Petrol fiyatları haftaya düşüşle başladı: Piyasalarda arz artışı ve Hürmüz etkisi

Emtia fiyatları, üretici ülkelerin arz stratejileri ve jeopolitik rotalardaki normalleşme adımlarıyla aşağı yönlü bir seyir izliyor. OPEC+ grubunun pazar günü gerçekleştirdiği toplantıdan çıkan üretim artışı kararı ve 17 Haziran'da sağlanan ABD-İran mutabakatının ardından kritik geçiş noktası Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, petrol fiyatlarındaki düşüşü hızlandırdı. Yeni haftanın ilk işlem gününde Brent petrol yüzde 0,37 azalışla 71,86 dolardan, ABD tipi ham petrol (WTI) ise yüzde 0,15 kayıpla 68,69 dolardan işlem görüyor.

PETROL FİYATLARINDA DÜŞÜŞÜ TETİKLEYEN İKİ ETKEN

Fiyatlardaki düşüşte, OPEC+'ın ağustos ayından itibaren günlük 188 bin varillik ek üretim artışı kararı ile 17 Haziran'daki ABD-İran mutabakatının ardından Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması etkili oldu.

OPEC+ bünyesindeki Suudi Arabistan, Rusya, Irak, Kuveyt, Kazakistan, Cezayir ve Umman'ın da aralarında bulunduğu yedi temel üretici ülke, pazar günü ağustos ayından itibaren üretim hedeflerini günlük 188 bin varil artırma konusunda anlaşmaya vardı. Karar, haziran ve temmuz aylarında açıklanan benzer artışların ardından 2023 yılında kararlaştırılan günlük 1,65 milyon varillik gönüllü üretim kesintisinin kademeli olarak geri alınması sürecinin yeni adımı oldu.

Ancak piyasa uzmanları, açıklanan üretim artışlarının fiili arz üzerindeki etkisinin sınırlı kaldığına dikkat çekiyor. İran ile yaşanan savaş ve Hürmüz Boğazı'nın kapanması nedeniyle birçok OPEC+ üyesi, üretim kotası artırılmış olsa da ihracatını tam kapasiteyle gerçekleştiremedi.

IG Piyasa Analisti Tony Sycamore, üretim artışının piyasa beklentileriyle uyumlu olduğunu belirterek, Birleşik Arap Emirlikleri'nin gruptan ayrılması ve çatışma sonrası üretimin hâlâ toparlanma aşamasında bulunması nedeniyle açıklanan kotaların kısa vadede sınırlı etki yaratabileceğini ifade etti.

HÜRMÜZ GELİŞMELERİ PİYASANIN ODAĞINDA

UBS Analisti Giovanni Staunovo da OPEC+'ın üretim kesintilerini planlandığı şekilde geri aldığını ancak kısa vadede piyasanın odağının Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişlerinin ne kadar hızlı normale döneceği ile özellikle Çin kaynaklı petrol talebindeki toparlanmanın hızında olacağını söyledi.

Üretim hedefleri ile fiili üretim arasındaki farkın sürdüğü görülüyor. OPEC+ üretimi mayıs ayında günlük 33,13 milyon varile gerileyerek şubat ayındaki 42,77 milyon varillik seviyenin oldukça altında kaldı. Üretim haziran ayında toparlanmaya başlasa da savaş öncesi seviyelerin altında bulunmayı sürdürdü.