Çin kömürü yüksek değerli karbon malzemesine dönüştürüyor

Kömür, geliştirilen özel bir kimyasal sıvılaştırma yöntemiyle yalnızca yakıt olarak kullanılan bir hammaddeden çıkarılarak yüksek katma değerli mühendislik malzemelerinin üretiminde kullanılabilecek yeni bir kaynağa dönüştürülüyor. Çin’in Shanxi eyaletinde tanıtılan teknoloji, sıradan kömürü havacılık, elektronik ve enerji depolama sektörlerinde değerlendirilebilecek karbon bazlı ürünlerin hammaddesi haline getiriyor.

MOLEKÜLER AYRIŞTIRMA

Çin Uluslararası Bilim ve Teknoloji Teşvik Birliği tarafından Ekim 2025’te incelenerek ticari onay süreci hızlandırılan yöntem, kuantum kimyası prensiplerinden yararlanıyor. Kömür yakılmak yerine moleküler düzeyde ayrıştırılıyor. Düşük bağ enerjisine sahip moleküller petrol ve gaza dönüştürülürken, yüksek kararlılığa sahip aromatik yapılar yoğunlaştırılmış halkalı zift formunda toplanıyor. Böylece ağır sanayide doğrudan kullanılabilecek, karbon bakımından zengin bir öncü hammadde elde ediliyor.

YÜKSEK KATMA DEĞER

Üretilen yoğunlaştırılmış zift; karbon köpüğü, üç boyutlu grafen ve süper kapasitör sınıfı aktif karbon gibi ileri malzemelerin üretiminde kullanılıyor. Bu ürünler havacılık, elektronik ve enerji depolama sektörlerinin kritik bileşenleri arasında yer alıyor. Şirket yetkilileri, geliştirilen malzemelerin askeri standartların üzerinde performans gösterdiğini belirtiyor. Teknoloji, tonu birkaç yüz yuan değerindeki kömürü ton başına yüz binlerce yuan seviyesine ulaşabilen yüksek teknoloji ürünlerine dönüştürüyor. Yakma işlemi uygulanmadığı için kömürdeki karbonun yüzde 60’ı doğrudan malzemeye aktarılıyor. İşlenen her ton kömür başına yaklaşık iki ton karbondioksit emisyonunun önlendiği belirtilirken, tesisin neredeyse sıfır atık prensibiyle çalıştığı ifade ediliyor.

TİCARİ ÜRETİM

Yöntem laboratuvar aşamasını geride bırakarak sanayi ölçeğinde kullanılmaya başlandı. China Pingmei Shenma Group ile Henan eyaletinde yıllık 6 bin ton kapasiteli kömür bazlı karbon malzeme tesisi kurulması için iş birliği anlaşması imzalandı. Proje, teknolojinin ticari üretime aktarılması açısından ilk büyük adımlardan biri oldu. Alt kademe üreticilerle yürütülen kullanıcı testlerinin de tamamlandığı bildirildi. Geliştirilen süreç, kömürü gelişmiş malzeme sanayisinin hammaddelerinden biri haline getirerek ağır sanayi ve enerji sektörlerinde yeni bir üretim alanı oluşturuyor.