ABD ile Katar’ın, İran’ın yurt dışında dondurulan fonlarına erişimini sağlamak için çalışma yürüttüğü iddia edildi. The Wall Street Journal’ın haberine göre Washington ve Doha yönetimleri, İran’ın insani yardım harcamalarında kullanılmak üzere dondurulmuş milyarlarca dolarlık varlığının serbest bırakılmasına yönelik plan hazırlıyor. Henüz tamamlanmadığı belirtilen planın, ilk aşamada Katar’da tutulan 6 milyar dolarlık fonu kapsayabileceği öne sürüldü.
ABD VE KATAR’DAN İRAN FONLARI İÇİN ÇALIŞMA
The Wall Street Journal gazetesi, ABD ile Katar’ın İran’ın dondurulmuş fonlarına erişimini sağlamak için çalışma yürüttüğünü yazdı.
Habere göre iki ülke, dondurulmuş milyarlarca dolarlık fonun İran’ın insani yardım harcamaları için kullanılabilir hale getirilmesine yönelik bir plan üzerinde çalışıyor.
Planın, ABD’nin İran ile yürütmesi beklenen yeni müzakere sürecinde gündeme gelebilecek önerilerden biri olduğu belirtildi.
“ERKEN MALİ TEŞVİK” PLANI İDDİASI
WSJ’nin konuya ilişkin bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberine göre ABD, Katar ile birlikte “erken mali teşvik” niteliğinde bir düzenleme hazırlıyor.
Bu düzenlemeyle İran’ın dondurulmuş fonlarının belirli bir bölümüne kontrollü erişim sağlanması hedefleniyor.
Söz konusu fonların, doğrudan nakit serbest bırakma yerine insani yardım harcamaları için kullanılabilir hale getirilmesi planlanıyor.
İLK AŞAMADA KATAR’DAKİ 6 MİLYAR DOLAR GÜNDEMDE
Henüz tamamlanmadığı belirtilen planın, öncelikle Katar’da tutulan 6 milyar dolarlık fonla başlaması öngörülüyor.
Haberde, İran’ın dünya çapında dondurulmuş tahmini 100 milyar dolarlık nakit varlığının bir kısmına erişim sağlanmasının amaçlandığı iddia edildi.
Bu çerçevede Katar’daki fonların, daha geniş bir mali düzenlemenin ilk adımı olabileceği değerlendiriliyor.
GIDA VE İLAÇ ALIMI İÇİN KULLANILABİLİR
Anlaşma kapsamında Katar’ın, İran Merkez Bankasının sipariş ettiği gıda, ilaç ve diğer insani yardım malzemelerinin satın alınmasına izin vereceği öne sürüldü.
Bu alımların, dondurulmuş İran varlıklarından çekilen parayla yapılması planlanıyor.
Fonların yaptırımlar nedeniyle yurt dışında bloke edilmiş petrol satışlarından sağlanan nakitten oluştuğu belirtildi.
İRAN’IN DONDURULMUŞ VARLIKLARI GÜNDEMDE
İran’ın yurt dışında bloke edilen varlıkları, ABD ile İran arasında yürütülecek diplomatik süreçte önemli başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.
Dondurulmuş fonların serbest bırakılması veya kontrollü kullanıma açılması, Tahran açısından ekonomik rahatlama sağlayabilecek adımlar arasında görülüyor.
ABD tarafı ise bu tür düzenlemelerin insani yardım harcamalarıyla sınırlı kalmasını hedefliyor.
HÜRMÜZ MUTABAKATI SONRASI YENİ ÖNERİ
WSJ’ye göre plan, savaşa ara verilmesi ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik mutabakatın ardından gündeme geldi.
ABD’nin, İran ile gelecek iki ay boyunca yürüteceği müzakerelerde bu öneriyi de masaya getirmesi bekleniyor.
Bu süreçte İran’ın nükleer programı, yaptırımlar, petrol ticareti ve dondurulmuş fonlar gibi başlıkların birlikte ele alınabileceği belirtiliyor.
İKİ AYLIK MÜZAKERE SÜRECİ TAKİP EDİLECEK
ABD ile İran arasında önümüzdeki dönemde yürütülmesi beklenen müzakereler, bölgesel gerilimin düşürülmesi ve ekonomik başlıkların çözümü açısından kritik görülüyor.
Katar’ın arabulucu ve kolaylaştırıcı rolü, İran’ın dondurulmuş fonlarına ilişkin planın merkezinde yer alıyor.
WSJ’nin aktardığı iddialara göre ABD ve Katar’ın üzerinde çalıştığı planın nihai hale gelip gelmeyeceği, önümüzdeki iki aylık diplomatik süreçte netleşecek.
