Son dönemde kredi kartı komisyonundan kaçınmak ya da fiş ve fatura düzenlememek amacıyla bazı işletmelerin IBAN üzerinden tahsilat talep etmesi, tüketiciler açısından da risk oluşturuyor.
“IBAN YOLUYLA GÖNDERİLEN PARA SONUÇ DOĞURABİLİR”
TOBB ETÜ Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Öğretim Üyesi Prof. Dr. Olgun Değirmenci, IBAN yoluyla para göndermenin hukuki olarak sebebe dayalı bir işlem olduğuna dikkat çekti.
Transfer sırasında açıklama kısmına sebebin yazılmasının yanlış anlaşılmaları önleyeceğini belirten Değirmenci, “Transfer yoluyla gelen parayla gelir elde edilmesi söz konusu olduğunda bir vergi de oluşuyor. Eğer IBAN üzerinden para gönderimi herhangi bir sözleşme edimi ise söz konusu hususun not edilmesi gereklidir.” dedi.
Değirmenci, Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında şüpheli işlem bildirimi yapılabileceğini belirterek, IBAN’a gönderilen paraların kaynağı suç geliri olmasa bile, suç veya terör örgütleri tarafından kullanılan hesaplardan gelen paraların şüphe oluşturabileceğini ifade etti.
“İŞLETMEYE KAYITLI IBAN KULLANILMALI”
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mali Hukuk Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Çolak ise IBAN yoluyla yapılan ödemelerde işletmenin kayıtlı banka hesabına tanımlı IBAN’ın kullanılmasına dikkat edilmesi gerektiğini söyledi.
Çolak, açıklama kısmına işlemin kısaca yazılmasının önemine işaret ederek, “Örneğin ‘araç tamir karşılığı’, ‘X konutun satış tutarı’, ‘Y plakalı aracın kaporası’, ‘özel ders bedeli’, ‘taksi ücreti’ ve ‘muayene parası’ gibi. İleride doğabilecek ticari uyuşmazlıklarda kanıt olarak kullanılabilecek, kayıt dışılıkla mücadeleye katkı sunacaktır.” değerlendirmesinde bulundu.
VERGİ VE ADLİ SORUŞTURMA RİSKİ
Çolak, ticari nitelik taşıdığı tespit edilen düzenli ve yüksek tutarlı para transferlerinin kayıt dışı gelir sayılabileceğini ve cezalı vergilendirmeye konu olabileceğini belirtti.
Kaynağı belirsiz yüksek tutarlı işlemlerde suç gelirlerinin aklanması veya terörün finansmanı şüphesi oluşması halinde banka hesaplarına ve mal varlıklarına el konulabileceğini, adli soruşturma ve kovuşturma yapılabileceğini ifade etti.
Uzmanlar, vatandaşların IBAN transferlerinde açıklama yazmaları, bilmedikleri ve teyit etmedikleri IBAN’lara para göndermemeleri, işletme unvanı ile IBAN eşleşmesine dikkat etmeleri ve ödeme karşılığında yasal belge talep etmeleri gerektiğini vurguladı.