Bilim insanları kronik ağrıyı durdurabilen bir beyin 'freni' keşfetti
Washington Üniversitesi araştırmacıları, beynin locus coeruleus bölgesindeki mu opioid reseptörlerinin nöropatik ağrıyı baskılayan bir mekanizma oluşturduğunu belirledi. Bulgular, bağımlılık ve tolerans risklerini azaltmayı amaçlayan daha hedefli tedaviler için yeni bir yaklaşım sunuyor.
St. Louis’deki Washington Üniversitesi Tıp Fakültesi araştırmacıları, beynin uyarılma ve stres süreçlerinde rol oynayan locus coeruleus bölgesinde kronik nöropatik ağrının kontrolüne katkı sağlayan yeni bir hücresel mekanizma tanımladı. Current Biology dergisinde yayımlanan çalışmada, sinir hasarı sonrasında aşırı aktif hale gelen ve ağrı sinyallerini sürdüren nöronal devrelerin bu bölgedeki mu opioid reseptörleri aracılığıyla baskılanabildiği gösterildi. Araştırmacılar, diyabet, viral enfeksiyonlar ve sinir sıkışması gibi nedenlerle ortaya çıkan nöropatik ağrının tedavisinde mevcut opioidlerin yol açtığı bağımlılık ve tolerans sorunlarını azaltabilecek, doğrudan locus coeruleus bölgesini hedefleyen yeni tedavi molekülleri üzerinde çalışıyor.
BİYOLOJİK FREN
Doç. Dr. Jordan McCall liderliğindeki ekip, sinir hasarı sonrasında ortaya çıkan yanma, batma ve saplanma gibi ağrı belirtilerinde locus coeruleus nöronlarının rolünü fare modellerinde inceledi. Bu bölgedeki mu opioid reseptörleri çıkarılan hayvanların ısı ve dokunma uyaranlarına karşı aşırı hassaslaştığı görüldü. Reseptörler nöronlara yeniden kazandırıldığında ise artmış ağrı tepkisi ortadan kalktı. Bulgular, beyin ve omurilik boyunca yaygın olarak bulunan mu opioid reseptörlerinin locus coeruleus hücrelerinde ağrı sinyallerini sınırlayan özel bir işlev üstlendiğini ve kronik ağrının bu biyolojik fren mekanizmasını bozabildiğini ortaya koydu.
HEDEFLİ TEDAVİ
Araştırmacılar, geleneksel opioid ağrı kesicilerin beyin ve vücuttaki çok sayıda reseptörü aynı anda etkileyerek yan etkilere, tolerans gelişimine ve bağımlılık riskine yol açabildiğine dikkat çekiyor. Yeni bulgular doğrultusunda ekip, yalnızca locus coeruleus bölgesindeki reseptörleri hedefleyebilecek lokalize ilaç tasarımlarına odaklanıyor. Amaç, merkezi sinir sisteminin diğer bölümlerindeki opioid reseptörlerini uyarmadan söz konusu bölgedeki aktiviteyi düzenlemek ve kronik nöropatik ağrıyı daha hedefli biçimde baskılayabilecek tedaviler geliştirmek.