{"status":true,"post":{"id":28537,"user_id":27,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 15:47:08","created_at":"2021-09-23T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T12:47:08.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":28537,"is_featured":0,"title":"Platform ekonomisine giri\u015f","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\"><strong>DO\u00c7. DR. ADNAN VEYSEL ERTEMEL<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ge\u00e7ti\u011fimiz yaz\u0131da taksi \u00f6rne\u011finden yola \u00e7\u0131karak platform i\u015f modelinin hemen her sekt\u00f6rde t\u00fcm d\u00fcnyada i\u015f yapma bi\u00e7imini de\u011fi\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan bahsetmi\u015f, sosyal medyada Facebook\u2019un tek bir medya \u00fcretmeden medya sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc, konaklama sekt\u00f6r\u00fcnde Airbnb\u2019nin tek bir oda sahibi olmadan otelcili\u011fi, Uber\u2019in de tek bir taksi sahibi olmadan taksi i\u015fini y\u0131k\u0131c\u0131 bi\u00e7imde domine etti\u011fini belirtmi\u015ftik. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform ekonomisi mant\u0131\u011f\u0131nda, t\u00fcm detaylar\u0131yla do\u011fru bi\u00e7imde tasarlanm\u0131\u015f i\u015f modelleri kendini ispatlad\u0131\u011f\u0131nda viral etkiye sahip olup k\u0131sa zamanda \u00f6l\u00e7eklenebilmektedir. Bu yaz\u0131 dizisinde platform ekonomisinin \u00f6nemi ve platform i\u015f modelinin nas\u0131l kurgulanmas\u0131 gerekti\u011fini detaylar\u0131yla inceleyece\u011fiz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>PLATFORM \u0130\u015e MODEL\u0130 DEND\u0130\u011e\u0130NDE <\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> akla ilk gelen Uber, Facebook, Airbnb gibi yap\u0131lar olmakla birlikte finansta Bitcoin ve kripto paralar\u0131n, mobil telefon devriminde AppStore ve ard\u0131ndan olu\u015fturulmu\u015f Google Play\u2019in, e\u011fitimde Coursera ve Skillshare\u2019in, perakendecilikte Amazon\u2019un, bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda Wikipedia ve Kickstarter\u2019\u0131n platform i\u015f modeliyle tasarlanm\u0131\u015f ba\u015far\u0131l\u0131 platform ekosistemleri oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. T\u00fcrkiye\u2019den \u00e7\u0131kan ve \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015f platform ekonomisi \u00f6rnekleri olarak Sahibinden.com ve Getir.com\u2019u verebiliriz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda sa\u011fl\u0131ktan enerjiye, tar\u0131mdan e\u011fitime bir\u00e7ok sekt\u00f6rde i\u015f modellerinin etkisini art\u0131rarak devam ettirece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Dijitalle\u015fme s\u00fcreciyle ya\u015fam\u0131m\u0131za giren platform ekonomisinin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 iyi anlamak, k\u00fcreselle\u015fen d\u00fcnyada h\u0131zla oyun d\u0131\u015f\u0131nda kalmamak i\u00e7in olmazsa olmaz olarak g\u00f6r\u00fclmeli. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00fcre\u00e7, hemen her sekt\u00f6rde, hemen her i\u015fletme i\u00e7in ba\u015fa gelebilecek en b\u00fcy\u00fck tehdit oldu\u011fu gibi ayn\u0131 zamanda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatt\u0131r. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>PLATFORM \u0130\u015e MODEL\u0130 NED\u0130R?<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Esasen platform i\u015f modeli bir de\u011fer olu\u015fturmak i\u00e7in \u00fcretici ve t\u00fcketicileri verimli bi\u00e7imde e\u015fle\u015ftirerek etkile\u015fimi sa\u011flayan ve a\u00e7\u0131k kat\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6zendiren bir i\u015f modeli t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Buradaki kritik unsur, dijitalle\u015fme s\u00fcreci sayesinde karma\u015f\u0131k yaz\u0131l\u0131mlar kullanarak yer ve zaman ba\u011f\u0131ms\u0131z bi\u00e7imde daha h\u0131zl\u0131 ve daha kolay e\u015fle\u015ftirme yapman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn hale gelmesidir. \u00d6rne\u011fin taksi ihtiyac\u0131 olan bir yolcunun ihtiyac\u0131na en uygun, en yak\u0131ndaki m\u00fcsait taksiyi y\u00f6nlendiren Uber platformu, \u00e7ok \u00e7e\u015fitli parametreleri (rota optimizasyonu, s\u00fcr\u00fcc\u00fclerin memnuniyet skoru vb.) kullanarak en verimli e\u015fle\u015ftirmeyi yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform i\u015f modelinin, bilginin \u00f6nemli bir bile\u015fen oldu\u011fu hemen her sekt\u00f6rde er ya da ge\u00e7 y\u0131k\u0131c\u0131 bir etkiye sahip olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Bilgi baz\u0131 sekt\u00f6rlerde \u00fcr\u00fcn \u015feklindeyken (e\u011fitim, haber vs.) Uber \u00f6rne\u011findeki gibi baz\u0131 sekt\u00f6rlerde ise (arz talep da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n \u015feffaf bi\u00e7imde g\u00f6r\u00fclmesi, fiyat de\u011fi\u015fimlerinin takibi vb. ihtiya\u00e7lar nedeniyle) bilgiye eri\u015fim kritik \u00f6nemdedir. Bu y\u00f6nleriyle hemen hemen t\u00fcm sekt\u00f6rlerde platform ekonomisinin y\u0131k\u0131c\u0131 etkisi olaca\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilir. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform ekonomilerinde h\u0131zl\u0131 ve kolay bi\u00e7imde \u00f6l\u00e7eklenmek s\u00f6z konusudur. Burada 20. y\u00fczy\u0131ldaki \u00f6l\u00e7ek ekonomilerine g\u00f6re belirgin bir farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. 20. y\u00fczy\u0131lda \u00f6l\u00e7ek ekonomisi dendi\u011finde itici g\u00fc\u00e7 arz ve talebin arz k\u0131sm\u0131 iken 21. y\u00fczy\u0131lda platform ekonomilerinde \u00f6l\u00e7ek ekonomisindeki itici g\u00fc\u00e7 talep y\u00f6nl\u00fcd\u00fcr. Talep y\u00f6n\u00fcnde a\u011fa kat\u0131lmak olabildi\u011fince kolayla\u015ft\u0131. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> A\u011fa yeni giren bir d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcn neden oldu\u011fu ilave (marjinal) maliyet s\u0131f\u0131ra yak\u0131nd\u0131r.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"platform-ekonomisine-giris","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Platform ekonomisine giri\u015f","meta_description":"DO\u00c7. DR. ADNAN VEYSEL ERTEMEL","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1141,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":27,"name":"ADNAN VEYSEL","surname":"ERTEMEL","email":"doc-dr-adnan-veysel-ertemel@gmail.com","slug":"doc-dr-adnan-veysel-ertemel","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916001r1LpO2XUqa1CPY.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-10-24T10:50:02.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:48:24.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":28636,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":28537,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Platform ekonomisine giri\u015f","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\"><strong>DO\u00c7. DR. ADNAN VEYSEL ERTEMEL<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Ge\u00e7ti\u011fimiz yaz\u0131da taksi \u00f6rne\u011finden yola \u00e7\u0131karak platform i\u015f modelinin hemen her sekt\u00f6rde t\u00fcm d\u00fcnyada i\u015f yapma bi\u00e7imini de\u011fi\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan bahsetmi\u015f, sosyal medyada Facebook\u2019un tek bir medya \u00fcretmeden medya sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc, konaklama sekt\u00f6r\u00fcnde Airbnb\u2019nin tek bir oda sahibi olmadan otelcili\u011fi, Uber\u2019in de tek bir taksi sahibi olmadan taksi i\u015fini y\u0131k\u0131c\u0131 bi\u00e7imde domine etti\u011fini belirtmi\u015ftik. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform ekonomisi mant\u0131\u011f\u0131nda, t\u00fcm detaylar\u0131yla do\u011fru bi\u00e7imde tasarlanm\u0131\u015f i\u015f modelleri kendini ispatlad\u0131\u011f\u0131nda viral etkiye sahip olup k\u0131sa zamanda \u00f6l\u00e7eklenebilmektedir. Bu yaz\u0131 dizisinde platform ekonomisinin \u00f6nemi ve platform i\u015f modelinin nas\u0131l kurgulanmas\u0131 gerekti\u011fini detaylar\u0131yla inceleyece\u011fiz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>PLATFORM \u0130\u015e MODEL\u0130 DEND\u0130\u011e\u0130NDE <\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> akla ilk gelen Uber, Facebook, Airbnb gibi yap\u0131lar olmakla birlikte finansta Bitcoin ve kripto paralar\u0131n, mobil telefon devriminde AppStore ve ard\u0131ndan olu\u015fturulmu\u015f Google Play\u2019in, e\u011fitimde Coursera ve Skillshare\u2019in, perakendecilikte Amazon\u2019un, bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda Wikipedia ve Kickstarter\u2019\u0131n platform i\u015f modeliyle tasarlanm\u0131\u015f ba\u015far\u0131l\u0131 platform ekosistemleri oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. T\u00fcrkiye\u2019den \u00e7\u0131kan ve \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015f platform ekonomisi \u00f6rnekleri olarak Sahibinden.com ve Getir.com\u2019u verebiliriz.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda sa\u011fl\u0131ktan enerjiye, tar\u0131mdan e\u011fitime bir\u00e7ok sekt\u00f6rde i\u015f modellerinin etkisini art\u0131rarak devam ettirece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Dijitalle\u015fme s\u00fcreciyle ya\u015fam\u0131m\u0131za giren platform ekonomisinin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 iyi anlamak, k\u00fcreselle\u015fen d\u00fcnyada h\u0131zla oyun d\u0131\u015f\u0131nda kalmamak i\u00e7in olmazsa olmaz olarak g\u00f6r\u00fclmeli. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00fcre\u00e7, hemen her sekt\u00f6rde, hemen her i\u015fletme i\u00e7in ba\u015fa gelebilecek en b\u00fcy\u00fck tehdit oldu\u011fu gibi ayn\u0131 zamanda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatt\u0131r. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>PLATFORM \u0130\u015e MODEL\u0130 NED\u0130R?<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Esasen platform i\u015f modeli bir de\u011fer olu\u015fturmak i\u00e7in \u00fcretici ve t\u00fcketicileri verimli bi\u00e7imde e\u015fle\u015ftirerek etkile\u015fimi sa\u011flayan ve a\u00e7\u0131k kat\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6zendiren bir i\u015f modeli t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Buradaki kritik unsur, dijitalle\u015fme s\u00fcreci sayesinde karma\u015f\u0131k yaz\u0131l\u0131mlar kullanarak yer ve zaman ba\u011f\u0131ms\u0131z bi\u00e7imde daha h\u0131zl\u0131 ve daha kolay e\u015fle\u015ftirme yapman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn hale gelmesidir. \u00d6rne\u011fin taksi ihtiyac\u0131 olan bir yolcunun ihtiyac\u0131na en uygun, en yak\u0131ndaki m\u00fcsait taksiyi y\u00f6nlendiren Uber platformu, \u00e7ok \u00e7e\u015fitli parametreleri (rota optimizasyonu, s\u00fcr\u00fcc\u00fclerin memnuniyet skoru vb.) kullanarak en verimli e\u015fle\u015ftirmeyi yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform i\u015f modelinin, bilginin \u00f6nemli bir bile\u015fen oldu\u011fu hemen her sekt\u00f6rde er ya da ge\u00e7 y\u0131k\u0131c\u0131 bir etkiye sahip olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Bilgi baz\u0131 sekt\u00f6rlerde \u00fcr\u00fcn \u015feklindeyken (e\u011fitim, haber vs.) Uber \u00f6rne\u011findeki gibi baz\u0131 sekt\u00f6rlerde ise (arz talep da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n \u015feffaf bi\u00e7imde g\u00f6r\u00fclmesi, fiyat de\u011fi\u015fimlerinin takibi vb. ihtiya\u00e7lar nedeniyle) bilgiye eri\u015fim kritik \u00f6nemdedir. Bu y\u00f6nleriyle hemen hemen t\u00fcm sekt\u00f6rlerde platform ekonomisinin y\u0131k\u0131c\u0131 etkisi olaca\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilir. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Platform ekonomilerinde h\u0131zl\u0131 ve kolay bi\u00e7imde \u00f6l\u00e7eklenmek s\u00f6z konusudur. Burada 20. y\u00fczy\u0131ldaki \u00f6l\u00e7ek ekonomilerine g\u00f6re belirgin bir farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. 20. y\u00fczy\u0131lda \u00f6l\u00e7ek ekonomisi dendi\u011finde itici g\u00fc\u00e7 arz ve talebin arz k\u0131sm\u0131 iken 21. y\u00fczy\u0131lda platform ekonomilerinde \u00f6l\u00e7ek ekonomisindeki itici g\u00fc\u00e7 talep y\u00f6nl\u00fcd\u00fcr. Talep y\u00f6n\u00fcnde a\u011fa kat\u0131lmak olabildi\u011fince kolayla\u015ft\u0131. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> A\u011fa yeni giren bir d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcn neden oldu\u011fu ilave (marjinal) maliyet s\u0131f\u0131ra yak\u0131nd\u0131r.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"platform-ekonomisine-giris","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Platform ekonomisine giri\u015f","meta_description":"DO\u00c7. DR. ADNAN VEYSEL ERTEMEL","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1141,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}