{"status":true,"post":{"id":76912,"user_id":11,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":0,"static_post":0,"published_at":"2025-10-24 08:59:00","created_at":"2025-10-24T05:59:00.000000Z","updated_at":"2025-10-24T06:35:00.000000Z","edited_at":"2025-10-24 08:59:00","source_id":null,"post_id":76912,"is_featured":0,"title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","slider_title":"","slider_title_2":"","slider_spot_title":"","slider_spot_title_2":"","home_title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","sub_title":"","category_id":73,"description":"","content":"

1980’lerin ba\u015flar\u0131ndan itibaren Atlantik kanad\u0131n\u0131 etkisi alt\u0131na alan ‘neoliberal’ ekonomik anlay\u0131\u015f, Reaganizm, Thatcherizm, G7 ekonomilerine art\u0131k ‘sanayi sonras\u0131 toplum’ düzeyine geçerek, yeni bir refah dönemi vadediyordu. <\/strong><\/p>


<\/p>

G7 ekonomileri ad\u0131m ad\u0131m ‘sanayisizle\u015firken’, finans, hizmet ve tüketim merkezli bir modele geçildi. Atlantik dünyas\u0131 teknoloji ve know how’\u0131 üretmeye, pazarlamaya devam ederken, elde edilecek yüksek katma de\u011ferle ula\u015f\u0131lan refah toplumu, konut, araba sahibi olmak için s\u0131n\u0131rs\u0131z borçlanmaya, fütursuzca kredi kart\u0131 kullanmaya da imkan sa\u011flayacakt\u0131. <\/p>


<\/p>

20 y\u0131ll\u0131k ‘suni cennet’ ortam\u0131 sonras\u0131nda, neoliberalizmin 21. yüzy\u0131l\u0131n ilk çeyre\u011fi geride kal\u0131rken, ekonomik krizlerin istisna de\u011fil, neoliberal sistemin do\u011fas\u0131 haline geldi\u011fini gözlemledik.<\/p>


<\/p>

Bat\u0131l\u0131 ülkelerin üretimden uzakla\u015fmas\u0131, ekonomik istikrardan da uzakla\u015fmay\u0131 beraberinde getirdi. Ekonomik istikrars\u0131zl\u0131k, çal\u0131\u015fan kesimin mutsuzlu\u011fu, KOB\u0130’lerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zorluklar ve borç sarmal\u0131, bat\u0131l\u0131 ülkeler için siyasi krizleri de tetiklemi\u015f durumda. Bu nedenle, Atlantik dünyas\u0131, ‘finansal kapitalizm’in tarihi bir hata oldu\u011funu, hiçbir zaman ‘üretim kapitalizmi’nden kopulmamas\u0131 gerekti\u011fini daha yeni yeni idrak etmi\u015f durumda. <\/p>


<\/p>

Ba\u015fkan Trump, gerek birinci ba\u015fkanl\u0131k döneminde gerekse de bugün ikinci ba\u015fkanl\u0131k döneminde \u0131srarla bu konuyu vurgulamaya çal\u0131\u015f\u0131yor. Ancak, Washington’da ve New York’ta kö\u015fe ba\u015flar\u0131n\u0131 tutmu\u015f ‘neoliberal’lerin yaz\u0131l\u0131, görsel ve sosyal medya üzerinden yo\u011fun sald\u0131r\u0131lar\u0131 ile ba\u015f etmeye çal\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>


<\/p>

SANAY\u0130LE\u015eME HAMLES\u0130<\/strong><\/p>

2008 küresel finans krizi, neoliberal finansal kapitalizmden kaynaklanan, görmemezlikten gelinen yan\u0131lsaman\u0131n sonuydu. Finansal kapitalizmin ülke ekonomilerinin üretim gücünü de\u011fil, kredi balonlar\u0131n\u0131 büyüttü\u011fü anla\u015f\u0131ld\u0131. Covid-19 ise neoliberal finansal kapitalizmin destekledi\u011fi ‘Küreselle\u015fme 2.0’ modelinin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tescil etti. <\/p>


<\/p>

Enerji, tar\u0131m, g\u0131da, ula\u015ft\u0131rma, lojistik gibi alanlar\u0131n ‘ulusal güvenlik’ konusu oldu\u011fu; 21. yüzy\u0131l\u0131n ikinci çeyre\u011finde, önde gelen ülkelerin ‘stratejik otonomi’ kavram\u0131na öncelik vermelerinin elzem oldu\u011fu idrak edildi. ABD’nin 2022’de hayata geçirdi\u011fi, hem yüksek teknoloji üretiminde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 yeniden tesis etmeyi hem de Çin kar\u015f\u0131s\u0131nda teknoloji üstünlü\u011fünü korumay\u0131 hedefleyen CHIPS and Science Act ve yine 2022’de yasala\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131, hem ABD topraklar\u0131nda üretim hamlesini hem de yeni sanayile\u015fme hamlesini önceliklendiren Inflation Reduction Act iki önemli örnektir.<\/p>


<\/p>

ÜRET\u0130M D\u0130PLOMAS\u0130S\u0130<\/strong><\/p>

Avrupa Birli\u011fi’nin (AB) 2023 ve 2024’te hayata geçirdi\u011fi Ye\u015fil Sanayi Kalkan\u0131’n\u0131 (The Green Deal Industrial Plan), Net-Zero Industry Act’\u0131, Critical Raw Materials Act’\u0131 ve Avrupa Yonga Yasas\u0131’n\u0131 da (European Chips Act) unutmayal\u0131m. Finansal kapitalizmin çöktü\u011fü ve üretim kapitalizminin yeniden dirildi\u011fi önümüzdeki dönemde, yaln\u0131zca sermayeye de\u011fil, esas yeni nesil üretim akl\u0131na sahip ülkeler öne geçecekler. <\/p>


<\/p>

Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z Erdo\u011fan’\u0131n güçlü, kararl\u0131 ve vizyoner liderli\u011finde, son 23 y\u0131lda \u015fahlanm\u0131\u015f olan reel sektörümüz ve Anadolu KOB\u0130’lerimizin hiç üretimden kopmam\u0131\u015f olmalar\u0131, Türkiye’nin önümüzdeki dönemde küresel yar\u0131\u015fta en ön saflarda yer almas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak. Üstelik, ‘Net S\u0131f\u0131r 2053’ hedefleri ile ‘S\u0131f\u0131r At\u0131k Hareketi’ ile yüksek teknolojiye dayal\u0131 ‘ak\u0131ll\u0131 sanayile\u015fme’ hamleleri ile ayn\u0131 zamanda bir ‘üretim diplomasisi’ a\u011f\u0131 da olu\u015fturuyoruz. Bir tarafta Endonezya-Malezya-Azerbaycan-Pakistan, di\u011fer tarafta yükselen Afrika, bir ba\u015fka tarafta Brezilya-Meksika, Küresel Güney ülkeleri ile kapsay\u0131c\u0131 ve adil üretim a\u011flar\u0131 olu\u015fturacak yeni bir gelece\u011fe yürüyoruz. <\/p>


<\/p>

Irak-Suriye-Ürdün-Lübnan-Filistin hatt\u0131yla, ‘üretim diplomasisi’ni, üretimden istikrara ve bar\u0131\u015fa giden ‘Kalk\u0131nma Yolu’ olarak da in\u015fa ediyoruz. Türkiye, belirsizlikler ve krizler ça\u011f\u0131nda; sadece dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 katlayarak ayakta kalm\u0131yor; ayn\u0131 zamanda yeni üretim ça\u011f\u0131n\u0131n kurucular\u0131ndan biri haline de dönü\u015füyor.<\/p>


<\/p>","slug":"finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi","tags":"","meta_title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","meta_description":"1980\u2019lerin ba\u015flar\u0131ndan itibaren Atlantik kanad\u0131n\u0131 etkisi alt\u0131na alan \u2018neoliberal\u2019 ekonomik anlay\u0131\u015f, Reaganizm, Thatcherizm, G7 ekonomilerine art\u0131k \u2018sanayi sonras\u0131 toplum\u2019 d\u00fczeyine ge\u00e7erek, yeni bir refah d\u00f6nemi vadediyordu.","meta_keywords":"","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1761253200sOvVfi5aa3LuGS2.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":0,"cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_1200x675_WNoXPDzYUE.webp","user":{"id":11,"name":"KEREM","surname":"ALK\u0130N","email":"irem05@daglaroglu.com","slug":"prof-dr-kerem-alkin","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916000GNrERW0ucj2Ja7.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:50:43.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":77044,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":76912,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","home_title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","sub_title":"","slider_title":"","slider_title_2":"","slider_spot_title":"","slider_spot_title_2":"","subtitleuse":0,"description":"","content":"

1980’lerin ba\u015flar\u0131ndan itibaren Atlantik kanad\u0131n\u0131 etkisi alt\u0131na alan ‘neoliberal’ ekonomik anlay\u0131\u015f, Reaganizm, Thatcherizm, G7 ekonomilerine art\u0131k ‘sanayi sonras\u0131 toplum’ düzeyine geçerek, yeni bir refah dönemi vadediyordu. <\/strong><\/p>


<\/p>

G7 ekonomileri ad\u0131m ad\u0131m ‘sanayisizle\u015firken’, finans, hizmet ve tüketim merkezli bir modele geçildi. Atlantik dünyas\u0131 teknoloji ve know how’\u0131 üretmeye, pazarlamaya devam ederken, elde edilecek yüksek katma de\u011ferle ula\u015f\u0131lan refah toplumu, konut, araba sahibi olmak için s\u0131n\u0131rs\u0131z borçlanmaya, fütursuzca kredi kart\u0131 kullanmaya da imkan sa\u011flayacakt\u0131. <\/p>


<\/p>

20 y\u0131ll\u0131k ‘suni cennet’ ortam\u0131 sonras\u0131nda, neoliberalizmin 21. yüzy\u0131l\u0131n ilk çeyre\u011fi geride kal\u0131rken, ekonomik krizlerin istisna de\u011fil, neoliberal sistemin do\u011fas\u0131 haline geldi\u011fini gözlemledik.<\/p>


<\/p>

Bat\u0131l\u0131 ülkelerin üretimden uzakla\u015fmas\u0131, ekonomik istikrardan da uzakla\u015fmay\u0131 beraberinde getirdi. Ekonomik istikrars\u0131zl\u0131k, çal\u0131\u015fan kesimin mutsuzlu\u011fu, KOB\u0130’lerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zorluklar ve borç sarmal\u0131, bat\u0131l\u0131 ülkeler için siyasi krizleri de tetiklemi\u015f durumda. Bu nedenle, Atlantik dünyas\u0131, ‘finansal kapitalizm’in tarihi bir hata oldu\u011funu, hiçbir zaman ‘üretim kapitalizmi’nden kopulmamas\u0131 gerekti\u011fini daha yeni yeni idrak etmi\u015f durumda. <\/p>


<\/p>

Ba\u015fkan Trump, gerek birinci ba\u015fkanl\u0131k döneminde gerekse de bugün ikinci ba\u015fkanl\u0131k döneminde \u0131srarla bu konuyu vurgulamaya çal\u0131\u015f\u0131yor. Ancak, Washington’da ve New York’ta kö\u015fe ba\u015flar\u0131n\u0131 tutmu\u015f ‘neoliberal’lerin yaz\u0131l\u0131, görsel ve sosyal medya üzerinden yo\u011fun sald\u0131r\u0131lar\u0131 ile ba\u015f etmeye çal\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>


<\/p>

SANAY\u0130LE\u015eME HAMLES\u0130<\/strong><\/p>

2008 küresel finans krizi, neoliberal finansal kapitalizmden kaynaklanan, görmemezlikten gelinen yan\u0131lsaman\u0131n sonuydu. Finansal kapitalizmin ülke ekonomilerinin üretim gücünü de\u011fil, kredi balonlar\u0131n\u0131 büyüttü\u011fü anla\u015f\u0131ld\u0131. Covid-19 ise neoliberal finansal kapitalizmin destekledi\u011fi ‘Küreselle\u015fme 2.0’ modelinin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tescil etti. <\/p>


<\/p>

Enerji, tar\u0131m, g\u0131da, ula\u015ft\u0131rma, lojistik gibi alanlar\u0131n ‘ulusal güvenlik’ konusu oldu\u011fu; 21. yüzy\u0131l\u0131n ikinci çeyre\u011finde, önde gelen ülkelerin ‘stratejik otonomi’ kavram\u0131na öncelik vermelerinin elzem oldu\u011fu idrak edildi. ABD’nin 2022’de hayata geçirdi\u011fi, hem yüksek teknoloji üretiminde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 yeniden tesis etmeyi hem de Çin kar\u015f\u0131s\u0131nda teknoloji üstünlü\u011fünü korumay\u0131 hedefleyen CHIPS and Science Act ve yine 2022’de yasala\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131, hem ABD topraklar\u0131nda üretim hamlesini hem de yeni sanayile\u015fme hamlesini önceliklendiren Inflation Reduction Act iki önemli örnektir.<\/p>


<\/p>

ÜRET\u0130M D\u0130PLOMAS\u0130S\u0130<\/strong><\/p>

Avrupa Birli\u011fi’nin (AB) 2023 ve 2024’te hayata geçirdi\u011fi Ye\u015fil Sanayi Kalkan\u0131’n\u0131 (The Green Deal Industrial Plan), Net-Zero Industry Act’\u0131, Critical Raw Materials Act’\u0131 ve Avrupa Yonga Yasas\u0131’n\u0131 da (European Chips Act) unutmayal\u0131m. Finansal kapitalizmin çöktü\u011fü ve üretim kapitalizminin yeniden dirildi\u011fi önümüzdeki dönemde, yaln\u0131zca sermayeye de\u011fil, esas yeni nesil üretim akl\u0131na sahip ülkeler öne geçecekler. <\/p>


<\/p>

Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z Erdo\u011fan’\u0131n güçlü, kararl\u0131 ve vizyoner liderli\u011finde, son 23 y\u0131lda \u015fahlanm\u0131\u015f olan reel sektörümüz ve Anadolu KOB\u0130’lerimizin hiç üretimden kopmam\u0131\u015f olmalar\u0131, Türkiye’nin önümüzdeki dönemde küresel yar\u0131\u015fta en ön saflarda yer almas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak. Üstelik, ‘Net S\u0131f\u0131r 2053’ hedefleri ile ‘S\u0131f\u0131r At\u0131k Hareketi’ ile yüksek teknolojiye dayal\u0131 ‘ak\u0131ll\u0131 sanayile\u015fme’ hamleleri ile ayn\u0131 zamanda bir ‘üretim diplomasisi’ a\u011f\u0131 da olu\u015fturuyoruz. Bir tarafta Endonezya-Malezya-Azerbaycan-Pakistan, di\u011fer tarafta yükselen Afrika, bir ba\u015fka tarafta Brezilya-Meksika, Küresel Güney ülkeleri ile kapsay\u0131c\u0131 ve adil üretim a\u011flar\u0131 olu\u015fturacak yeni bir gelece\u011fe yürüyoruz. <\/p>


<\/p>

Irak-Suriye-Ürdün-Lübnan-Filistin hatt\u0131yla, ‘üretim diplomasisi’ni, üretimden istikrara ve bar\u0131\u015fa giden ‘Kalk\u0131nma Yolu’ olarak da in\u015fa ediyoruz. Türkiye, belirsizlikler ve krizler ça\u011f\u0131nda; sadece dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 katlayarak ayakta kalm\u0131yor; ayn\u0131 zamanda yeni üretim ça\u011f\u0131n\u0131n kurucular\u0131ndan biri haline de dönü\u015füyor.<\/p>


<\/p>","slug":"finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi","orjinalimage":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1761253200sOvVfi5aa3LuGS2.webp","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1761253200sOvVfi5aa3LuGS2.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":"\/front\/uploads\/haber\/638x552\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_638x552_9j9i3xi3dI.webp","cropped_310x208":"\/front\/uploads\/haber\/310x208\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_310x208_DGhkYJaSc0.webp","cropped_416x247":"\/front\/uploads\/haber\/416x247\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_416x247_aYoVOpq7GN.webp","cropped_197x247":"\/front\/uploads\/haber\/197x247\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_197x247_rxJ5woJ6SJ.webp","cropped_416x600":"\/front\/uploads\/haber\/416x600\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_416x600_Y0FHCxVrKP.webp","cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_1200x675_WNoXPDzYUE.webp","tags":"","meta_title":"Finansal kapitalizmin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, \u00fcretim kapitalizminin dirili\u015fi","meta_description":"1980\u2019lerin ba\u015flar\u0131ndan itibaren Atlantik kanad\u0131n\u0131 etkisi alt\u0131na alan \u2018neoliberal\u2019 ekonomik anlay\u0131\u015f, Reaganizm, Thatcherizm, G7 ekonomilerine art\u0131k \u2018sanayi sonras\u0131 toplum\u2019 d\u00fczeyine ge\u00e7erek, yeni bir refah d\u00f6nemi vadediyordu.","meta_keywords":"","view_count":0,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"1999-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":"\/front\/uploads\/haber\/358x214\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_358x214_hASIMiIaVi.webp","cropped_842x474":"\/front\/uploads\/haber\/842x474\/finansal-kapitalizmin-cokusu-uretim-kapitalizminin-dirilisi_842x474_ZfbgyL85FZ.webp"}]}}