Perşembe22 Ekim 202620:32İSTPİYASAKAPALI
GündemÖne çıkan

SON DAKİKA: Fon yasası Meclis'ten geçti! 1 milyon TL'ye kadar ödeme yapılacak

Son dakika haberi: Tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifi TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı. Yeni düzenlemeyle belirli şartları sağlayan yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılabilecek. Tasfiye işlemleri SPK gözetiminde yürütülürken küçük yatırımcılara ödeme önceliği tanınabilecek.

İstanbul Ticaret Gazetesi

Yayınlanma

Paylaş
SON DAKİKA: Fon yasası Meclis'ten geçti! 1 milyon TL'ye kadar ödeme yapılacak

Son dakika haberleri: Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine hükmedilen bazı yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifini kabul etti. Düzenleme, henüz tasfiyesi tamamlanmamış fonların varlıklarının nakde dönüştürülmesini, hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerlerin geri kazanılmasını ve yatırımcılara ödeme yapılmasını kapsıyor. Kanuna göre belirlenen şartlarda yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılabilecek, kaynakların yetersiz kalması halinde küçük yatırımcılara öncelik verilebilecek.

FON YASASI TBMM'DE KABUL EDİLDİ: YENİ DÜZENLEME NELER GETİRİYOR?

Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı.

Düzenlemeyle, SPK'nin 17 Eylül 2026 tarihli kararları doğrultusunda tasfiyesine karar verilen ve kanunun yayımlandığı tarihte tasfiye işlemleri henüz tamamlanmamış yatırım fonlarına ilişkin yeni esaslar belirlendi.

Kanun, söz konusu fonların adil, şeffaf ve etkin biçimde tasfiye edilmesini amaçlıyor.

Bu kapsamda fonların malvarlığından hukuka aykırı yollarla çıkarılan değerlerin geri kazanılması, oluşan zararların sorumlulardan tahsil edilmesi ve elde edilen kaynakların yatırımcılara ödenmesine yönelik hükümler getirildi.

Düzenleme yalnızca belirtilen fonları kapsayacak. Kapsam dışındaki yatırım fonları için genel veya sürekli nitelikte yeni bir tasfiye ve sorumluluk sistemi oluşturulmayacak.

YATIRIMCILARA 1 MİLYON LİRAYA KADAR ARA ÖDEME YAPILABİLECEK

Kanunun en dikkat çeken hükümlerinden biri, tasfiye kapsamındaki belirli yatırım fonlarının pay sahiplerine ara ödeme yapılabilmesine ilişkin düzenleme oldu.

Buna göre SPK tarafından belirlenen fonların yatırımcılarına, net yatırım tutarlarının endeksleme uygulanmadan hesaplanan bölümünü aşmamak şartıyla ara ödeme yapılabilecek.

Ara ödeme tutarı yatırımcının net yatırım tutarına göre belirlenecek.

  • Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlar: Tutarın tamamına kadar ara ödeme alabilecek.

  • Net yatırım tutarı 1 milyon lira ve üzerinde olanlar: En fazla 1 milyon lira ara ödeme alabilecek.

Ancak 1 milyon liralık üst sınır, her yatırımcıya bu tutarda ödeme yapılacağını ifade etmiyor. Ödemeler, kanunda belirtilen hesaplama esasları ve mevcut kaynaklar doğrultusunda gerçekleştirilecek.

Para piyasası niteliğindeki fonlar hariç olmak üzere ara ödeme, hesaplamadan önceki gün sonu itibarıyla yatırımcının hesabındaki katılma paylarının toplam değerini de aşamayacak.

KÜÇÜK YATIRIMCILARA ÖDEME ÖNCELİĞİ VERİLEBİLECEK

Düzenleme, tasfiye sürecinde elde edilen nakdin bütün yatırımcıların haklarını karşılamaya yetmemesi ihtimalini de kapsıyor.

Dağıtılabilir kaynakların yetersiz olması halinde SPK, mümkün olan en fazla sayıda yatırımcının alacağını tam olarak karşılayabilecek yöntemler belirleyebilecek.

Bu kapsamda net yatırım tutarı en düşük olan yatırımcıdan başlanarak ödeme yapılması kararlaştırılabilecek.

Kurul ayrıca tüm fon pay sahipleri için belirli bir asgari ara ödeme tutarı uygulanmasına karar verebilecek.

Bununla birlikte hiçbir yatırımcıya net yatırım tutarını, hesaplanan hak ve alacaklarını veya 1 milyon liralık ara ödeme üst sınırını aşan ödeme yapılamayacak.

FON TASFİYESİ SPK GÖZETİMİNDE YÜRÜTÜLECEK

Kanuna göre tasfiye işlemleri, Sermaye Piyasası Kurulunun gözetim ve denetimi altında, bu işlemlerle görevlendirilen kuruluşlar tarafından yürütülecek.

SPK; fon varlıklarının belirlenmesi, nakde dönüştürülmesi, değerleme yöntemleri, yatırımcıların tespiti ve ödemelerin dağıtım sırası gibi konularda usul ve esasları düzenleyebilecek.

Tasfiye ile görevlendirilen kuruluşlar, yatırımcıların çıkarlarını, piyasa koşullarını ve fon portföylerinin yapısını dikkate alacak.

Söz konusu kuruluşlar, fon varlıklarını korumak ve pay sahiplerinin ortak menfaatlerini gözetmek amacıyla mümkün olan en yüksek ekonomik değeri elde etmek için gerekli özeni göstermekle yükümlü olacak.

FON VARLIKLARININ SATIŞINDA FARKLI YÖNTEMLER UYGULANABİLECEK

Düzenlemeyle fon portföylerindeki varlıkların nakde dönüştürülmesine yönelik alternatif satış yöntemlerinin önü açıldı.

SPK, Borsada oluşan fiyatın ilgili varlığın gerçek değerini yansıtmadığını veya mevcut satış yönteminin tasfiyeyi geciktireceğini belirlemesi halinde farklı uygulamalara karar verebilecek.

Bu kapsamda geri alım, hakim ortağa satma hakkı, toptan satış ve özel işlem bildirimi gibi yöntemler kullanılabilecek.

Kurul, geçici olarak farklı fiyat marjları uygulanmasına veya sermaye piyasası ve Borsa mevzuatındaki diğer satış yöntemlerine başvurulmasına da izin verebilecek.

Tasfiye ile görevli kuruluşların başvurusu üzerine fon varlıklarının Borsa dışında satılması da mümkün olacak.

Bu satışlarda, SPK'nin yatırım fonlarına ilişkin düzenlemelerinde yer alan kısıtlamalar uygulanmayacak.

Ayrıca SPK, tasfiye kapsamında varlık satın alan yatırımcıların bu varlıkları belirli bir süre Borsada satmasını veya satış sonucunu doğuracak işlemler yapmasını sınırlandırabilecek.

YATIRIMCILARIN HAK SAHİPLİĞİ MKK KAYITLARIYLA BELİRLENECEK

Kanun kapsamında yatırımcıların fon pay sahipliği, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) kayıtları esas alınarak tespit edilecek.

Tasfiye ile görevlendirilen kuruluşlar, MKK kayıtlarıyla mutabakat sağlayarak fon ve hesap bazında hak sahiplerini belirleyecek.

Net yatırım tutarının hesaplanması da MKK tarafından gerçekleştirilecek.

Böylece yatırımcıların ilgili fonlara yaptıkları nakit girişleri ile fonlardan gerçekleştirdikleri nakit çıkışları ödeme hesabında dikkate alınacak.

TEFAS'TA İŞLEMİ GERÇEKLEŞMEYEN YATIRIMCILAR DA KAPSAMA ALINDI

Kanun, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS) üzerinden verilen ancak gerçekleştirilemeyen bazı işlemler için de özel hüküm içeriyor.

Buna göre 17 Eylül 2026 ve öncesinde TEFAS'a iletilen, ancak ilgili fonun temerrüde düşmesi veya katılma payı fiyatının açıklanmaması nedeniyle tamamlanamayan talimatlar kapsamında katılma payları bloke edilen yatırımcılar da fon pay sahibi kabul edilecek.

Bu yatırımcılar, düzenlemede belirtilen tasfiye hükümlerinden yararlanabilecek.

Dolayısıyla belirlenen koşulları karşılayan ve işlemi tamamlanamayan yatırımcılar da tasfiye sürecinde hak sahibi olarak değerlendirilecek.

YATIRIMCILARA YAPILACAK ÖDEMELER NASIL HESAPLANACAK?

Kanunda yatırımcılara yapılacak ödemelerin hesaplanmasına ilişkin ayrıntılı hükümler bulunuyor.

Fon varlıklarının nakde dönüştürülmesiyle elde edilen dağıtılabilir tutarın, tasfiye kararından önceki gün sonu itibarıyla geçerli fon birim pay fiyatı ve ödemeye esas katılma payı sayısıyla hesaplanan toplam tutarı karşılamaması halinde yatırımcıların net yatırım tutarları dikkate alınacak.

Net yatırım tutarı hesaplanırken yatırımcının fona yaptığı nakit girişleri ve fondan gerçekleştirdiği nakit çıkışları esas alınacak.

Bu tutarlar, tasfiye tarihine kadar Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) açıkladığı tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması kullanılarak kıstelyevm yöntemiyle güncellenecek.

Fon pay sahibinin nakit girişleri nakit çıkışlarından fazla olduğunda, çıkışların mahsuplaştırılmasında ilk giren ilk çıkar yöntemi kullanılacak.

Ara ödemelerde ise net yatırım tutarının endeksleme uygulanmadan hesaplanan bölümü esas alınacak.

ARA ÖDEME ALAN YATIRIMCILARIN FON PAYLARI NE OLACAK?

Düzenlemeye göre yatırımcılara ara ödeme yapılması, sahip oldukları fon katılma paylarının aynı aşamada iade edilmesi anlamına gelmeyecek.

Ara ödeme karşılığında yatırımcıların katılma payları iade edilmeyecek.

Söz konusu payların iadesi, nihai tasfiye ödemeleri sırasında gerçekleştirilecek.

Para piyasası niteliğindeki fonlar dışındaki fonlarda ara ödeme için dikkate alınacak katılma paylarının toplam değeri, ilgili günün değerlemesi üzerinden belirlenecek.

Bu hesaplamada kullanılacak fon fiyatı, tasfiye ile görevli kuruluşların sağladığı bilgiler doğrultusunda Takasbank tarafından tespit edilecek.

MANİPÜLASYON VE PİYASA DOLANDIRICILIĞINA KARIŞANLARA ÖDEME YAPILMAYACAK

Yeni kanunda, sermaye piyasası mevzuatına aykırı belirli fiilleri gerçekleştirdiği tespit edilen kişi ve kuruluşlara ilişkin sınırlama da yer aldı.

Sermaye Piyasası Kanunu'nda tanımlanan piyasa bozucu eylemler, bilgi suistimali ve piyasa dolandırıcılığı kapsamındaki fiilleri işlediği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kuruluşlara tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.

Bu fiillerin işlenmesinde tasfiyeye konu fonlarla birlikte hareket ettiği belirlenen kişiler de ödeme kapsamı dışında tutulacak.

Söz konusu yaptırım, ilgili fiillerin SPK tarafından tespit edilmesi şartına bağlı olacak.

HAKSIZ KAZANÇLARIN GÖNÜLLÜ OLARAK İADESİNE İMKAN TANINDI

Kanunla, tasfiye kapsamındaki fonlardan daha önce ödeme alan kişilerin belirli kazançlarını isteğe bağlı olarak iade edebilmesi de düzenlendi.

17 Eylül 2026 tarihli SPK kararlarıyla tasfiyesine karar verilen fonlarda, tasfiye tarihine kadar katılma paylarını fona iade ederek ödeme alan kişiler, elde ettikleri getirinin enflasyona göre güncellenmiş yatırım tutarını aşan bölümünü gönüllü olarak geri verebilecek.

Söz konusu tutarlar, SPK tarafından ilan edilecek hesaplara yatırılabilecek.

Benzer şekilde, tasfiye kapsamındaki fonların portföylerinde bulunan ve SPK tarafından Sermaye Piyasası Kanunu'nun ilgili hükümleri kapsamında değerlendirilen hisselerden kazanç elde eden kişiler de belirli tutarları gönüllü olarak iade edebilecek.

Bu durumda elde edilen getirinin, alış maliyetinin TÜFE ve Yİ-ÜFE değişimlerinin aritmetik ortalamasıyla güncellenmiş tutarını aşan bölümü genel hisse iade hesabına aktarılabilecek.

İade hesaplamalarında kullanılacak dönemler ve yöntemler SPK tarafından belirlenecek.

MKK, TAKASBANK VE BANKALARA BİLGİ PAYLAŞMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

Tasfiye sürecinde ihtiyaç duyulan bilgi ve belgelerin ilgili kurumlar arasında paylaşılmasına ilişkin zorunluluk da getirildi.

Düzenlemeye göre MKK, Takasbank, Borsa İstanbul, Türkiye Bankalar Birliği, portföy yönetim şirketleri, portföy saklama kuruluşları ve tasfiye ile görevlendirilen kuruluşlar, talep edilen bilgi ve belgeleri gecikmeksizin iletmekle yükümlü olacak.

Bu yükümlülük, diğer ilgili kamu kurumları ve sermaye piyasası kuruluşlarını da kapsayacak.

Bilgi ve belgeler, talep üzerine SPK'ye, Yatırımcı Tazmin Merkezine (YTM) veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) iletilecek.

İlgili kurumlar, kendi mevzuatlarında yer alan gizlilik ve sır saklama hükümlerini gerekçe göstererek bilgi paylaşımından kaçınamayacak.

TASFİYE SONRASI TAHSİL EDİLEN PARALAR NE OLACAK?

Tasfiye sürecinde tahsil edilen tutarlar, fonun yönetimi ve tasfiyesi için yapılan zorunlu harcamalar düşüldükten sonra tasfiye malvarlığına eklenecek.

Tasfiye tamamlandıktan sonra elde edilen tahsilatlar ise geri kazanım hesabına aktarılacak.

Bu işlemlerde aynı alacak için birden fazla ödeme yapılmasının önüne geçilecek.

Nihai ödeme aşamasında yatırımcıların tasfiye malvarlığından, geri kazanım hesabından veya diğer hukuki yollarla daha önce aldıkları tutarlar, kendilerine yapılacak ödemelerden mahsup edilecek.

Böylece yatırımcıların hak ve alacakları belirlenirken daha önce gerçekleştirilen ödemeler de dikkate alınacak.

FON YASASINDAN KİMLER YARARLANABİLECEK?

TBMM'de kabul edilen düzenleme, bütün yatırım fonlarını değil, SPK'nin 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve kanunun yayımlandığı tarihte tasfiyesi tamamlanmamış belirli fonları kapsıyor.

Bu fonların pay sahipleri ile kanunda belirtilen koşullar çerçevesinde TEFAS üzerinden verdiği talimat tamamlanamayan yatırımcılar tasfiye hükümlerinden yararlanabilecek.

Ödeme hesaplamalarında yatırımcıların net yatırım tutarları, mevcut fon varlıkları ve dağıtılabilir kaynaklar esas alınacak.

Ara ödeme için 1 milyon liralık üst sınır bulunurken kaynakların yetersiz olması halinde küçük yatırımcılara öncelik verilmesi mümkün olacak.

Buna karşılık SPK tarafından belirli piyasa suçlarını işlediği veya bu fiillerin işlenmesinde fonlarla birlikte hareket ettiği tespit edilen kişi ve kuruluşlar ödeme kapsamı dışında tutulacak.

Kanunun uygulanmasına ilişkin ayrıntılar, SPK tarafından belirlenecek usul ve esaslar doğrultusunda yürütülecek.

METE DİRİCE

METE DİRİCE

İstanbul Ticaret Gazetesi – Genel Yayın Yönetmeni