{"status":true,"post":{"id":19540,"user_id":23,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 13:37:21","created_at":"2018-12-09T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T10:37:21.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":19540,"is_featured":0,"title":"Ekonominin kan\u0131 para arz\u0131 eksik olursa ne olur?","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

Para arz\u0131 son derece \u00f6nemli konu. Ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye ve geli\u015fmelere g\u00f6re ayarlanamazsa piyasalar nakit s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na girer, para bulamay\u0131z ya da \u00e7ekleri \u00f6deyemeyiz. Para s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 m\u00fclk sat\u0131\u015f\u0131nda bile daha fazla iskonto ya da daha y\u00fcksek faiz \u00f6demek anlam\u0131na gelir. K\u0131sacas\u0131; piyasadaki para miktar\u0131 ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye uygun miktarda olmad\u0131 m\u0131 ciddi dengesizlikler olu\u015fur.<\/span>
Piyasaya fazla para s\u00fcr\u00fcl\u00fcrse, hele t\u00fcketim e\u011filimi y\u00fcksek yerlere fazla para verilirse o zaman da enflasyonda art\u0131\u015f ba\u015flar. Piyasaya olmas\u0131 gerekenden az para s\u00fcr\u00fcl\u00fcrse piyasa durgunlu\u011fa girer, para bulmak zorla\u015f\u0131r ve faizler y\u00fckselir.<\/span><\/p>

PARA ARZI VER\u0130LER\u0130<\/strong><\/span><\/p>

\u015eimdi son verilere bakal\u0131m. <\/span>
Y\u0131l ba\u015f\u0131na g\u00f6re T\u00dcFE, Kas\u0131m 2018\u2019de y\u00fczde 20.79 olarak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f. Yurt i\u00e7i \u00dcFE rakam\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ayn\u0131 d\u00f6nemde y\u00fczde 36.68 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu oran y\u0131ll\u0131k bazda iki ay \u00f6nce y\u00fczde 46.15 idi. <\/span>
Bu son derece \u00f6nemli bir veri. Yurt i\u00e7i \u00fcreticiler y\u00fczde 46 civar\u0131nda bir enflasyonu ya\u015fam\u0131\u015flar. Sebebi ha kur olmu\u015f, ha ba\u015fka bir \u015fey, de\u011fi\u015fmez. <\/span>
Para arz\u0131 verilerine bakal\u0131m. <\/span>
TCMB verilerine g\u00f6re M3 (en geni\u015f anlamda para arz\u0131) y\u0131l ba\u015f\u0131na g\u00f6re y\u00fczde 15.45 artm\u0131\u015f. Dola\u015f\u0131mdaki para da y\u00fczde 5.02 oran\u0131nda artm\u0131\u015f. Her iki veri de enflasyonun olduk\u00e7a alt\u0131nda. <\/span>
E\u011fer fiyatlar y\u00fckseldiyse, bir \u015firket olarak adet baz\u0131nda ayn\u0131 ciroyu tutturmak i\u00e7in daha fazla kayna\u011fa ihtiya\u00e7 duyars\u0131n\u0131z. Ya sat\u0131\u015fta vadeleri k\u0131sars\u0131n\u0131z ya da tedarik\u00e7iye daha uzun vade ile \u00f6deme yapars\u0131n\u0131z. Bu durum yeterli gelmezse ya da piyasa ko\u015fullar\u0131 m\u00fc\u015fteri kayb\u0131na yol a\u00e7\u0131yorsa, ya sermaye eklenmesi laz\u0131m ya da d\u0131\u015f kaynak yani kredi. <\/span><\/p>

P\u0130YASAYA YEN\u0130 KAYNAK LAZIM<\/strong><\/span><\/p>

TCMB\u2019nin ana g\u00f6revi parasal istikrar olup, para dengesini sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fc bir kurumdur. \u015eu an mevcut enflasyon ve fiyat \u015fi\u015fmeleri, bize ayn\u0131 miktar ticaret hacmi i\u00e7in daha fazla paraya ihtiya\u00e7 duymam\u0131za yol a\u00e7\u0131yor. Bankalar h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde mevduat toplayamazlar. O y\u00fczden kredi imkan\u0131n\u0131 kolayca art\u0131rmalar\u0131 i\u00e7in yurt d\u0131\u015f\u0131 sendikasyon kredilerine gitmeleri gerekir. <\/span><\/p>

Piyasada \u00e7ark\u0131n normal seyirde gitmesi i\u00e7in d\u00f6nem d\u00f6nem b\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 verilir. Yani geni\u015fletici b\u00fct\u00e7e politikalar\u0131 uygulan\u0131r. Piyasaya yeni kaynak sokulmas\u0131 sa\u011flan\u0131r. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 para bas\u0131lmas\u0131 gerekir. Bunun \u00f6n\u00fcnde en b\u00fcy\u00fck \u00f6nyarg\u0131 bas\u0131lan paran\u0131n enflasyon yarataca\u011f\u0131 korkusudur. Oysa bu eksik bilgiden kaynaklanan yersiz bir korkudur. Piyasaya arz edilecek para \u00fcretimin art\u0131r\u0131lmas\u0131nda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve konu s\u0131k\u0131 denetlendi\u011finde aksine etki bile yapabilir. Yani enflasyonu a\u015fa\u011f\u0131 itebilir. <\/span><\/p>

TCMB PARA ARZINI G\u00d6ZDEN GE\u00c7\u0130RMEL\u0130<\/strong><\/span><\/p>

\u015eimdi TCMB\u2019nin mevcut para arz\u0131n\u0131 piyasa b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne ve fiyat \u015fi\u015fmelerine kar\u015f\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irme zaman\u0131. Bu konuda ne kadar gecikirse, kredi devre faizlerini \u00f6deyemeyen firma say\u0131s\u0131 da o kadar artabilir. Durgunlu\u011fun ana sebebi, y\u00fckselen fiyatlara ra\u011fmen para arz\u0131n\u0131n yeni ko\u015fullara uygun hale getirilmemesidir. <\/span><\/p>

Piyasa bu s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 vade kayd\u0131rarak, \u00e7ek erteleyerek kendi \u00e7ap\u0131nda \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015fsa da bu asla sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olmay\u0131p gelecekteki sorunlar\u0131n artmas\u0131ndan ba\u015fka bir i\u015fe de yaramaz.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"ekonominin-kani-para-arzi-eksik-olursa-ne-olur","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ekonominin kan\u0131 para arz\u0131 eksik olursa ne olur?","meta_description":"Hikmet Baydar","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":170,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":23,"name":"H\u0130KMET","surname":"BAYDAR","email":"hikmet-baydar@gmail.com","slug":"hikmet-baydar","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600m8IdzrjJsMVvSMC.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-10-19T14:42:06.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:49:02.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":19639,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":19540,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Ekonominin kan\u0131 para arz\u0131 eksik olursa ne olur?","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

Para arz\u0131 son derece \u00f6nemli konu. Ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye ve geli\u015fmelere g\u00f6re ayarlanamazsa piyasalar nakit s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na girer, para bulamay\u0131z ya da \u00e7ekleri \u00f6deyemeyiz. Para s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 m\u00fclk sat\u0131\u015f\u0131nda bile daha fazla iskonto ya da daha y\u00fcksek faiz \u00f6demek anlam\u0131na gelir. K\u0131sacas\u0131; piyasadaki para miktar\u0131 ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye uygun miktarda olmad\u0131 m\u0131 ciddi dengesizlikler olu\u015fur.<\/span>
Piyasaya fazla para s\u00fcr\u00fcl\u00fcrse, hele t\u00fcketim e\u011filimi y\u00fcksek yerlere fazla para verilirse o zaman da enflasyonda art\u0131\u015f ba\u015flar. Piyasaya olmas\u0131 gerekenden az para s\u00fcr\u00fcl\u00fcrse piyasa durgunlu\u011fa girer, para bulmak zorla\u015f\u0131r ve faizler y\u00fckselir.<\/span><\/p>

PARA ARZI VER\u0130LER\u0130<\/strong><\/span><\/p>

\u015eimdi son verilere bakal\u0131m. <\/span>
Y\u0131l ba\u015f\u0131na g\u00f6re T\u00dcFE, Kas\u0131m 2018\u2019de y\u00fczde 20.79 olarak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f. Yurt i\u00e7i \u00dcFE rakam\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ayn\u0131 d\u00f6nemde y\u00fczde 36.68 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu oran y\u0131ll\u0131k bazda iki ay \u00f6nce y\u00fczde 46.15 idi. <\/span>
Bu son derece \u00f6nemli bir veri. Yurt i\u00e7i \u00fcreticiler y\u00fczde 46 civar\u0131nda bir enflasyonu ya\u015fam\u0131\u015flar. Sebebi ha kur olmu\u015f, ha ba\u015fka bir \u015fey, de\u011fi\u015fmez. <\/span>
Para arz\u0131 verilerine bakal\u0131m. <\/span>
TCMB verilerine g\u00f6re M3 (en geni\u015f anlamda para arz\u0131) y\u0131l ba\u015f\u0131na g\u00f6re y\u00fczde 15.45 artm\u0131\u015f. Dola\u015f\u0131mdaki para da y\u00fczde 5.02 oran\u0131nda artm\u0131\u015f. Her iki veri de enflasyonun olduk\u00e7a alt\u0131nda. <\/span>
E\u011fer fiyatlar y\u00fckseldiyse, bir \u015firket olarak adet baz\u0131nda ayn\u0131 ciroyu tutturmak i\u00e7in daha fazla kayna\u011fa ihtiya\u00e7 duyars\u0131n\u0131z. Ya sat\u0131\u015fta vadeleri k\u0131sars\u0131n\u0131z ya da tedarik\u00e7iye daha uzun vade ile \u00f6deme yapars\u0131n\u0131z. Bu durum yeterli gelmezse ya da piyasa ko\u015fullar\u0131 m\u00fc\u015fteri kayb\u0131na yol a\u00e7\u0131yorsa, ya sermaye eklenmesi laz\u0131m ya da d\u0131\u015f kaynak yani kredi. <\/span><\/p>

P\u0130YASAYA YEN\u0130 KAYNAK LAZIM<\/strong><\/span><\/p>

TCMB\u2019nin ana g\u00f6revi parasal istikrar olup, para dengesini sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fc bir kurumdur. \u015eu an mevcut enflasyon ve fiyat \u015fi\u015fmeleri, bize ayn\u0131 miktar ticaret hacmi i\u00e7in daha fazla paraya ihtiya\u00e7 duymam\u0131za yol a\u00e7\u0131yor. Bankalar h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde mevduat toplayamazlar. O y\u00fczden kredi imkan\u0131n\u0131 kolayca art\u0131rmalar\u0131 i\u00e7in yurt d\u0131\u015f\u0131 sendikasyon kredilerine gitmeleri gerekir. <\/span><\/p>

Piyasada \u00e7ark\u0131n normal seyirde gitmesi i\u00e7in d\u00f6nem d\u00f6nem b\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 verilir. Yani geni\u015fletici b\u00fct\u00e7e politikalar\u0131 uygulan\u0131r. Piyasaya yeni kaynak sokulmas\u0131 sa\u011flan\u0131r. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 para bas\u0131lmas\u0131 gerekir. Bunun \u00f6n\u00fcnde en b\u00fcy\u00fck \u00f6nyarg\u0131 bas\u0131lan paran\u0131n enflasyon yarataca\u011f\u0131 korkusudur. Oysa bu eksik bilgiden kaynaklanan yersiz bir korkudur. Piyasaya arz edilecek para \u00fcretimin art\u0131r\u0131lmas\u0131nda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve konu s\u0131k\u0131 denetlendi\u011finde aksine etki bile yapabilir. Yani enflasyonu a\u015fa\u011f\u0131 itebilir. <\/span><\/p>

TCMB PARA ARZINI G\u00d6ZDEN GE\u00c7\u0130RMEL\u0130<\/strong><\/span><\/p>

\u015eimdi TCMB\u2019nin mevcut para arz\u0131n\u0131 piyasa b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne ve fiyat \u015fi\u015fmelerine kar\u015f\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irme zaman\u0131. Bu konuda ne kadar gecikirse, kredi devre faizlerini \u00f6deyemeyen firma say\u0131s\u0131 da o kadar artabilir. Durgunlu\u011fun ana sebebi, y\u00fckselen fiyatlara ra\u011fmen para arz\u0131n\u0131n yeni ko\u015fullara uygun hale getirilmemesidir. <\/span><\/p>

Piyasa bu s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 vade kayd\u0131rarak, \u00e7ek erteleyerek kendi \u00e7ap\u0131nda \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015fsa da bu asla sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olmay\u0131p gelecekteki sorunlar\u0131n artmas\u0131ndan ba\u015fka bir i\u015fe de yaramaz.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"ekonominin-kani-para-arzi-eksik-olursa-ne-olur","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ekonominin kan\u0131 para arz\u0131 eksik olursa ne olur?","meta_description":"Hikmet Baydar","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":170,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}