Çin’in LineShine süper bilgisayarı dünyanın en güçlüsü oldu

Yapay zeka, savunma sanayisi, hava tahmini, nükleer simülasyonlar ve ileri tıp araştırmaları için kritik öneme sahip süper bilgisayar pazarında dengeler değişti. Almanya’nın Hamburg kentinde düzenlenen ISC 2026 konferansında açıklanan TOP500 listesine göre, Çin yapımı LineShine dünyanın en güçlü süper bilgisayarı oldu. Shenzhen’deki Ulusal Süper Bilgisayar Merkezi’nde kurulan LineShine, ABD’de Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’nda bulunan El Capitan’ı geride bıraktı. Böylece Çin, 2017’den bu yana ABD’nin önde olduğu süper bilgisayar sıralamasında yeniden zirveye çıktı.

 

YALNIZCA CPU İLE 2 EXAFLOP SINIRI AŞILDI
LineShine, Yüksek Performanslı Linpack testlerinde 2,198 exaflop/s sürekli performans değerine ulaştı. Sistem, yalnızca merkezi işlem birimi kullanarak çift hassasiyetli performansta 2 exaflop sınırını aşan ilk TOP500 sistemi olarak kayda geçti. Günümüzde birçok üst seviye süper bilgisayar, grafik işlemciler ve hızlandırıcı donanımlar üzerinden yüksek performans elde ediyor. LineShine’ın GPU yerine CPU tabanlı bir mimariyle bu seviyeye ulaşması, sistemin en dikkat çekici teknik özelliklerinden biri oldu. Shenzhen Bulut Bilişim Merkezi tarafından geliştirilen sistem, ticari ve bilimsel hesaplama süreçleri için tasarlandı. Süper bilgisayarın, Çin menşeli bileşenlerden oluşan yerli bir mimariyle çalıştığı açıklandı.

 

13,79 MİLYON ÇEKİRDEK KULLANILIYOR
LineShine’da 1,55 GHz frekans hızında çalışan 304 çekirdekli yerli LX2 işlemciler bulunuyor. Sistem genelinde toplam 13,79 milyon çekirdek görev yapıyor. İşlemciler, özel olarak geliştirilen LingQi ara bağlantı teknolojisiyle birbirine bağlanıyor. Yazılım tarafında ise Çin’in yerli Kylin işletim sistemi kullanılıyor. Sistem, operasyon sırasında yaklaşık 42,2 megawatt güç tüketiyor. Açıklanan verilere göre LineShine, 52,07 gigaflops/watt düzeyinde enerji verimliliği sağlıyor. LineShine ayrıca 22,00 HPCG-petaflop/s değeriyle HPCG sıralamasında da ilk sıraya yerleşti. Bu sonuç, sistemin yalnızca ham işlem gücünde değil, karmaşık bilimsel ve endüstriyel uygulamalarda da güçlü performans sunduğunu gösteriyor.

 

EXASCALE SİSTEM SAYISI BEŞE ÇIKTI
LineShine’ın listeye girmesiyle birlikte, dünyada 1 exaflop/s üzerinde performans gösteren süper bilgisayar sayısı beşe yükseldi. Exascale sistemler artık Asya, Kuzey Amerika ve Avrupa’da aynı anda temsil ediliyor. Bu durum, yüksek performanslı hesaplama yatırımlarının küresel ölçekte daha geniş bir coğrafyaya yayıldığını gösteriyor. Süper bilgisayarlar, yapay zeka eğitiminden iklim modellemelerine, yeni malzeme araştırmalarından enerji simülasyonlarına kadar çok sayıda stratejik alanda kullanılıyor. Çin’in yerli işlemci mimarisiyle ulaştığı bu seviye, ülkenin yüksek performanslı hesaplama alanındaki kapasitesini görünür hale getirdi.

 

ABD İLK BEŞTE GÜÇLÜ KONUMUNU KORUYOR
Zirveyi LineShine’a kaptıran El Capitan, TOP500 listesinde ikinci sıraya geriledi. ABD’deki Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’nda yer alan sistem, HPL testlerinde 1,89 exaflop/s performans gösterdi. El Capitan, HPE Cray EX255a mimarisi üzerine kurulu bulunuyor. Sistemde AMD 4. Nesil EPYC işlemciler ve yapay zeka odaklı AMD Instinct MI300A hızlandırıcıları kullanılıyor. Toplam çekirdek sayısı ise 11,34 milyon olarak açıklanıyor. Listenin üçüncü sırasında, ABD’deki Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı tarafından işletilen Frontier yer aldı. Frontier, 1,35 exaflop/s performans değeriyle dünyanın en güçlü sistemleri arasındaki yerini korudu. Avrupa’dan ilk beşe giren sistem ise Almanya’daki Jülich Süper Bilgisayar Merkezi’nde bulunan Jupiter Booster oldu. Bu sonuç, Avrupa’nın da exascale hesaplama yarışında yerini güçlendirdiğini ortaya koydu.

 

YÜKSEK PERFORMANSLI HESAPLAMADA REKABET
LineShine’ın TOP500 listesinin zirvesine çıkması, yüksek performanslı hesaplama alanında Çin’in yerli donanım geliştirme kapasitesini öne çıkardı. Batı menşeli grafik işlemcilere bağımlı olmayan CPU tabanlı mimari, süper bilgisayar pazarındaki teknoloji rekabetini yeni bir aşamaya taşıdı. Yüksek performanslı hesaplama sistemleri, ülkelerin bilimsel araştırma kapasitesini ve sanayi teknolojilerindeki hızını doğrudan etkiliyor. Bu nedenle süper bilgisayar yatırımları, yalnızca akademik başarı değil, aynı zamanda ulusal teknoloji stratejilerinin de önemli bir parçası olarak görülüyor. ABD ve Avrupa’da yeni nesil süper bilgisayar projelerinin devreye alınmasıyla birlikte, exascale yarışının önümüzdeki dönemde daha da hızlanması bekleniyor.