{"status":true,"post":{"id":23052,"user_id":5,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 14:24:20","created_at":"2020-09-24T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T11:24:20.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":23052,"is_featured":0,"title":"Liderlik ve lider h\u00e2lleri","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

Prof. Dr. Ahmet Emre Bilgili<\/strong><\/span><\/p>

\u0130bn Haldun, \u00fcnl\u00fc eseri Mukaddime\u2019de; \u201c\u015ean ve ihti\u015fama tek ba\u015f\u0131na sahip olmak m\u00fclk\u00fcn tabiat\u0131ndand\u0131r\u201d der. Onun m\u00fclk dedi\u011fi ise \u2018devlet\u2019in bizatihi kendisidir. Asl\u0131nda lider i\u00e7in; devlet ve liderlik de, \u015fan ve \u015f\u00f6hret de tebas\u0131na ve insanl\u0131\u011fa hizmet i\u00e7indir.<\/span><\/p>

Bu anlamdaki liderlik ikinci bir ortak kabul etmez, i\u015fin do\u011fas\u0131 da zaten buna m\u00fcsaade etmez. Yavuz Sultan Selim Han\u2019\u0131n \u201cBu d\u00fcnya iki padi\u015faha yetecek kadar b\u00fcy\u00fck de\u011fildir\u201d s\u00f6z\u00fc buna i\u015faret eder. Bu t\u00fcr liderlikler sosyolojiye de uygundur.<\/span><\/p>

Liderlik, akademik olarak her a\u00e7\u0131dan ve b\u00fct\u00fcn boyutlar\u0131yla \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir kavramd\u0131r. Bilimsel olarak da k\u00fclt\u00fcrel olarak da yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, \u00e7izilmi\u015ftir. Liderlik; siyasette, dinde, ticarette, sanayide, b\u00fcrokraside, e\u011fitimde, sporda, sanatta, velhas\u0131l her alanda uygulamaya d\u00f6n\u00fck ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f, makaleler ve kitaplar\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015f geni\u015f bir alan\u0131 ifade eder.<\/span><\/p>

Liderli\u011fin bir\u00e7ok \u00e7e\u015fidi ve boyutu olsa da bizim i\u00e7in liderlik alg\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde siyasal liderlik olarak anla\u015f\u0131l\u0131r. Bunun yan\u0131nda aileye, kabileye, a\u015firete, cemaate, kitlesel sporlara, ticari bir kurulu\u015fa, sivil topluma liderlik edenler de k\u0131ymetlidir ku\u015fkusuz ama siyasal alanda \u00f6nderlik edenler di\u011ferlerine g\u00f6re tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Toplumsal arzu da alg\u0131 da bu y\u00f6ndedir.<\/span><\/p>

SIRADI\u015eI K\u0130\u015e\u0130L\u0130K GEREKT\u0130R\u0130R<\/strong><\/span><\/p>

Karizmatik liderlik d\u00f6nemi ge\u00e7ti diyenlerin s\u00f6z\u00fc havada kal\u0131r, inanmak kabil de\u011fildir. Karizmatik olmayan liderler en fazla rutini ba\u015far\u0131 ile g\u00f6t\u00fcrebilir, s\u0131\u00e7rama yapt\u0131ramaz, uzun s\u00fcre devaml\u0131l\u0131k g\u00f6steremez. Bu nedenle de sosyolojik anlamda hakikili\u011fi yoktur.<\/span><\/p>

Liderlik \u00f6z\u00fcnde s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131kt\u0131r. Toplum onun bu \u00f6zelli\u011fini sever ve tutar. Yani toplumda bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r ve bir hikmeti oldu\u011funa da inan\u0131l\u0131r. Lideri, bireysel davran\u0131\u015flar\u0131 olarak de\u011fil, topluca de\u011ferlendirir. Zira liderin, her zaman i\u00e7in do\u011frular\u0131 yanl\u0131\u015flar\u0131ndan belirgin bir \u015fekilde fazlad\u0131r. Ne zaman bu denge de\u011fi\u015firse son yakla\u015f\u0131yor demektir.<\/span><\/p>

Asl\u0131nda b\u00fct\u00fcn liderler bir anlamda \u00e7okluk i\u00e7erisinde yaln\u0131zd\u0131rlar. Liderlik psikolojisi de bunu gerektirir. Onlar\u0131 ayakta tutan ise inand\u0131klar\u0131 davalar\u0131etraf\u0131nda \u00f6rd\u00fckleri sars\u0131lmaz idealleridir, kendi k\u0131z\u0131l elmalar\u0131d\u0131r, bunlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirme yolundaki inan\u0131lmaz gayretleridir ve ba\u015far\u0131dan ba\u015far\u0131ya ko\u015fma arzular\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>

Bilindi\u011fi \u00fczere liderlik, \u00f6ncelikle s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 bir ki\u015fili\u011fi gerektirir. Bu ki\u015filikte de s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 davran\u0131\u015flar normal kabul edilir. Fakat toplumun geneli bu s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ne \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u00e7selle\u015ftirebildi\u011fi ve normalle\u015ftirebildi\u011fi konusunda netlik yoktur. Dolay\u0131s\u0131yla bu alan s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n anla\u015f\u0131labilirli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan problemli g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu alan\u0131n en karma\u015f\u0131k k\u0131sm\u0131 ise liderlik halleri olarak ifade edebilece\u011fimiz lidere \u00f6zel davran\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/p>

ULUSLARARASI ARENAYA \u00c7IKMAK \u0130\u00c7\u0130N<\/strong><\/span><\/p>

Liderin herhangi bir olay kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tav\u0131r al\u0131\u015f\u0131, bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, analizi, tepkisi elbette farkl\u0131l\u0131k ta\u015f\u0131yabilir. Efk\u00e2r-\u0131 umumiye, bu davran\u0131\u015f\u0131 anlamakta da g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekebilir, zorlanabilir. Fakat liderin bu t\u00fcr h\u00e2llerini bir b\u00fct\u00fcn olarak inceleyip bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda daha anla\u015f\u0131labilir bulur. Notunu da toplu de\u011ferlendirmeye g\u00f6re verir.Lider, ulusaldan ba\u015flar ve daha \u00e7ok buhran d\u00f6nemlerinde kendini g\u00f6sterir. \u201cUlu \u00e7amlar f\u0131rt\u0131nal\u0131 diyarlarda yeti\u015fir\u201d der Cemil Meri\u00e7. Bunlardan ba\u015far\u0131y\u0131 ve iktidarda devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 sa\u011flayanlar d\u00fcnyaya mesajlar\u0131 da varsa uluslararas\u0131 boyuta ta\u015f\u0131n\u0131r. Bir anlamda d\u00fcnya arenas\u0131na \u00e7\u0131kar. Bundan sonra b\u00f6lgesel liderlik ba\u015flar ve ard\u0131ndan d\u00fcnya liderleri aras\u0131na girer. Bu s\u00fcreci ya\u015farken en \u00f6nemli ve dikkat etmesi gereken husus; i\u00e7te zay\u0131flamamas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u00e7te zay\u0131flayan lider d\u0131\u015farda g\u00fcc\u00fcn\u00fc muhafaza edemez.<\/span><\/p>

Bir \u00fclkede siyasal d\u00fczlemde karizmatik lider kolay yeti\u015fmez, ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda da k\u0131ymetini bilmek gerekir. Y\u00f6netimde ne kadar uzun kalabilirse memleket hayr\u0131nad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc normal insanlar rutini g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, liderler s\u0131\u00e7rama yapt\u0131r\u0131r. Bir devleti uluslararas\u0131 arenaya da ancaklider\u00e7\u0131karabilir. B\u00fcy\u00fck liderlerden sonra da istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda ancak mevcudu devam ettiren y\u00f6neticiler gelebilir veya daha buhranl\u0131 bir d\u00f6nem izler. Tarihin ve sosyolojinin bize \u00f6\u011fretti\u011fi budur. Bu nedenle liderlerin \u00f6mr\u00fcn\u00fc ve \u00f6nderli\u011fini m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar uzatmak milletin yarar\u0131nad\u0131r. \u00dclkemiz bu s\u00fcreci canl\u0131 bir \u015fekilde ya\u015f\u0131yor. K\u0131sa g\u00fcn\u00fcn k\u00e2r\u0131na de\u011fil, uzun d\u00f6nemin getirece\u011fi b\u00fcy\u00fck ayd\u0131nl\u0131klara odaklanmak daha do\u011fru olur. Zira kaybettikten ve geri d\u00f6n\u00fclemez bir yola girdikten sonra ah vah etmenin bir manas\u0131 olmaz. Elimizde iken bilinen k\u0131ymetin bir anlam\u0131 vard\u0131r.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"liderlik-ve-lider-halleri","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Liderlik ve lider h\u00e2lleri","meta_description":"Prof. Dr. Ahmet Emre Bilgili","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1084,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":5,"name":"AHMET EMRE","surname":"B\u0130LG\u0130L\u0130","email":"mcetiner@menemencioglu.net","slug":"prof-dr-ahmet-emre-bilgili","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/173369160076ryfup3NGA3Op4.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T10:21:44.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":23151,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":23052,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Liderlik ve lider h\u00e2lleri","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

Prof. Dr. Ahmet Emre Bilgili<\/strong><\/span><\/p>

\u0130bn Haldun, \u00fcnl\u00fc eseri Mukaddime\u2019de; \u201c\u015ean ve ihti\u015fama tek ba\u015f\u0131na sahip olmak m\u00fclk\u00fcn tabiat\u0131ndand\u0131r\u201d der. Onun m\u00fclk dedi\u011fi ise \u2018devlet\u2019in bizatihi kendisidir. Asl\u0131nda lider i\u00e7in; devlet ve liderlik de, \u015fan ve \u015f\u00f6hret de tebas\u0131na ve insanl\u0131\u011fa hizmet i\u00e7indir.<\/span><\/p>

Bu anlamdaki liderlik ikinci bir ortak kabul etmez, i\u015fin do\u011fas\u0131 da zaten buna m\u00fcsaade etmez. Yavuz Sultan Selim Han\u2019\u0131n \u201cBu d\u00fcnya iki padi\u015faha yetecek kadar b\u00fcy\u00fck de\u011fildir\u201d s\u00f6z\u00fc buna i\u015faret eder. Bu t\u00fcr liderlikler sosyolojiye de uygundur.<\/span><\/p>

Liderlik, akademik olarak her a\u00e7\u0131dan ve b\u00fct\u00fcn boyutlar\u0131yla \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir kavramd\u0131r. Bilimsel olarak da k\u00fclt\u00fcrel olarak da yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, \u00e7izilmi\u015ftir. Liderlik; siyasette, dinde, ticarette, sanayide, b\u00fcrokraside, e\u011fitimde, sporda, sanatta, velhas\u0131l her alanda uygulamaya d\u00f6n\u00fck ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f, makaleler ve kitaplar\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015f geni\u015f bir alan\u0131 ifade eder.<\/span><\/p>

Liderli\u011fin bir\u00e7ok \u00e7e\u015fidi ve boyutu olsa da bizim i\u00e7in liderlik alg\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde siyasal liderlik olarak anla\u015f\u0131l\u0131r. Bunun yan\u0131nda aileye, kabileye, a\u015firete, cemaate, kitlesel sporlara, ticari bir kurulu\u015fa, sivil topluma liderlik edenler de k\u0131ymetlidir ku\u015fkusuz ama siyasal alanda \u00f6nderlik edenler di\u011ferlerine g\u00f6re tart\u0131\u015fmas\u0131z bir \u015fekilde \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Toplumsal arzu da alg\u0131 da bu y\u00f6ndedir.<\/span><\/p>

SIRADI\u015eI K\u0130\u015e\u0130L\u0130K GEREKT\u0130R\u0130R<\/strong><\/span><\/p>

Karizmatik liderlik d\u00f6nemi ge\u00e7ti diyenlerin s\u00f6z\u00fc havada kal\u0131r, inanmak kabil de\u011fildir. Karizmatik olmayan liderler en fazla rutini ba\u015far\u0131 ile g\u00f6t\u00fcrebilir, s\u0131\u00e7rama yapt\u0131ramaz, uzun s\u00fcre devaml\u0131l\u0131k g\u00f6steremez. Bu nedenle de sosyolojik anlamda hakikili\u011fi yoktur.<\/span><\/p>

Liderlik \u00f6z\u00fcnde s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131kt\u0131r. Toplum onun bu \u00f6zelli\u011fini sever ve tutar. Yani toplumda bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r ve bir hikmeti oldu\u011funa da inan\u0131l\u0131r. Lideri, bireysel davran\u0131\u015flar\u0131 olarak de\u011fil, topluca de\u011ferlendirir. Zira liderin, her zaman i\u00e7in do\u011frular\u0131 yanl\u0131\u015flar\u0131ndan belirgin bir \u015fekilde fazlad\u0131r. Ne zaman bu denge de\u011fi\u015firse son yakla\u015f\u0131yor demektir.<\/span><\/p>

Asl\u0131nda b\u00fct\u00fcn liderler bir anlamda \u00e7okluk i\u00e7erisinde yaln\u0131zd\u0131rlar. Liderlik psikolojisi de bunu gerektirir. Onlar\u0131 ayakta tutan ise inand\u0131klar\u0131 davalar\u0131etraf\u0131nda \u00f6rd\u00fckleri sars\u0131lmaz idealleridir, kendi k\u0131z\u0131l elmalar\u0131d\u0131r, bunlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirme yolundaki inan\u0131lmaz gayretleridir ve ba\u015far\u0131dan ba\u015far\u0131ya ko\u015fma arzular\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>

Bilindi\u011fi \u00fczere liderlik, \u00f6ncelikle s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 bir ki\u015fili\u011fi gerektirir. Bu ki\u015filikte de s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 davran\u0131\u015flar normal kabul edilir. Fakat toplumun geneli bu s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ne \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u00e7selle\u015ftirebildi\u011fi ve normalle\u015ftirebildi\u011fi konusunda netlik yoktur. Dolay\u0131s\u0131yla bu alan s\u0131rad\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n anla\u015f\u0131labilirli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan problemli g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu alan\u0131n en karma\u015f\u0131k k\u0131sm\u0131 ise liderlik halleri olarak ifade edebilece\u011fimiz lidere \u00f6zel davran\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/p>

ULUSLARARASI ARENAYA \u00c7IKMAK \u0130\u00c7\u0130N<\/strong><\/span><\/p>

Liderin herhangi bir olay kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tav\u0131r al\u0131\u015f\u0131, bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, analizi, tepkisi elbette farkl\u0131l\u0131k ta\u015f\u0131yabilir. Efk\u00e2r-\u0131 umumiye, bu davran\u0131\u015f\u0131 anlamakta da g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekebilir, zorlanabilir. Fakat liderin bu t\u00fcr h\u00e2llerini bir b\u00fct\u00fcn olarak inceleyip bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda daha anla\u015f\u0131labilir bulur. Notunu da toplu de\u011ferlendirmeye g\u00f6re verir.Lider, ulusaldan ba\u015flar ve daha \u00e7ok buhran d\u00f6nemlerinde kendini g\u00f6sterir. \u201cUlu \u00e7amlar f\u0131rt\u0131nal\u0131 diyarlarda yeti\u015fir\u201d der Cemil Meri\u00e7. Bunlardan ba\u015far\u0131y\u0131 ve iktidarda devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 sa\u011flayanlar d\u00fcnyaya mesajlar\u0131 da varsa uluslararas\u0131 boyuta ta\u015f\u0131n\u0131r. Bir anlamda d\u00fcnya arenas\u0131na \u00e7\u0131kar. Bundan sonra b\u00f6lgesel liderlik ba\u015flar ve ard\u0131ndan d\u00fcnya liderleri aras\u0131na girer. Bu s\u00fcreci ya\u015farken en \u00f6nemli ve dikkat etmesi gereken husus; i\u00e7te zay\u0131flamamas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u00e7te zay\u0131flayan lider d\u0131\u015farda g\u00fcc\u00fcn\u00fc muhafaza edemez.<\/span><\/p>

Bir \u00fclkede siyasal d\u00fczlemde karizmatik lider kolay yeti\u015fmez, ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda da k\u0131ymetini bilmek gerekir. Y\u00f6netimde ne kadar uzun kalabilirse memleket hayr\u0131nad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc normal insanlar rutini g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, liderler s\u0131\u00e7rama yapt\u0131r\u0131r. Bir devleti uluslararas\u0131 arenaya da ancaklider\u00e7\u0131karabilir. B\u00fcy\u00fck liderlerden sonra da istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda ancak mevcudu devam ettiren y\u00f6neticiler gelebilir veya daha buhranl\u0131 bir d\u00f6nem izler. Tarihin ve sosyolojinin bize \u00f6\u011fretti\u011fi budur. Bu nedenle liderlerin \u00f6mr\u00fcn\u00fc ve \u00f6nderli\u011fini m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar uzatmak milletin yarar\u0131nad\u0131r. \u00dclkemiz bu s\u00fcreci canl\u0131 bir \u015fekilde ya\u015f\u0131yor. K\u0131sa g\u00fcn\u00fcn k\u00e2r\u0131na de\u011fil, uzun d\u00f6nemin getirece\u011fi b\u00fcy\u00fck ayd\u0131nl\u0131klara odaklanmak daha do\u011fru olur. Zira kaybettikten ve geri d\u00f6n\u00fclemez bir yola girdikten sonra ah vah etmenin bir manas\u0131 olmaz. Elimizde iken bilinen k\u0131ymetin bir anlam\u0131 vard\u0131r.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"liderlik-ve-lider-halleri","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Liderlik ve lider h\u00e2lleri","meta_description":"Prof. Dr. Ahmet Emre Bilgili","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1084,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}