Altın ve gümüşte yön değişti: Fed beklentileri ve tahvil faizleri destekledi

Küresel emtia piyasalarında altın fiyatları, gümüş, Brent petrol ve doğal gaz fiyatları haftalık bazda yükseliş kaydetti. ABD Merkez Bankasının (Fed) ekim ayında faizleri sabit tutacağına yönelik beklentiler ve ABD tahvil faizlerindeki gerileme, değerli metallerde toparlanmayı destekledi. Çin Merkez Bankasının altın alımlarını üst üste 23. aya taşıması dikkat çekerken Orta Doğu'daki gelişmeler ve kasırga kaynaklı üretim kesintileri enerji piyasalarında belirleyici oldu.

ALTIN VE GÜMÜŞ FİYATLARINDA FED ETKİSİ: FAİZ BEKLENTİLERİ DEĞİŞTİ

Emtia piyasalarında geride kalan haftanın en önemli gündem maddelerinden biri, ABD Merkez Bankasının para politikasına ilişkin beklentiler oldu.

ABD iş gücü piyasasında görülen soğuma işaretleri, Fed'in faiz artırımına yönelik beklentilerin aralık ayına ötelenmesinde etkili oldu. Para piyasalarında Fed'in ekim ayındaki toplantısında politika faizini sabit tutabileceği beklentisi öne çıktı.

Fed'in 15-16 Eylül tarihlerinde gerçekleştirdiği toplantıya ilişkin yayımlanan tutanaklar ise yetkililerin çoğunun yıl sonuna kadar ilave faiz artırımını uygun gördüğünü ortaya koydu.

Tutanaklarda enerji fiyatlarındaki yükseliş ve güçlü talebin enflasyon üzerindeki etkilerine dikkat çekilirken gelecek dönemde alınacak faiz kararlarının açıklanacak ekonomik verilere bağlı olacağı vurgulandı.

İstanbul Ekonomi Forumu'nda konuşan Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller da enflasyonun yüzde 2 hedefine indirilmesi için ilave faiz artırımlarına ihtiyaç duyulabileceğini belirtti.

Waller, faiz artırımlarının zamanlamasında esneklik bulunduğunu ifade ederek Fed'in her toplantıda politika faizini yükseltmesinin zorunlu olmadığını söyledi.

ABD TAHVİL FAİZLERİ GERİLEDİ, DOLAR ENDEKSİ YÜKSELDİ

ABD tahvil piyasasındaki gelişmeler, altın ve gümüş fiyatlarının haftalık performansında etkili oldu.

ABD Hazinesinin 6 milyar dolarlık tahvil geri alımının takip edildiği haftada, tahvil piyasasındaki satış baskısı bir miktar hafifledi.

ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi, 7 Ekim Çarşamba günü yüzde 5,36 seviyesine yükseldikten sonra geri çekilerek haftayı yüzde 5,25 seviyesinde tamamladı.

Dolar endeksi ise haftalık bazda yüzde 0,3 artış göstererek 102,2 seviyesine çıktı.

Doların güçlü seyri, emtia piyasalarında özellikle metalleri baskılayan unsurlar arasında yer aldı. Buna karşılık ABD tahvil faizlerinin hafta içerisinde ulaştığı yüksek seviyelerden gerilemesi, değerli metallerde toparlanmayı destekledi.

Yüksek tahvil getirileri, faiz getirisi bulunmayan altın ve gümüş gibi değerli metalleri elde tutmanın alternatif maliyetini artırırken güçlü dolar da diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından alım maliyetlerinin yükselmesine neden oldu.

ALTIN FİYATLARINDA İKİ HAFTALIK DÜŞÜŞ SERİSİ SONA ERDİ

Altın fiyatları, hafta boyunca Fed'in faiz politikasına yönelik beklentiler ve ABD tahvil getirilerindeki değişimlere bağlı olarak dalgalı bir seyir izledi.

Altının ons fiyatı, çarşamba günü 5 Ağustos'tan bu yana görülen en düşük seviyeye geriledi.

Yüksek tahvil faizleri ve güçlü doların baskısı altında kalan altında, haftanın son iki işlem gününde düşük seviyelerden gelen alımlar güç kazandı.

Bu alımların etkisiyle altın fiyatları toparlanırken değerli metal, iki haftadır devam eden düşüş serisini sonlandırarak haftayı yükselişle tamamladı.

Analistler, yüksek tahvil faizlerinin borçluluğa ilişkin endişeleri yansıttığını belirterek söz konusu kaygıların altına yönelik talebi destekleyebileceğine dikkat çekti.

Ayrıca para politikasında önceden belirlenmiş bir yol bulunmamasının altın piyasasındaki fiyat oynaklığını artırdığı ifade edildi.

ÇİN MERKEZ BANKASI ALTIN ALIMLARINI 23. AYA TAŞIDI

Altın piyasasında haftanın dikkat çeken gelişmelerinden biri de Çin Merkez Bankasının altın alımlarına ilişkin veriler oldu.

Çin'de açıklanan veriler, ülkenin merkez bankasının eylül ayında altın alımlarını artırdığını ortaya koydu.

Böylece Çin Merkez Bankası, altın alım serisini üst üste 23. aya taşımış oldu.

Çin'in altın alımlarındaki devamlılık, değerli metal piyasasında takip edilen gelişmeler arasında yer alırken altının ons fiyatı haftanın son iki işlem gününde gelen alımlarla toparlandı.

Haftalık performansa bakıldığında altının ons fiyatı yüzde 1,3 yükseldi.

GÜMÜŞ FİYATLARI YÜKSELDİ: DEĞERLİ METALLERDE SON DURUM

Gümüş fiyatları da altınla benzer şekilde hafta boyunca ABD tahvil faizleri ve Fed'in para politikasına ilişkin beklentilerden etkilendi.

Hafta ortasında yüksek faizlerin oluşturduğu baskı gümüş fiyatlarında hissedilirken enerji kaynaklı enflasyon endişeleri de değerli metal üzerinde etkili oldu.

GCM Yatırım tarafından hafta içerisinde yayımlanan değerlendirmede, tahvil getirileri ve yükselen enerji maliyetlerinden kaynaklanan enflasyon endişelerinin gümüş fiyatlarını baskıladığı belirtildi.

Değerlendirmede ayrıca Fed'in kısa vadede politika faizini sabit tutabileceğine yönelik beklentilerin gümüşte yaşanan kayıpları sınırlayabileceği ifade edildi.

9 Ekim Cuma günü değerli metaller genelinde güçlenen alımlarla birlikte gümüş fiyatları da toparlandı ve haftayı yükselişle tamamladı.

Haftalık bazda değerli metallerin performansı şöyle gerçekleşti:

• Altın: yüzde 1,3 yükseliş

• Gümüş: yüzde 0,7 yükseliş

• Paladyum: yüzde 1,6 düşüş

• Platin: yüzde 0,5 düşüş

BAKIR FİYATLARINDA ÇİN ETKİSİ: TALEP BEKLENTİLERİ YÜKSELDİ

Baz metallerde tamamlanan haftada Çinli alıcıların tatil sonrasında yeniden piyasaya dönmesi ve bakır madenlerinde üretime ilişkin endişeler öne çıktı.

Çin'in ithal bakıra yönelik talebini gösteren Yangshan primi, 8 Ekim Perşembe günü ton başına 125 dolara yükseldi.

Bu seviye, Kasım 2022'den bu yana görülen en yüksek değer olarak kayıtlara geçti.

Öte yandan Şili'deki Centinela bakır madeninde devam eden grev, üretim ve arz risklerine ilişkin endişeleri artırdı.

Analistler, Çinli alıcıların tatil döneminin ardından stoklarını yenileyeceğine yönelik beklentilerin bakır fiyatlarını desteklediğini belirtti.

Düşük stok seviyeleri ve madenlerdeki üretime ilişkin arz risklerinin de fiyatlamalar üzerinde etkili olduğu ifade edildi.

Bununla birlikte doların hafta içerisindeki yükselişi ve yüksek enerji maliyetleri, baz metallerdeki fiyat artışlarını sınırlayan unsurlar arasında yer aldı.

Doların güçlenmesi baz metallerde satış baskısına neden olurken Londra Metal Borsası'nda alüminyum fiyatları perşembe günü son üç ayın en düşük seviyesini gördü.

BAKIR, ÇİNKO VE KURŞUN YÜKSELDİ: ALÜMİNYUM GERİLEDİ

Baz metallerde tezgah üstü piyasada haftalık fiyat hareketleri farklı yönlerde gerçekleşti.

Libre bazında bakır fiyatları yüzde 2,1 yükselerek haftayı artışla tamamladı.

Çinko fiyatlarında yüzde 1,2, kurşun fiyatlarında ise yüzde 0,7 yükseliş görüldü.

Alüminyum fiyatları aynı dönemde yüzde 2,1 gerilerken nikel fiyatları haftalık bazda yatay seyretti.

Böylece baz metallerde Çin kaynaklı talep beklentileri ve madenlerdeki arz riskleri fiyatları desteklerken güçlü dolar ve yüksek enerji maliyetleri yükselişleri sınırladı.

BRENT PETROL FİYATLARI YÜKSELDİ: ORTA DOĞU VE KASIRGA ETKİSİ

Enerji piyasalarında haftanın öne çıkan gelişmeleri Orta Doğu'daki çatışmalar, Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiğinin yavaşlaması ve ABD'deki kasırga kaynaklı üretim kesintileri oldu.

Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler ve Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiğinde görülen yavaşlama, küresel enerji arzına yönelik endişeleri artırdı.

Bunun yanı sıra Isaias Kasırgası'nın ABD'nin Meksika Körfezi bölgesindeki petrol ve doğal gaz üretimine etkileri de piyasalarda yakından takip edildi.

ABD Enerji Enformasyon İdaresinin (EIA) cuma günü yayımladığı değerlendirmeye göre, kasırga öncesinde petrol ve doğal gaz platformlarının tahliye edilmesi ve faaliyetlerin durdurulması üretimde önemli kesintilere yol açtı.

Perşembe günü itibarıyla günlük yaklaşık 1,3 milyon varillik petrol üretiminin devre dışı kaldığı belirtildi.

Doğal gaz üretiminde yaşanan kesintiler de enerji piyasalarında arz endişelerinin artmasına neden oldu.

Bu gelişmelerin etkisiyle aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 2,12 yükseldi.

TRUMP'IN İRAN VE RUSYA AÇIKLAMALARI PETROL PİYASASINDA TAKİP EDİLDİ

Enerji fiyatlarının yükseldiği haftada ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ve Rusya'ya ilişkin açıklamaları da piyasalarda etkili oldu.

Trump'ın cuma günü İran ile yürütülen görüşmelerin verimli geçtiğini açıklaması, petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırlayan gelişmeler arasında yer aldı.

Aynı dönemde Çin'in rafine petrol ürünü ihracatına yeniden başlayacağına yönelik haberler de petrol fiyatlarındaki artışı sınırladı.

Trump ayrıca Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile dizel tedariki konusunda anlaşmaya vardıklarını duyurdu.

Açıklamaya göre Rusya, ABD ve küresel piyasalara ilk aşamada 300 bin tonun üzerinde dizel sağlayacak.

Kasım ayında ilave 500 bin ton, ardından ise 1 milyon ton dizel tedarik edilmesi öngörülüyor.

Söz konusu açıklamaların ardından ABD'de dizel vadeli işlem fiyatlarında gerileme görüldü.

DOĞAL GAZ FİYATLARI YÜZDE 5 ARTTI: STOK VERİLERİ AÇIKLANDI

Doğal gaz piyasasında da kasırga kaynaklı üretim kesintileri fiyatları destekleyen gelişmeler arasında yer aldı.

Buna karşılık ABD'de doğal gaz stoklarındaki yükseliş, fiyat artışlarını sınırladı.

ABD Enerji Enformasyon İdaresinin perşembe günü açıkladığı verilere göre, 2 Ekim'de sona eren haftada ülkedeki doğal gaz stokları 85 milyar fit küp arttı.

Bu artışla birlikte toplam doğal gaz stokları 3 trilyon 500 milyar fit küpe ulaştı.

Açıklanan verilere göre stoklar, son 5 yılın ortalamasının yüzde 2 üzerinde gerçekleşti.

Üretimdeki kesintilere karşılık stokların artması, doğal gaz fiyatlarındaki yükselişi sınırlayan unsur oldu.

Bununla birlikte aralık vadeli doğal gazın İngiliz termal birimi cinsinden fiyatı haftalık bazda yüzde 5 artış kaydetti.

TARIM EMTİALARINDA USDA RAPORU FİYATLARI ETKİLEDİ

Tarım emtialarında tamamlanan haftada ABD Tarım Bakanlığının (USDA) yayımladığı Dünya Tarımsal Arz ve Talep Tahminleri Raporu belirleyici oldu.

Haftanın son gününde açıklanan raporda yer alan üretim, verim ve stok tahminleri tarım ürünlerinin fiyatlarında farklı yönlerde hareketlere neden oldu.

Kasırganın hasat faaliyetleri üzerindeki olası etkilerine ilişkin beklentiler de tarım emtialarında takip edilen gelişmeler arasında bulundu.

USDA'nın mısır üretimi ve verimine ilişkin tahminlerini yükseltmesi, mısır fiyatlarında satış baskısını artırdı.

Bakanlık, sezon sonu mısır stok tahminini 282 milyon kile artırdı.

Buğday piyasasında ise ABD'nin ihracat tahmininin düşürülmesi ve sezon sonu stok beklentisinin yükseltilmesi fiyatları olumsuz etkiledi.

ABD'nin sezon sonu buğday stok tahmini 740 milyon kileye çıkarıldı.

Pirinçte ise ABD üretimi ve sezon sonu stok tahminlerinin aşağı yönlü güncellenmesi fiyatlara destek sağladı.

PİRİNÇ VE SOYA FASULYESİ YÜKSELDİ, MISIR VE BUĞDAY DÜŞTÜ

Soya fasulyesinde üretim tahmininin yükseltilmesi, cuma günü ilk işlemlerde satış baskısına neden oldu.

Ancak güçlü talebin etkisiyle soya fasulyesi fiyatları toparlandı ve haftayı yükselişle tamamladı.

Chicago Ticaret Borsasında haftalık fiyat hareketlerine bakıldığında pirincin yüz libre başına fiyatı yüzde 3,8 arttı.

Kile başına fiyatlar ise soya fasulyesinde yüzde 1,1 yükseldi.

Mısır fiyatları aynı dönemde yüzde 3,5 gerilerken buğday fiyatlarında yüzde 1,8 düşüş kaydedildi.

Tarım emtialarında USDA'nın üretim ve stok tahminleri ile talep gelişmeleri, haftalık fiyatların farklı yönlerde hareket etmesinde etkili oldu.

ŞEKER VE PAMUK FİYATLARI ARTTI, KAHVE GERİLEDİ

Tarım emtialarının diğer ürün gruplarında da hava koşulları ve arz gelişmeleri fiyatların yönünü belirledi.

Şeker piyasasında Brezilya'da görülen yağışların hasat ve işleme faaliyetlerini aksatması öne çıktı.

Ayrıca El Nino hava olayının Asya'daki şeker üretimini azaltabileceğine yönelik beklentiler de fiyatları destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

Kahve piyasasında ise Brezilya'nın artan ihracatı, arzın güçlendiğine işaret ederek fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

ABD'de Intercontinental Exchange'te haftalık bazda libre cinsinden pamuk fiyatları yüzde 1,9 yükseldi.

Şeker fiyatları yüzde 1,7 artarken kahve fiyatlarında yüzde 1,3 düşüş görüldü.

Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yatay seyirle tamamladı.

Böylece emtia piyasalarında altın, gümüş ve enerji ürünleri haftayı yükselişle tamamlarken baz metaller ve tarım emtialarında arz, talep, faiz beklentileri ve hava koşullarına bağlı olarak farklı fiyat hareketleri kaydedildi.