli bölümünün sonuçlandırılması.

Bu süre resmi olarak bütün yatırımcılar için garanti edilmiş kesin bir ödeme günü değil. Fonların likit varlıkları, geri kazanılan tutarlar ve kullanılabilir kaynakların ödeme temposu üzerinde etkili olması bekleniyor.

ARA ÖDEME YAPILINCA FON PAYLARI İADE EDİLECEK Mİ?

Ara ödeme sırasında yatırımcının sahip olduğu fon katılma payları geri alınmayacak. SPK'ya göre katılma paylarının iadesi nihai tasfiye ödemeleri sırasında gerçekleştirilecek.

Bir fonun malvarlığının nakde çevrilmesi sonucunda elde edilen dağıtılabilir tutar yatırımcılara ödenmesi gereken toplam miktarın tamamını karşılıyorsa ara ödeme yerine doğrudan nihai ödeme yapılabilecek.

FON ÖDEMELERİ HANGİ KAYNAKLARDAN KARŞILANACAK?

Cevdet Yılmaz'ın TBMM'de verdiği bilgiye göre ödemelerde öncelikle fonlarda kalan varlık ve nakitlerden yararlanılacak. Hukuka aykırı veya haksız şekilde elde edildiği belirlenen tutarlardan geri kazanılan kaynaklar da ödeme havuzuna aktarılabilecek.

Yargı süreçleri kapsamında tedbir konulan ve daha sonra ilgili mevzuat çerçevesinde nakde çevrilebilecek varlıkların da fon yatırımcılarına yönelik geri ödeme sürecinde kullanılması öngörülüyor.

KİMLERE FON ÖDEMESİ YAPILMAYACAK?

SPK düzenlemesi ödeme dışında tutulabilecek kişi ve kurumları da belirliyor. Sermaye Piyasası Kanunu'nun ilgili piyasa bozucu, bilgi suistimali veya piyasa dolandırıcılığı hükümleri kapsamındaki fiilleri işlediği ya da bu işlemlerde birlikte hareket ettiği SPK tarafından tespit edilen ve MKK tarafından yetkili kuruluşlara bildirilen kişi ve kurumlara tasfiye ve geri kazanım hesabından ödeme yapılmayacak.

Bu değerlendirme genel yatırımcı kitlesine yönelik otomatik bir kısıtlama anlamına gelmiyor; SPK tarafından tespit edilerek yetkili kuruluşlara bildirilen kişi ve kurumları kapsıyor.

FON ÖDEMELERİ İÇİN YATIRIMCI NE YAPMALI?

Ödeme hakkı ve tutarı, MKK ile tasfiye sürecini yürüten yetkili kuruluşların kayıtları üzerinden belirlenecek. Yatırımcıların işlem yaparken yalnız SPK, MKK, Türkiye İş Bankası ve Ziraat Bankası gibi resmi kurumların açıklamalarını esas alması önem taşıyor.

Özellikle “fon ödemenizi almak için ücret yatırın”, “hesabınızı doğrulayın” veya kişisel bankacılık bilgilerinizi paylaşmanızı isteyen doğrulanmamış mesaj ve bağlantılara karşı dikkatli olunması gerekiyor.