{"status":true,"post":{"id":22459,"user_id":3,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 14:17:26","created_at":"2020-07-16T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T11:17:26.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":22459,"is_featured":0,"title":"Ticarette hak ve hukukun terazisi","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>H\u00fcseyin \u00d6zt\u00fcrk<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Ticarette hak ve hukukun terazisinin kulpu \u2018kul hakk\u0131n\u0131\u2019 temsil eder. Kul hakk\u0131n\u0131 yahut insan hakk\u0131n\u0131 kendisine \u015fak\u00fcl edinmi\u015f esnaf\u0131n ba\u015f\u0131 dik, g\u00f6nl\u00fc ferah, zihni berrak olur.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ahilik felsefesinin ilk s\u0131ras\u0131nda bu anlay\u0131\u015f gelir. Devlet kurabilmek, bayrak sahibi olabilmek, vatan sahibi olabilmek i\u00e7in hak ve hukukun yerli yerinde i\u015fleyen bir sisteme kavu\u015fmas\u0131 \u015fartt\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu sebeple Sel\u00e7uklular\u2019dan Osmanl\u0131\u2019ya ge\u00e7i\u015fte, ahili\u011fin kurallar\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli bir yer tutmu\u015ftur. Devlet-i Aliye\u2019nin 700 y\u00fcz y\u0131ll\u0131k \u00f6mr\u00fcnde ahili\u011fin att\u0131\u011f\u0131 temel \u00e7ok k\u0131ymetlidir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Terazinin kulpuna dair kul hakk\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda iki kavram vard\u0131r. \u2018Edep\u2019 ve edebin yerine getirilmesi gereken hal ve hareketler b\u00fct\u00fcn\u00fc olan \u2018adap\u2019t\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>G\u00d6Z\u00dcNE, S\u00d6Z\u00dcNE, \u00d6Z\u00dcNE D\u0130KKAT<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018\u00dcretici, sat\u0131c\u0131, al\u0131c\u0131\u2019 \u00fc\u00e7genindeki ili\u015fkiler \u015fu \u00fc\u00e7 kavram \u00fczerinde seyreder: \u2018G\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019, \u2018S\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019, \u2018\u00d6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019<\/span><br><span class=\"large\"> G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu kurallar ge\u00e7erlili\u011fini yitirmi\u015f olsa da yine hat\u0131rlatmakta fayda vard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018G\u00f6z\u00fcne, s\u00f6z\u00fcne, \u00f6z\u00fcne\u2019 dikkat isteyenler, ard\u0131ndan \u015fu izah\u0131 yaparlar:<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018G\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 Kimsenin k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc izleme, g\u00f6rme, g\u00f6r\u00fcrsen de sende kals\u0131n. E\u011fer faydas\u0131 olmayacaksa, ba\u015fkas\u0131na aktar\u0131p, insanlar\u0131n saf zihinlerini kirletme.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018S\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 Dilin tatl\u0131 olsun, ac\u0131 s\u00f6ylemesin. Dil, kalbin g\u00f6r\u00fcnen halidir. Dil ne s\u00f6ylerse kalpte o var demektir. M\u00fc\u015fteri dil halini de y\u00fcz halini de g\u00f6z halini de bilir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018\u00d6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 G\u00f6z\u00fcn\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri, dilinin s\u00f6yledi\u011fi yalanlar\u0131 \u00f6z\u00fcne indirirsen, i\u00e7in d\u0131\u015f\u0131n fesat ve fitne ile dolar. B\u00f6ylelerin ne g\u00f6z\u00fcnden, ne s\u00f6z\u00fcnden, ne de \u00f6z\u00fcnden temiz \u015feyler \u00e7\u0131kmaz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>EKME\u011eE VE EME\u011eE SAYGI<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ahili\u011fin bu ilkeleri; insan\u0131n \u00f6nce \u2018y\u00fcre\u011fine\u2019, sonra \u2018kesesine\u2019 hitap eden ba\u015fka d\u00fcsturlar\u0131 beraberinde getirir. Y\u00fcre\u011fe hitap eden ilkede \u2018ekme\u011fe ve eme\u011fe sayg\u0131\u2019 vard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bizim gelene\u011fimizde esnaf\u0131m\u0131za; <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u201cNe i\u015f yap\u0131yorsunuz\u201d diye soruldu\u011funda, \u201cEkmek param\u0131z\u0131 kazanmaya \u00e7al\u0131yoruz\u201d diye cevap verir. Ekme\u011fi ve eme\u011fi \u00f6nceler.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">\u2018Eme\u011fi, ekme\u011fi \u00f6teleyip keseyi \u00f6nceleyenler\u2019 ise yapt\u0131klar\u0131 i\u015flerini be\u011fenmemekle birlikte sadece \u015fik\u00e2yet \u00fcretirler. Ahi ileri gelenleri b\u00f6ylelerini \u015f\u00f6yle tarif ederler: \u201cBu karde\u015flerimizin g\u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f, s\u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f, \u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f. Akl\u0131 erenler ve s\u00f6z\u00fc dinlenir kimseler bulunarak, bu karde\u015flerimizle muhatap edilsin, ba\u015fkas\u0131n\u0131n mal\u0131nda g\u00f6z\u00fc olmak; harama, h\u0131rsa, fesada, fitneye kap\u0131 a\u00e7makt\u0131r.\u201d<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu kurallara uyuldu\u011fu devirlerde, hak ve hukukun zabiti, polisi, jandarmas\u0131; insanlar\u0131n vicdanlar\u0131, insaflar\u0131, y\u00fcrekleri oldu\u011fu d\u00f6nemlerdir. Yani d\u00fckkanlar\u0131n ve evlerin kap\u0131s\u0131na kilit vurulmad\u0131\u011f\u0131 y\u0131llard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ticarette hak ve hukukun terazi kulpu sadece yerle\u015fik esnaf\u0131m\u0131z i\u00e7in de\u011fil, seyyar sat\u0131c\u0131lar i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Bunlar\u0131n denetleyicileri de al\u0131\u015fveri\u015f ettikleri mahalle halk\u0131d\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Seyyar sat\u0131c\u0131lar da bu kurallara uyarlar. Aksi takdirde mahallelerde al\u0131\u015fveri\u015f yapamazlar. Seyyar sat\u0131c\u0131lar mahallelerde kaybettikleri g\u00fcvenleri bir daha geri kazanamazlar. Bu y\u00fczden terazinin kulpunu daima adil \u015fekilde tutmak zorundad\u0131rlar.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Nezaketin, edebin, adab\u0131n harfiyen uyguland\u0131\u011f\u0131 mahallelerde seyyar sat\u0131c\u0131lar hangi evde ya\u015fl\u0131, hangi evde \u00e7ocuk, hangi evde hasta, hangi evde ac\u0131 oldu\u011funu bilir ve o evlerin \u00f6n\u00fcne geldiklerinde olabildi\u011fince sessizliklerini korur, hatta yard\u0131mc\u0131 olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u201c\u015eimdi nerede o g\u00fcnler ve o ticari kurallar\u201d denildi\u011fini \u015fahs\u0131m da dahil hepimiz s\u00f6yl\u00fcyoruz. Deniz Y\u0131ld\u0131z\u0131 hikayesindeki gibi biz iyilikleri, g\u00fczellikleri \u00e7o\u011faltmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fcz. \u0130yilikler ne kadar \u00e7o\u011fal\u0131rsa o kadar yay\u0131l\u0131r ve k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin \u00fczeri belki \u00f6rt\u00fclebilir.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">G\u00f6z\u00fcn\u00fc, s\u00f6z\u00fcn\u00fc, \u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tutanlar\u0131n ruhlar\u0131 temiz olur. Temiz ruhlardan kimseye zarar gelmez.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"ticarette-hak-ve-hukukun-terazisi","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ticarette hak ve hukukun terazisi","meta_description":"H\u00fcseyin \u00d6zt\u00fcrk","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":990,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":3,"name":"H\u00dcSEY\u0130N","surname":"\u00d6ZT\u00dcRK","email":"ada.tokatlioglu@turk.net","slug":"huseyin-ozturk","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600d1camTRk8GL2Xc5.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T14:51:11.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":22558,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":22459,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Ticarette hak ve hukukun terazisi","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>H\u00fcseyin \u00d6zt\u00fcrk<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Ticarette hak ve hukukun terazisinin kulpu \u2018kul hakk\u0131n\u0131\u2019 temsil eder. Kul hakk\u0131n\u0131 yahut insan hakk\u0131n\u0131 kendisine \u015fak\u00fcl edinmi\u015f esnaf\u0131n ba\u015f\u0131 dik, g\u00f6nl\u00fc ferah, zihni berrak olur.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ahilik felsefesinin ilk s\u0131ras\u0131nda bu anlay\u0131\u015f gelir. Devlet kurabilmek, bayrak sahibi olabilmek, vatan sahibi olabilmek i\u00e7in hak ve hukukun yerli yerinde i\u015fleyen bir sisteme kavu\u015fmas\u0131 \u015fartt\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu sebeple Sel\u00e7uklular\u2019dan Osmanl\u0131\u2019ya ge\u00e7i\u015fte, ahili\u011fin kurallar\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli bir yer tutmu\u015ftur. Devlet-i Aliye\u2019nin 700 y\u00fcz y\u0131ll\u0131k \u00f6mr\u00fcnde ahili\u011fin att\u0131\u011f\u0131 temel \u00e7ok k\u0131ymetlidir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Terazinin kulpuna dair kul hakk\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda iki kavram vard\u0131r. \u2018Edep\u2019 ve edebin yerine getirilmesi gereken hal ve hareketler b\u00fct\u00fcn\u00fc olan \u2018adap\u2019t\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>G\u00d6Z\u00dcNE, S\u00d6Z\u00dcNE, \u00d6Z\u00dcNE D\u0130KKAT<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018\u00dcretici, sat\u0131c\u0131, al\u0131c\u0131\u2019 \u00fc\u00e7genindeki ili\u015fkiler \u015fu \u00fc\u00e7 kavram \u00fczerinde seyreder: \u2018G\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019, \u2018S\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019, \u2018\u00d6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019<\/span><br><span class=\"large\"> G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu kurallar ge\u00e7erlili\u011fini yitirmi\u015f olsa da yine hat\u0131rlatmakta fayda vard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018G\u00f6z\u00fcne, s\u00f6z\u00fcne, \u00f6z\u00fcne\u2019 dikkat isteyenler, ard\u0131ndan \u015fu izah\u0131 yaparlar:<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018G\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 Kimsenin k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc izleme, g\u00f6rme, g\u00f6r\u00fcrsen de sende kals\u0131n. E\u011fer faydas\u0131 olmayacaksa, ba\u015fkas\u0131na aktar\u0131p, insanlar\u0131n saf zihinlerini kirletme.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018S\u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 Dilin tatl\u0131 olsun, ac\u0131 s\u00f6ylemesin. Dil, kalbin g\u00f6r\u00fcnen halidir. Dil ne s\u00f6ylerse kalpte o var demektir. M\u00fc\u015fteri dil halini de y\u00fcz halini de g\u00f6z halini de bilir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u2018\u00d6z\u00fcn\u00fc temiz tut!\u2019 G\u00f6z\u00fcn\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri, dilinin s\u00f6yledi\u011fi yalanlar\u0131 \u00f6z\u00fcne indirirsen, i\u00e7in d\u0131\u015f\u0131n fesat ve fitne ile dolar. B\u00f6ylelerin ne g\u00f6z\u00fcnden, ne s\u00f6z\u00fcnden, ne de \u00f6z\u00fcnden temiz \u015feyler \u00e7\u0131kmaz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>EKME\u011eE VE EME\u011eE SAYGI<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ahili\u011fin bu ilkeleri; insan\u0131n \u00f6nce \u2018y\u00fcre\u011fine\u2019, sonra \u2018kesesine\u2019 hitap eden ba\u015fka d\u00fcsturlar\u0131 beraberinde getirir. Y\u00fcre\u011fe hitap eden ilkede \u2018ekme\u011fe ve eme\u011fe sayg\u0131\u2019 vard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bizim gelene\u011fimizde esnaf\u0131m\u0131za; <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u201cNe i\u015f yap\u0131yorsunuz\u201d diye soruldu\u011funda, \u201cEkmek param\u0131z\u0131 kazanmaya \u00e7al\u0131yoruz\u201d diye cevap verir. Ekme\u011fi ve eme\u011fi \u00f6nceler.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">\u2018Eme\u011fi, ekme\u011fi \u00f6teleyip keseyi \u00f6nceleyenler\u2019 ise yapt\u0131klar\u0131 i\u015flerini be\u011fenmemekle birlikte sadece \u015fik\u00e2yet \u00fcretirler. Ahi ileri gelenleri b\u00f6ylelerini \u015f\u00f6yle tarif ederler: \u201cBu karde\u015flerimizin g\u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f, s\u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f, \u00f6z\u00fc kirlenmi\u015f. Akl\u0131 erenler ve s\u00f6z\u00fc dinlenir kimseler bulunarak, bu karde\u015flerimizle muhatap edilsin, ba\u015fkas\u0131n\u0131n mal\u0131nda g\u00f6z\u00fc olmak; harama, h\u0131rsa, fesada, fitneye kap\u0131 a\u00e7makt\u0131r.\u201d<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu kurallara uyuldu\u011fu devirlerde, hak ve hukukun zabiti, polisi, jandarmas\u0131; insanlar\u0131n vicdanlar\u0131, insaflar\u0131, y\u00fcrekleri oldu\u011fu d\u00f6nemlerdir. Yani d\u00fckkanlar\u0131n ve evlerin kap\u0131s\u0131na kilit vurulmad\u0131\u011f\u0131 y\u0131llard\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ticarette hak ve hukukun terazi kulpu sadece yerle\u015fik esnaf\u0131m\u0131z i\u00e7in de\u011fil, seyyar sat\u0131c\u0131lar i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Bunlar\u0131n denetleyicileri de al\u0131\u015fveri\u015f ettikleri mahalle halk\u0131d\u0131r.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Seyyar sat\u0131c\u0131lar da bu kurallara uyarlar. Aksi takdirde mahallelerde al\u0131\u015fveri\u015f yapamazlar. Seyyar sat\u0131c\u0131lar mahallelerde kaybettikleri g\u00fcvenleri bir daha geri kazanamazlar. Bu y\u00fczden terazinin kulpunu daima adil \u015fekilde tutmak zorundad\u0131rlar.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Nezaketin, edebin, adab\u0131n harfiyen uyguland\u0131\u011f\u0131 mahallelerde seyyar sat\u0131c\u0131lar hangi evde ya\u015fl\u0131, hangi evde \u00e7ocuk, hangi evde hasta, hangi evde ac\u0131 oldu\u011funu bilir ve o evlerin \u00f6n\u00fcne geldiklerinde olabildi\u011fince sessizliklerini korur, hatta yard\u0131mc\u0131 olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u201c\u015eimdi nerede o g\u00fcnler ve o ticari kurallar\u201d denildi\u011fini \u015fahs\u0131m da dahil hepimiz s\u00f6yl\u00fcyoruz. Deniz Y\u0131ld\u0131z\u0131 hikayesindeki gibi biz iyilikleri, g\u00fczellikleri \u00e7o\u011faltmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fcz. \u0130yilikler ne kadar \u00e7o\u011fal\u0131rsa o kadar yay\u0131l\u0131r ve k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin \u00fczeri belki \u00f6rt\u00fclebilir.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">G\u00f6z\u00fcn\u00fc, s\u00f6z\u00fcn\u00fc, \u00f6z\u00fcn\u00fc temiz tutanlar\u0131n ruhlar\u0131 temiz olur. Temiz ruhlardan kimseye zarar gelmez.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"ticarette-hak-ve-hukukun-terazisi","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ticarette hak ve hukukun terazisi","meta_description":"H\u00fcseyin \u00d6zt\u00fcrk","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":990,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}