Küresel ölçekte kuraklık, üretim sorunları ve jeopolitik gelişmeler tarım emtialarında dalgalanmaya yol açarken, kakao fiyatları bu süreçte en sert hareket eden ürünler arasında yer aldı. 2024 yılında arz endişeleriyle rekor seviyelere çıkan fiyatlar, 2025’te yönünü aşağı çevirdi.
REKOR ZİRVEDEN SERT GERİLEME
Kakaonun ton fiyatı 2024 yılında 12 bin 931 dolarla tarihi zirvesini görmüş, yılı 11 bin 675 dolar seviyesinde tamamlamıştı. Batı Afrika’da olumsuz hava koşullarının mahsuller için risk oluşturması ve küresel stoklardaki düşüş fiyatlarda güçlü bir yükselişe neden olmuştu. Ancak geçen yıl kuraklık endişelerinin azalması ve üretimdeki toparlanma fiyatların düşüşe geçmesini sağladı.
2025’TE TÜM ZAMANLARIN EN HIZLI DÜŞÜŞÜ
ABD’de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange verilerine göre kakaonun ton fiyatı 2025 yılında yüzde 48,1 gerileyerek yılı 6 bin 65 dolardan tamamladı. Bu oran, kakao fiyatlarında şimdiye kadarki en hızlı yıllık düşüş olarak kayıtlara geçti.
ABD TARİFE KARARI SATIŞ BASKISINI ARTIRDI
Fiyatlardaki düşüşte ABD’nin kakao ürünlerine yönelik tarifeleri kaldırma planını duyurması da etkili oldu. ABD, yüksek miktarda tükettiği ancak kendisinin üretemediği bazı tarım ürünlerini tarife dışı bırakırken, kakao da bu ürünler arasında yer aldı. Gümrük vergilerinin kaldırılması ticaret aksaklıklarını ve belirsizlikleri azaltırken, tedarik zincirinde daha düşük maliyet beklentilerini güçlendirdi.
AB KARARI DA FİYATLARI ETKİLEDİ
Avrupa Parlamentosu’nun, orman alanlarına zarar verilerek üretilen bazı ürünlerin Avrupa Birliği’ne ithalatını engelleyecek yeni kuralların bir yıl daha ertelenmesine destek vermesi de kakao fiyatlarındaki düşüşü hızlandıran unsurlar arasında yer aldı.
UZMAN: DÜŞÜŞ EĞİLİMİ DEVAM EDEBİLİR
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, üretim tarafındaki artış beklentilerine dikkat çekerek, kakao fiyatlarında eski zirvelere dönüş beklemediğini söyledi. Ergezen, üretim tahminlerindeki artışın sürdüğünü, kısa vadeli tepkiler görülse de genel eğilimin aşağı yönlü olduğunu ifade etti.
Ergezen ayrıca, 2025’te fiyatların yükseldiği dönemlerde kalite sorunları nedeniyle sipariş iadelerinin yaşandığını, arz ve kalite endişelerinin yükselişleri sınırlı tuttuğunu ve üretimdeki artış beklentileri nedeniyle kakao fiyatlarında düşüş eğiliminin devam ettiğini dile getirdi.
