Teknoloji ve sanatın kesişim noktasında sınırları zorlayan dünyanın ilk ultra gerçekçi insansı robot sanatçısı Ai-Da, bu kez mimari bir inovasyona imza attı. Sydney Opera Binası’nın efsanevi mimarı Jørn Utzon’un adını taşıyan Danimarka Aalborg'daki Utzon Merkezi, Ai-Da’nın tasarladığı ‘Ai-Da: Uzay Kapsülü’ projesine ev sahipliği yapıyor.
‘Ben Robot Değilim: İnsan ve Makine Arasında Mimari ve Tasarım’ sergisi kapsamında görücüye çıkan bu proje, yapay zekanın yaratıcı endüstrilerdeki rolünü yeniden tanımlıyor.
UZAY ÇAĞINDAN İLHAM ALAN MODÜLER YAŞAM
Ai-Da tarafından tasarlanan yapı, 20. yüzyılın ortalarındaki ‘uzay çağı’ estetiğinden ve fütüristik mimariden izler taşıyor. Şişkin formlar ve büyük pencere açıklıklarıyla dikkat çeken tasarım, retro-fütüristik bir kapsül ev konsepti sunuyor.
Projenin temel amacı, insanlar ve robotlar arasındaki ‘birlikte yaşam’ fikrini desteklemek. Tasarım sadece Dünya için değil; Ay veya Mars gibi ekstrem koşullara sahip ortamlarda da işlev görebilecek, modüler ve esnek bir yapı olarak kurgulandı. Kapsülün iç mekanında iki yaşam alanı, spiral bir merdiven ve mutfak-banyo işlevi gören servis alanları bulunuyor. Dikkat çekici bir detay olarak, ana yapının içine robotlar için özel bir dinlenme kapsülü de entegre edilmiş durumda.
DİJİTAL ALGORİTMADAN FİZİKSEL ÇİZİME
2019 yılında inşa edilen Ai-Da, kamera tabanlı görüş yeteneği, yapay zeka destekli yaratıcı algoritmalar ve robotik bir kol kullanarak üretim yapıyor. Mimari tasarım sürecinde de benzer bir yöntem izleyen robot, önce dijital ortamda kavramsal tasarımlar oluşturuyor. Ardından bu veriler, robotik çizim kolu aracılığıyla fiziksel eskizlere ve detaylı resimlere dönüştürülüyor.
Ai-Da ekibi, projenin robotu insan desteğiyle çalışan ‘bağımsız bir yaratıcı güç’ olarak konumlandırdığını belirtiyor.
MÜZAYEDE TARİHİNE GEÇMİŞTİ
Ai-Da, daha önce V&A Müzesi ve Giza Piramitleri gibi prestijli noktalarda eserlerini sergileyerek sanat dünyasında ses getirmişti. 2024 yılında ise Alan Turing portresiyle Sotheby's Londra'da gerçekleştirilen müzayedede, bir müzayede evi tarafından eseri satılan ilk insansı robot olarak kayıtlara geçmişti.
Utzon Merkezi'ndeki sergi, Ekim 2026'ya kadar ziyaretçilere açık olacak. Sektör uzmanları, büyük teknoloji etkinliklerinde insansı robotların görünürlüğü artsa da, mimarlık ofislerinin henüz çok küçük bir kısmının yapay zekayı tasarım süreçlerine tam entegre ettiğine dikkat çekiyor. Ai-Da’nın bu girişimi, sektördeki dönüşüm için bir katalizör görevi görebilir.
