{"status":true,"post":{"id":88650,"user_id":9,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":0,"static_post":0,"published_at":"2026-04-24 09:11:00","created_at":"2026-04-24T06:11:00.000000Z","updated_at":"2026-04-24T06:11:00.000000Z","edited_at":"2026-04-24 09:11:00","source_id":null,"post_id":88650,"is_featured":0,"title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"<p id=\"isPasted\"><strong>2008'den bu yana k\u00fcresel ekonomiyi etkileyen \u00e7ok say\u0131da \u015fok ya\u015fand\u0131. K\u00fcresel finans krizi, Avrupa bor\u00e7 krizi, Arap Bahar\u0131, Suriye i\u00e7 sava\u015f\u0131, Rusya'n\u0131n K\u0131r\u0131m'\u0131 ilhak\u0131, Brexit, koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131, \u0130srail'in Gazze'ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve ABD-\u0130srail-\u0130ran aras\u0131ndaki sava\u015f, bu \u015foklar\u0131n ku\u015fkusuz en dikkat \u00e7ekenleriydi.\u00a0<\/strong><\/p><p><br><\/p><p>Bu d\u0131\u015f \u015foklar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrkiye, kendi i\u00e7inde de \u00e7e\u015fitli \u015foklar ya\u015fad\u0131: 17-25 Aral\u0131k operasyonlar\u0131, 15 Temmuz darbe giri\u015fimi, 2018 kur \u015foku ve Kahramanmara\u015f depremi bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda geliyor.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>Bu listelerde ekonomi d\u0131\u015f\u0131nda cereyan eden \u015foklar\u0131n da yer almas\u0131n\u0131n bir sebebi var. Zira, IMF\u2019nin bulgular\u0131na g\u00f6re, sava\u015f ve do\u011fal afet gibi \u015foklar ekonomik b\u00fcy\u00fcme \u00fczerinde finansal krizlere k\u0131yasla neredeyse \u00fc\u00e7 kat daha fazla hasara neden olabiliyor.<\/p><p><br><\/p><p>Jeopolitik risklerin k\u0131sa vadede s\u00f6n\u00fcmlenmesini beklemek ger\u00e7ek\u00e7i olmaz. Bir \u00f6nceki yaz\u0131mda da belirtti\u011fim gibi \u0130ran\u2019daki sava\u015f sona erse bile k\u00fcresel fay hatlar\u0131 maalesef ba\u015fka \u015foklar\u0131 tetikleyebilir. \u00dcstelik sadece jeopolitik riskler de\u011fil, ticaret sava\u015flar\u0131, ye\u015fil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ve yapay zeka gibi unsurlar da belirsizlikleri art\u0131r\u0131yor.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>T\u00fcrkiye ekonomisi, bunca i\u00e7 ve d\u0131\u015f \u015foka kar\u015f\u0131n g\u00f6rece diren\u00e7li kalmay\u0131 ba\u015fard\u0131. Bu direncin sa\u011flanmas\u0131nda kamunun destekleri kadar reel sekt\u00f6r\u00fcn dinamik yap\u0131s\u0131 da etkili oldu. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz farkl\u0131 politika ad\u0131mlar\u0131yla bu direnci art\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn olabilirdi.<\/p><p><br><\/p><p><strong><em>Bu yo\u011fun risk ve belirsizlik ortam\u0131nda, reel sekt\u00f6r\u00fcn kendi direncini art\u0131rabilmesi i\u00e7in atabilece\u011fi ad\u0131mlar\u0131 k\u0131sa \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz:<\/em><\/strong><\/p><p>* Kararlar\u0131 sezgilere dayal\u0131 almak, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz i\u015f hayat\u0131nda art\u0131k yeterli kalm\u0131yor. Bu nedenle i\u015f insanlar\u0131n\u0131n sekt\u00f6rel ve makro verileri yak\u0131ndan takip edip karar alma s\u00fcre\u00e7lerine bu verileri entegre etmeleri kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131yor.<\/p><p><br><\/p><p>* D\u00f6viz pozisyonunda gelirler ile y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler aras\u0131nda dengenin sa\u011flanmas\u0131 bu gibi d\u00f6nemlerde \u00e7ok \u00f6nemli. Y\u00f6netilemeyecek d\u00fczeyde ve vadede net d\u00f6viz a\u00e7\u0131\u011f\u0131 vermekten ka\u00e7\u0131nmak laz\u0131m.<\/p><p><br><\/p><p>* \u0130thal ara mal\u0131 tedarik\u00e7ileri ve ihracat pazarlar\u0131 \u00e7e\u015fitlendirilmeli. Bu konuya ili\u015fkin Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n sundu\u011fu \u2018Kolay \u0130hracat Platformu\u2019 ve \u2018Ticaret M\u00fc\u015favirine Dan\u0131\u015f\u2019 gibi hizmetler etkin bi\u00e7imde kullan\u0131labilir.<\/p><p><br><\/p><p>* Ara mal\u0131 tedariki ve alternatif ihracat pazarlar\u0131na giri\u015f i\u00e7in sekt\u00f6r bazl\u0131 i\u015fbirli\u011fi mekanizmalar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 da etkin sonu\u00e7lar \u00fcretebilir.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>* Tam zaman\u0131nda (just-in-time) \u00fcretim y\u00f6ntemi, ticaret sava\u015flar\u0131 ve jeopolitik risklerin k\u00fcreselle\u015fmeyi yava\u015flatt\u0131\u011f\u0131 bu denklemde eskisi kadar verimli \u00e7al\u0131\u015fam\u0131yor. Ara mallar\u0131n\u0131 ihtiya\u00e7 h\u00e2linde tedarik edip sipari\u015fe g\u00f6re \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerini y\u00f6netme ve b\u00f6ylece stok maliyetlerini en aza indirme anlay\u0131\u015f\u0131 yerine, \u00f6zellikle kritik ara mallar\u0131nda stoklu \u00e7al\u0131\u015fma alternatifinin g\u00fcn\u00fcm\u00fczde daha fazla dikkate al\u0131nmas\u0131 faydal\u0131 olabilir.<\/p><p><br><\/p><p>\u015eoklara kar\u015f\u0131 direnci art\u0131rabilecek stratejiler ve eylemler sekt\u00f6rden sekt\u00f6re farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterecektir. Burada \u00f6nemli olan, reel sekt\u00f6r\u00fcn kendi ko\u015fullar\u0131n\u0131 ve d\u00fcnyan\u0131n i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmleri dikkate alarak, vakit kaybetmeden planl\u0131 ve \u00e7ok boyutlu bir \u015fekilde diren\u00e7 mekanizmalar\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irmesidir.\u00a0<\/p><p><br><\/p>","slug":"soklara-karsi-ekonomik-direnc","tags":null,"meta_title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","meta_description":"2008'den bu yana k\u00fcresel ekonomiyi etkileyen \u00e7ok say\u0131da \u015fok ya\u015fand\u0131. K\u00fcresel finans krizi, Avrupa bor\u00e7 krizi, Arap Bahar\u0131, Suriye i\u00e7 sava\u015f\u0131, Rusya'n\u0131n K\u0131r\u0131m'\u0131 ilhak\u0131, Brexit, koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131, \u0130srail'in Gazze'ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve ABD-\u0130srail-\u0130ran aras\u0131ndaki sava\u015f, bu \u015foklar\u0131n ku\u015fkusuz en dikkat \u00e7ekenleriydi.","meta_keywords":null,"news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1776978000Xn0JpOs3uO9Suzu.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":0,"cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_1200x675_Zq7yslklvL.webp","user":{"id":9,"name":"NURULLAH","surname":"G\u00dcR","email":"nurullah.gur@marmara.edu.tr","slug":"prof-dr-nurullah-gur","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600zm0eg4EVw1c01iN.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:51:22.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":88782,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":88650,"locale":"tr","category_id":73,"title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","home_title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"<p id=\"isPasted\"><strong>2008'den bu yana k\u00fcresel ekonomiyi etkileyen \u00e7ok say\u0131da \u015fok ya\u015fand\u0131. K\u00fcresel finans krizi, Avrupa bor\u00e7 krizi, Arap Bahar\u0131, Suriye i\u00e7 sava\u015f\u0131, Rusya'n\u0131n K\u0131r\u0131m'\u0131 ilhak\u0131, Brexit, koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131, \u0130srail'in Gazze'ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve ABD-\u0130srail-\u0130ran aras\u0131ndaki sava\u015f, bu \u015foklar\u0131n ku\u015fkusuz en dikkat \u00e7ekenleriydi.\u00a0<\/strong><\/p><p><br><\/p><p>Bu d\u0131\u015f \u015foklar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrkiye, kendi i\u00e7inde de \u00e7e\u015fitli \u015foklar ya\u015fad\u0131: 17-25 Aral\u0131k operasyonlar\u0131, 15 Temmuz darbe giri\u015fimi, 2018 kur \u015foku ve Kahramanmara\u015f depremi bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda geliyor.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>Bu listelerde ekonomi d\u0131\u015f\u0131nda cereyan eden \u015foklar\u0131n da yer almas\u0131n\u0131n bir sebebi var. Zira, IMF\u2019nin bulgular\u0131na g\u00f6re, sava\u015f ve do\u011fal afet gibi \u015foklar ekonomik b\u00fcy\u00fcme \u00fczerinde finansal krizlere k\u0131yasla neredeyse \u00fc\u00e7 kat daha fazla hasara neden olabiliyor.<\/p><p><br><\/p><p>Jeopolitik risklerin k\u0131sa vadede s\u00f6n\u00fcmlenmesini beklemek ger\u00e7ek\u00e7i olmaz. Bir \u00f6nceki yaz\u0131mda da belirtti\u011fim gibi \u0130ran\u2019daki sava\u015f sona erse bile k\u00fcresel fay hatlar\u0131 maalesef ba\u015fka \u015foklar\u0131 tetikleyebilir. \u00dcstelik sadece jeopolitik riskler de\u011fil, ticaret sava\u015flar\u0131, ye\u015fil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ve yapay zeka gibi unsurlar da belirsizlikleri art\u0131r\u0131yor.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>T\u00fcrkiye ekonomisi, bunca i\u00e7 ve d\u0131\u015f \u015foka kar\u015f\u0131n g\u00f6rece diren\u00e7li kalmay\u0131 ba\u015fard\u0131. Bu direncin sa\u011flanmas\u0131nda kamunun destekleri kadar reel sekt\u00f6r\u00fcn dinamik yap\u0131s\u0131 da etkili oldu. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz farkl\u0131 politika ad\u0131mlar\u0131yla bu direnci art\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn olabilirdi.<\/p><p><br><\/p><p><strong><em>Bu yo\u011fun risk ve belirsizlik ortam\u0131nda, reel sekt\u00f6r\u00fcn kendi direncini art\u0131rabilmesi i\u00e7in atabilece\u011fi ad\u0131mlar\u0131 k\u0131sa \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz:<\/em><\/strong><\/p><p>* Kararlar\u0131 sezgilere dayal\u0131 almak, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz i\u015f hayat\u0131nda art\u0131k yeterli kalm\u0131yor. Bu nedenle i\u015f insanlar\u0131n\u0131n sekt\u00f6rel ve makro verileri yak\u0131ndan takip edip karar alma s\u00fcre\u00e7lerine bu verileri entegre etmeleri kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131yor.<\/p><p><br><\/p><p>* D\u00f6viz pozisyonunda gelirler ile y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler aras\u0131nda dengenin sa\u011flanmas\u0131 bu gibi d\u00f6nemlerde \u00e7ok \u00f6nemli. Y\u00f6netilemeyecek d\u00fczeyde ve vadede net d\u00f6viz a\u00e7\u0131\u011f\u0131 vermekten ka\u00e7\u0131nmak laz\u0131m.<\/p><p><br><\/p><p>* \u0130thal ara mal\u0131 tedarik\u00e7ileri ve ihracat pazarlar\u0131 \u00e7e\u015fitlendirilmeli. Bu konuya ili\u015fkin Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n sundu\u011fu \u2018Kolay \u0130hracat Platformu\u2019 ve \u2018Ticaret M\u00fc\u015favirine Dan\u0131\u015f\u2019 gibi hizmetler etkin bi\u00e7imde kullan\u0131labilir.<\/p><p><br><\/p><p>* Ara mal\u0131 tedariki ve alternatif ihracat pazarlar\u0131na giri\u015f i\u00e7in sekt\u00f6r bazl\u0131 i\u015fbirli\u011fi mekanizmalar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 da etkin sonu\u00e7lar \u00fcretebilir.\u00a0<\/p><p><br><\/p><p>* Tam zaman\u0131nda (just-in-time) \u00fcretim y\u00f6ntemi, ticaret sava\u015flar\u0131 ve jeopolitik risklerin k\u00fcreselle\u015fmeyi yava\u015flatt\u0131\u011f\u0131 bu denklemde eskisi kadar verimli \u00e7al\u0131\u015fam\u0131yor. Ara mallar\u0131n\u0131 ihtiya\u00e7 h\u00e2linde tedarik edip sipari\u015fe g\u00f6re \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerini y\u00f6netme ve b\u00f6ylece stok maliyetlerini en aza indirme anlay\u0131\u015f\u0131 yerine, \u00f6zellikle kritik ara mallar\u0131nda stoklu \u00e7al\u0131\u015fma alternatifinin g\u00fcn\u00fcm\u00fczde daha fazla dikkate al\u0131nmas\u0131 faydal\u0131 olabilir.<\/p><p><br><\/p><p>\u015eoklara kar\u015f\u0131 direnci art\u0131rabilecek stratejiler ve eylemler sekt\u00f6rden sekt\u00f6re farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterecektir. Burada \u00f6nemli olan, reel sekt\u00f6r\u00fcn kendi ko\u015fullar\u0131n\u0131 ve d\u00fcnyan\u0131n i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmleri dikkate alarak, vakit kaybetmeden planl\u0131 ve \u00e7ok boyutlu bir \u015fekilde diren\u00e7 mekanizmalar\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irmesidir.\u00a0<\/p><p><br><\/p>","slug":"soklara-karsi-ekonomik-direnc","orjinalimage":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1776978000Xn0JpOs3uO9Suzu.webp","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1776978000Xn0JpOs3uO9Suzu.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":"\/front\/uploads\/haber\/638x552\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_638x552_cgjUIk82Eh.webp","cropped_310x208":"\/front\/uploads\/haber\/310x208\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_310x208_aVUe5hnRVa.webp","cropped_416x247":"\/front\/uploads\/haber\/416x247\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_416x247_7e622GNlAU.webp","cropped_197x247":"\/front\/uploads\/haber\/197x247\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_197x247_DywWwChWyB.webp","cropped_416x600":"\/front\/uploads\/haber\/416x600\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_416x600_oW61YY7ZSj.webp","cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_1200x675_Zq7yslklvL.webp","tags":null,"meta_title":"\u015eoklara kar\u015f\u0131 ekonomik diren\u00e7","meta_description":"2008'den bu yana k\u00fcresel ekonomiyi etkileyen \u00e7ok say\u0131da \u015fok ya\u015fand\u0131. K\u00fcresel finans krizi, Avrupa bor\u00e7 krizi, Arap Bahar\u0131, Suriye i\u00e7 sava\u015f\u0131, Rusya'n\u0131n K\u0131r\u0131m'\u0131 ilhak\u0131, Brexit, koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131, \u0130srail'in Gazze'ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve ABD-\u0130srail-\u0130ran aras\u0131ndaki sava\u015f, bu \u015foklar\u0131n ku\u015fkusuz en dikkat \u00e7ekenleriydi.","meta_keywords":null,"view_count":0,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":"\/front\/uploads\/haber\/358x214\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_358x214_zCvm1TypvJ.webp","cropped_842x474":"\/front\/uploads\/haber\/842x474\/soklara-karsi-ekonomik-direnc_842x474_0CH5XISt3u.webp"}]}}