{"status":true,"post":{"id":59120,"user_id":9,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2024-12-23 07:56:00","created_at":"2024-12-23T04:56:00.000000Z","updated_at":"2024-12-23T04:56:00.000000Z","edited_at":"2024-12-23 07:56:00","source_id":null,"post_id":59120,"is_featured":0,"title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","sub_title":null,"category_id":73,"description":"PROF. DR. NURULLAH G\u00dcR","content":"<p id=\"isPasted\" style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style=\"font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;\"><\/span><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u0130ktisadi faaliyette son 7-8 ayd\u0131r bir yava\u015flama var. Sekt\u00f6rel bazda bu yava\u015flama kendini en \u00e7ok sanayi sekt\u00f6r\u00fcnde hissettiriyor. Sadece \u00fcretim g\u00f6stergeleri de\u011fil, istihdam rakamlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da sanayi sekt\u00f6r\u00fc negatif ayr\u0131\u015f\u0131yor. Mevsim ve takvim etkisinden ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f sanayi \u00fcretim endeksi y\u0131l ba\u015f\u0131ndan bu yana y\u00fczde 4.2 oran\u0131nda darald\u0131. Ayn\u0131 s\u00fcre zarf\u0131nda sanayi istihdam\u0131nda\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>46 bin ki\u015filik azalma ya\u015fand\u0131. \u0130\u00e7 talepteki gerilemenin yan\u0131 s\u0131ra ihracat pazarlar\u0131m\u0131zdaki ekonomik zay\u0131flaman\u0131n sanayinin bu performans\u0131nda etkisi oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Sanayi sekt\u00f6r\u00fc, salg\u0131n d\u00f6neminden \u00f6nce de zorlu bir s\u00fcre\u00e7ten ge\u00e7mi\u015fti. 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda sanayinin GSYH i\u00e7indeki pay\u0131n\u0131n y\u00fczde 20\u2019nin alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemler oldu. T\u00fcrkiye, bir nevi erken sanayisizle\u015fme sorunu ya\u015f\u0131yordu. 2004-2013 d\u00f6neminde TL\u2019nin a\u015f\u0131r\u0131 de\u011ferlenmesi ve \u00c7in\u2019in D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne \u00fcye olmas\u0131 sonras\u0131nda k\u00fcresel pazar pay\u0131n\u0131 h\u0131zla art\u0131rmas\u0131 gibi geli\u015fmeler, T\u00fcrkiye\u2019de sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn rekabet avantaj\u0131n\u0131 \u00f6rseledi. Do\u011frudan yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131n da etkisiyle iktisadi aktivite d\u0131\u015f ticarete konu olmayan hizmetler sekt\u00f6r\u00fcne do\u011fru \u00e7ok h\u0131zl\u0131 y\u00f6neldi.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><strong><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>SANAY\u0130DE \u0130HRACAT \u0130VMES\u0130<\/span><\/strong><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Ekonomik geli\u015fmenin hen\u00fcz erken bir a\u015famas\u0131nda, sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn \u00fcretkenlik art\u0131\u015f\u0131, istihdam ve ihracat gibi uzun vadeli kazan\u0131mlar\u0131ndan yeterince faydalanamadan, a\u011f\u0131rl\u0131k merkezinin h\u0131zla hizmetler sekt\u00f6r\u00fcne kayd\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olduk. Bu \u2018erken sanayisizle\u015fme\u2019 e\u011filimi, T\u00fcrkiye\u2019yi orta gelir tuza\u011f\u0131na s\u00fcr\u00fckleyen ba\u015fl\u0131ca unsurlardan biri oldu.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye\u2019de sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yeniden canlanmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nemli bir f\u0131rsat penceresi a\u00e7t\u0131. \u00c7in\u2019in salg\u0131n d\u00f6neminde \u00fcretim tesislerini uzun s\u00fcre tam kapasite \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ramamas\u0131 \u00fczerine Bat\u0131l\u0131 \u00fclkeler g\u00fcvenilir bir tedarik\u00e7i olarak T\u00fcrk sanayisine y\u00f6nelmi\u015flerdi. T\u00fcrkiye, bu f\u0131rsat\u0131 2021-2023 d\u00f6neminde olduk\u00e7a iyi de\u011ferlendirdi. Hem Avrupa\u2019ya hem de ABD\u2019ye yap\u0131lan sanayi ihracat\u0131 h\u0131zla artarken, sanayinin ekonomideki pay\u0131 bu d\u00f6nemde yakla\u015f\u0131k 5 puanl\u0131k y\u00fckseldi. Eyl\u00fcl 2021\u2019de bu k\u00f6\u015fede kaleme ald\u0131\u011f\u0131m bir yaz\u0131da, sanayideki bu ivmeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir k\u0131lman\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmi\u015ftim.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><strong><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Y\u00dcKSEK TEKNOLOJ\u0130L\u0130 \u00dcRET\u0130M<\/span><\/strong><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Maalesef geldi\u011fimiz son noktada sanayi, bu ivmeyi koruyamad\u0131. 2023\u2019\u00fcn son \u00e7eyre\u011finden bu yana sanayi sekt\u00f6r\u00fc zay\u0131fl\u0131yor. Kay\u0131plar, 2024\u2019\u00fcn ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyreklerinde daha belirgin hale geldi.\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>T\u00fcrkiye\u2019nin y\u00fcksek b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131n\u0131 istikrarl\u0131 bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcrebilmesi, orta gelir tuza\u011f\u0131ndan kurtulabilmesi, refah art\u0131\u015f\u0131n\u0131 tabana yayabilmesi ve d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 makul seviyelere \u00e7ekebilmesi i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sanayi sekt\u00f6r\u00fcne ihtiyac\u0131 var. D\u00f6viz kuru, faiz oran\u0131 ve ihracat pazarlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131 gibi de\u011fi\u015fkenler, konjonkt\u00fcrel olarak sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc olumsuz etkiliyor. Ku\u015fkusuz, k\u0131sa vadeli olumsuz etkileri hafifletmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6nlemler almak faydal\u0131 olacakt\u0131r. Ancak esas odaklanmam\u0131z gereken, T\u00fcrkiye\u2019nin y\u00fcksek teknolojili sanayi \u00fcretimine y\u00f6nelik uzun vadeli hedef ve stratejilerini destekleyecek yap\u0131sal politikalar\u0131 hayata ge\u00e7irmektir. Konjonkt\u00fcrel etkiler normale d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde, sanayiye esas ivme kazand\u0131racak olan bu uzun vadeli politikalar ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm olacakt\u0131r.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;text-align:right;'><strong>nurullah.gur@marmara.edu.tr<\/strong><\/p>","slug":"erken-sanayisizlesme-sorunsalimiz","tags":null,"meta_title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","meta_description":"PROF. DR. NURULLAH G\u00dcR","meta_keywords":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":0,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":9,"name":"NURULLAH","surname":"G\u00dcR","email":"nurullah.gur@marmara.edu.tr","slug":"prof-dr-nurullah-gur","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600zm0eg4EVw1c01iN.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:51:22.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":59246,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":59120,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","home_title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":"PROF. DR. NURULLAH G\u00dcR","content":"<p id=\"isPasted\" style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style=\"font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;\"><\/span><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u0130ktisadi faaliyette son 7-8 ayd\u0131r bir yava\u015flama var. Sekt\u00f6rel bazda bu yava\u015flama kendini en \u00e7ok sanayi sekt\u00f6r\u00fcnde hissettiriyor. Sadece \u00fcretim g\u00f6stergeleri de\u011fil, istihdam rakamlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da sanayi sekt\u00f6r\u00fc negatif ayr\u0131\u015f\u0131yor. Mevsim ve takvim etkisinden ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f sanayi \u00fcretim endeksi y\u0131l ba\u015f\u0131ndan bu yana y\u00fczde 4.2 oran\u0131nda darald\u0131. Ayn\u0131 s\u00fcre zarf\u0131nda sanayi istihdam\u0131nda\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>46 bin ki\u015filik azalma ya\u015fand\u0131. \u0130\u00e7 talepteki gerilemenin yan\u0131 s\u0131ra ihracat pazarlar\u0131m\u0131zdaki ekonomik zay\u0131flaman\u0131n sanayinin bu performans\u0131nda etkisi oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Sanayi sekt\u00f6r\u00fc, salg\u0131n d\u00f6neminden \u00f6nce de zorlu bir s\u00fcre\u00e7ten ge\u00e7mi\u015fti. 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda sanayinin GSYH i\u00e7indeki pay\u0131n\u0131n y\u00fczde 20\u2019nin alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemler oldu. T\u00fcrkiye, bir nevi erken sanayisizle\u015fme sorunu ya\u015f\u0131yordu. 2004-2013 d\u00f6neminde TL\u2019nin a\u015f\u0131r\u0131 de\u011ferlenmesi ve \u00c7in\u2019in D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne \u00fcye olmas\u0131 sonras\u0131nda k\u00fcresel pazar pay\u0131n\u0131 h\u0131zla art\u0131rmas\u0131 gibi geli\u015fmeler, T\u00fcrkiye\u2019de sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn rekabet avantaj\u0131n\u0131 \u00f6rseledi. Do\u011frudan yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131n da etkisiyle iktisadi aktivite d\u0131\u015f ticarete konu olmayan hizmetler sekt\u00f6r\u00fcne do\u011fru \u00e7ok h\u0131zl\u0131 y\u00f6neldi.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><strong><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>SANAY\u0130DE \u0130HRACAT \u0130VMES\u0130<\/span><\/strong><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Ekonomik geli\u015fmenin hen\u00fcz erken bir a\u015famas\u0131nda, sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn \u00fcretkenlik art\u0131\u015f\u0131, istihdam ve ihracat gibi uzun vadeli kazan\u0131mlar\u0131ndan yeterince faydalanamadan, a\u011f\u0131rl\u0131k merkezinin h\u0131zla hizmetler sekt\u00f6r\u00fcne kayd\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olduk. Bu \u2018erken sanayisizle\u015fme\u2019 e\u011filimi, T\u00fcrkiye\u2019yi orta gelir tuza\u011f\u0131na s\u00fcr\u00fckleyen ba\u015fl\u0131ca unsurlardan biri oldu.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye\u2019de sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yeniden canlanmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nemli bir f\u0131rsat penceresi a\u00e7t\u0131. \u00c7in\u2019in salg\u0131n d\u00f6neminde \u00fcretim tesislerini uzun s\u00fcre tam kapasite \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ramamas\u0131 \u00fczerine Bat\u0131l\u0131 \u00fclkeler g\u00fcvenilir bir tedarik\u00e7i olarak T\u00fcrk sanayisine y\u00f6nelmi\u015flerdi. T\u00fcrkiye, bu f\u0131rsat\u0131 2021-2023 d\u00f6neminde olduk\u00e7a iyi de\u011ferlendirdi. Hem Avrupa\u2019ya hem de ABD\u2019ye yap\u0131lan sanayi ihracat\u0131 h\u0131zla artarken, sanayinin ekonomideki pay\u0131 bu d\u00f6nemde yakla\u015f\u0131k 5 puanl\u0131k y\u00fckseldi. Eyl\u00fcl 2021\u2019de bu k\u00f6\u015fede kaleme ald\u0131\u011f\u0131m bir yaz\u0131da, sanayideki bu ivmeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir k\u0131lman\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmi\u015ftim.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><strong><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Y\u00dcKSEK TEKNOLOJ\u0130L\u0130 \u00dcRET\u0130M<\/span><\/strong><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>Maalesef geldi\u011fimiz son noktada sanayi, bu ivmeyi koruyamad\u0131. 2023\u2019\u00fcn son \u00e7eyre\u011finden bu yana sanayi sekt\u00f6r\u00fc zay\u0131fl\u0131yor. Kay\u0131plar, 2024\u2019\u00fcn ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyreklerinde daha belirgin hale geldi.\u00a0<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;'><span style='font-size:16px;font-family:\"Helvetica\",sans-serif;'>T\u00fcrkiye\u2019nin y\u00fcksek b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131n\u0131 istikrarl\u0131 bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcrebilmesi, orta gelir tuza\u011f\u0131ndan kurtulabilmesi, refah art\u0131\u015f\u0131n\u0131 tabana yayabilmesi ve d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 makul seviyelere \u00e7ekebilmesi i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sanayi sekt\u00f6r\u00fcne ihtiyac\u0131 var. D\u00f6viz kuru, faiz oran\u0131 ve ihracat pazarlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131 gibi de\u011fi\u015fkenler, konjonkt\u00fcrel olarak sanayi sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc olumsuz etkiliyor. Ku\u015fkusuz, k\u0131sa vadeli olumsuz etkileri hafifletmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6nlemler almak faydal\u0131 olacakt\u0131r. Ancak esas odaklanmam\u0131z gereken, T\u00fcrkiye\u2019nin y\u00fcksek teknolojili sanayi \u00fcretimine y\u00f6nelik uzun vadeli hedef ve stratejilerini destekleyecek yap\u0131sal politikalar\u0131 hayata ge\u00e7irmektir. Konjonkt\u00fcrel etkiler normale d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde, sanayiye esas ivme kazand\u0131racak olan bu uzun vadeli politikalar ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm olacakt\u0131r.<\/span><\/p><p style='margin-top:0cm;margin-right:0cm;margin-bottom:0cm;margin-left:0cm;line-height:normal;font-size:15px;font-family:\"Calibri\",sans-serif;text-align:right;'><strong>nurullah.gur@marmara.edu.tr<\/strong><\/p>","slug":"erken-sanayisizlesme-sorunsalimiz","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":null,"meta_title":"Erken sanayisizle\u015fme sorunsal\u0131m\u0131z","meta_description":"PROF. DR. NURULLAH G\u00dcR","meta_keywords":null,"view_count":0,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}