Küresel enerji talebi ve teknoloji şirketlerinin veri merkezleri için ihtiyaç duyduğu devasa elektrik gücü, enerji sektöründe yeni nesil çözümleri zorunlu kılıyor. Bu kapsamda Amerika Birleşik Devletleri, ‘Genesis Misyonu’ adlı ulusal girişimi altında nükleer enerji ile yapay zekayı entegre eden tarihi bir projeyi hayata geçirdi.
MÜHENDİSLİK SÜREÇLERİ OTOMATİZE EDİLİYOR
Prometheus kod adıyla yürütülen çalışma; nükleer reaktörlerin tasarımı, lisanslanması, üretimi, inşası ve işletilmesi süreçlerinde gelişmiş yapay zeka araçlarını merkeze alıyor. Geleneksel olarak yıllar süren yoğun mühendislik süreçleri yapay zeka ile otomatikleştirilirken, insan uzmanlığı gerektiren iş akışları bu sisteme entegre edilecek. Uzmanlar, bu hibrit yaklaşımın yeni nesil santrallerin devreye alınma hızını en az iki katına çıkaracağını vurguluyor.
DİJİTAL İKİZLER VE SİMÜLASYON TEKNOLOJİSİ
İş birliğinin teknik temelini, fiziksel inşaat başlamadan önce reaktör sistemlerini sanal ortamda simüle eden ‘dijital ikizler’ ve üretken yapay zeka modelleri oluşturuyor.
Veri havuzu: Dijital ikizler, INL'nin onlarca yıllık laboratuvar araştırmaları ve geçmiş nükleer operasyon verileriyle eğitilecek.
Donanım gücü: NVIDIA, projeye yapay zeka altyapısı ve GPU (Grafik İşlemci Birimi) hızlandırmalı bilgi işlem platformları sağlayacak. Nükleer simülasyon kodları (MOOSE, BISON vb.) NVIDIA mimarilerinde çalıştırılarak hesaplama süreleri dramatik ölçüde kısaltılacak.
‘YAPAY ZEKA VE NÜKLEER ENERJİ BİRBİRİNİ BESLEYECEK’
INL Direktörü John Wagner, projenin ABD'nin enerji açmazına dönüştürücü bir yaklaşım getirdiğini belirterek, ‘Yapay zekayı reaktör süreçlerinde kullanarak, gelişmiş nükleer enerjinin devreye alınma zaman çizelgesini temelden değiştirebiliriz değerlendirmesinde bulundu.
NVIDIA Yüksek Performanslı Hesaplama Küresel Başkan Yardımcısı John Josephakis ise hedeflerinin nükleer enerjiyi ilerletmek ve enerji maliyetlerini düşürmek olduğunun altını çizerek, "INL'nin nükleer uzmanlığını NVIDIA altyapısıyla birleştirmek, bilimsel keşifleri desteklemek için gereken bol miktarda enerjiyi sağlayacaktır" dedi.
STRATEJİK KAMU - ÖZEL SEKTÖR ORTAKLIĞI
Enerji Bakanlığı Nükleer Reaktörlerden Sorumlu Bakan Yardımcısı Rian Bahran, bu adımın sadece kademeli bir iyileştirme değil, topyekûn bir paradigma değişimi olduğunu vurguladı. ABD yönetiminin hedefi, bu öncü programı ilerleyen aşamalarda reaktör geliştiricilerini, özel enerji şirketlerini ve yatırımcıları da kapsayacak şekilde genişletmek.
Bu teknolojik entegrasyon, yapay zekanın yol açtığı küresel enerji darboğazının, yine yapay zekanın hızlandıracağı yeni nesil nükleer santrallerle çözülebileceğini ticari ve teknolojik olarak kanıtlamayı amaçlıyor.