Türkiye’den çip atağı: Kimlik, pasaport ve sanayi çipleri yerli üretilecek

Türkiye, küresel çip yarışında daha güçlü bir konuma ulaşmak amacıyla yarı iletken sektöründe üretim, AR-GE, tasarım ve ticarileştirme kapasitesini artırmaya hazırlanıyor. 2027-2029 Orta Vadeli Program kapsamında yeni çip üretim tesislerinin kurulması, mevcut üretim kapasitesinin 250 nanometreden 110 nanometreye çıkarılması ve milli işlemci projelerinin yaygınlaştırılması hedefleniyor.

ÇİP TEDARİKİ EKONOMİK GÜVENLİĞİN TEMEL UNSURLARINDAN BİRİ

Otomotivde kullanılan elektronik kontrol ünitelerinden beyaz eşyalardaki motor sürücülerine, güç kaynaklarından sensörlere, haberleşme altyapılarından kritik savunma sistemlerine kadar çok sayıda alanda çipler belirleyici rol oynuyor.

Çip tedariki, üretimin sürekliliğini doğrudan etkileyen bir unsur olarak üretim gücü, teknolojik liderlik ve ekonomik güvenlik açısından temel alanlardan biri olarak görülüyor.

TÜRKİYE KÜRESEL DEĞER ZİNCİRİNDE ÜST BASAMAKLARI HEDEFLİYOR

Dünya genelinde son dönemde yaşanan arz sorunlarını mevcut tasarım ve üretim kabiliyetlerini güçlendirerek aşmayı planlayan Türkiye, araştırma kapasitesini de artırmayı hedefliyor.

Bu kapsamda küresel değer zincirinde daha üst basamaklara çıkmak amacıyla yarı iletken sektöründe yeni adımlar atılması planlanıyor.

YARI İLETKENLER OVP’DE STRATEJİK SEKTÖRLER ARASINDA

2027-2029 Orta Vadeli Program'da teknolojik bağımsızlığın ve ekonomik güvenliğin güçlendirilmesi amacıyla yarı iletkenlerin de aralarında bulunduğu stratejik sektörlerde yerli AR-GE, üretim ve yenilik kapasitesinin artırılması temel hedeflerden biri olarak belirlendi.

Programın “Ekonomik Güvenlik ve Dayanıklılık” başlığı altında, kritik teknolojilerde yerli kapasitenin geliştirilmesine yönelik adımlar arasında çip üretim tesislerinin kurulması da yer aldı.

KİMLİK VE PASAPORT ÇİPLERİ YURT İÇİNDE ÜRETİLECEK

Planlanan yeni tesislerle kimlik, pasaport ve endüstriyel uygulamalarda kullanılan çiplerin yurt içinde üretilmesi sağlanacak.

Üretim kapasitesinin yanı sıra sektörde AR-GE, tasarım ve ticarileştirme kabiliyetlerinin geliştirilmesi de hedefleniyor.

Milli projelerle Türkiye'nin küresel çip yarışında daha güçlü bir konuma taşınması amaçlanıyor.

KRİTİK SEKTÖRLER İÇİN EYLEM PLANI HAZIRLANIYOR

İmalat sanayisi, enerji, tarım, sağlık ve ulaştırma sektörlerinde arz güvenliğini güçlendirmek amacıyla kritik alanlarda teknoloji geliştirilmesini ve yerli üretimi destekleyici eylem planları hazırlanıyor.

Yıl sonuna kadar oluşturulması öngörülen planlar, Ekonomi Koordinasyon Kurulunun değerlendirme ve kararına sunulmak üzere Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına iletilecek.

TASARIM VE AR-GE YETKİNLİĞİ ÜRETİME TAŞINACAK

Hazırlanacak eylem planlarıyla Türkiye'nin çip sektöründe tasarım ve AR-GE alanındaki mevcut yetkinliğinin üretim aşamasına da taşınması hedefleniyor.

Bu alandaki çalışmalar halihazırda TÜBİTAK BİLGEM ve Yarı İletken Teknolojileri Araştırma Laboratuvarı aracılığıyla yürütülüyor.

HEDEF 250 NANOMETREDEN 110 NANOMETREYE GEÇİŞ

Mevcut üretim kapasitesinin 250 nanometre seviyesinde bulunduğu belirtilirken, Orta Vadeli Program döneminde bu kapasitenin 110 nanometre seviyesine taşınması hedefleniyor.

Böylece yarı iletken üretiminde teknolojik kapasitenin daha ileri bir seviyeye çıkarılması planlanıyor.

ULUSAL ÇİP KONSORSİYUMU KURULMASI PLANLANIYOR

Kamu desteğiyle çok ortaklı bir “Ulusal Çip Konsorsiyumu” oluşturulması da planlar arasında yer alıyor.

Bu yapıyla çip ekosisteminin kademeli olarak büyütülmesi ve sektördeki yetkinliklerin geliştirilmesi hedefleniyor.

Türk sanayisinin kritik çip ihtiyacında dışa bağımlılığın ortadan kaldırılması da konsorsiyumun amaçları arasında bulunuyor.

TÜBİTAK VE İLGİLİ KURUMLAR TEŞVİKLERLE DESTEK VERECEK

Çip sektöründeki dönüşüm sürecinde TÜBİTAK başta olmak üzere ilgili kuruluşların da teşvik mekanizmalarıyla destek sağlaması öngörülüyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından devreye alınan HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı'nın imkanları da çip yatırımlarında kullanılacak.

HIT-ÇİP İÇİN 5 MİLYAR DOLARLIK DESTEK

HIT-Çip çağrısına 5 milyar dolarlık destek bütçesi ayrıldı.

Bu çağrıyla 65 nanometre veya daha ileri teknolojide yıllık en az 1 milyon pul üretim kapasitesinin oluşturulması hedefleniyor.

Böylece Türkiye'nin yarı iletken üretiminde daha ileri teknoloji seviyelerine ulaşması planlanıyor.

MİLLİ İŞLEMCİ ÇAKIL VE ALP-EREN PROJELERİ

Türkiye'nin çip gündeminde milli işlemci projeleri de önemli yer tutuyor.

Milli işlemci ÇAKIL ve ALP-EREN gibi projelerle açık kaynaklı mimariler üzerinden dışa bağımlılığın azaltılması ve güvenli işlemci çekirdeklerinin oluşturulması amaçlanıyor.

OTOMOTİV VE BEYAZ EŞYADA YERLİ ÇİP KULLANIMI ARTIRILACAK

Türkiye'nin güçlü olduğu otomotiv ve beyaz eşya sektörlerinde yerli çiplerin kullanım alanlarının nasıl genişletilebileceği de araştırılacak.

Bu çalışmalarla kritik sektörlerde yerli üretim kapasitesinin daha fazla kullanılması ve dışa bağımlılığın azaltılması hedefleniyor.

ÇİP GÜNDEMİ SANAYİ DÖNÜŞÜMÜNÜN KALICI EKSENİ OLACAK

Türkiye'nin çip gündemi yalnızca tek başına bir yatırım başlığı olarak ele alınmayacak.

Yarı iletken sektörü, sanayi ve teknoloji dönüşümünün kalıcı eksenlerinden biri olarak değerlendirilecek.

NİTELİKLİ İNSAN KAYNAĞINDAN TEST ALTYAPISINA GENİŞ KAPASİTE KURULACAK

Çip sektöründe nitelikli insan kaynağından test ve standart altyapısına, üniversitelerdeki araştırmalardan sanayiyle kurulacak işbirliği ağlarına kadar geniş bir kapasite oluşturulması planlanıyor.

Bu kapsamlı yapı sayesinde Türkiye'nin çip tasarımı, üretimi, AR-GE'si ve ticarileştirilmesinde daha güçlü bir ekosistem oluşturması hedefleniyor.