{"status":true,"post":{"id":16348,"user_id":10,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-21 10:07:59","created_at":"2017-04-19T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-21T07:07:59.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":16348,"is_featured":0,"title":"Ekonomide nelere \u00f6ncelik verelim","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\">Referandum sonras\u0131 ekonominin ihtiya\u00e7lar\u0131 ve \u00f6ncelikleri de\u011fi\u015fmeyecek. H\u0131zla ekonomide \u00f6ncelik vermemiz gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm alanlar\u0131 de\u011ferlendirelim: <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>1. ENFLASYONU YEN\u0130DEN D\u0130ZG\u0130NLEMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2002 sonras\u0131nda ekonomide sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z iyile\u015fme ve normalle\u015fmenin en \u00f6nemli nedeni, uzun y\u0131llar s\u00fcren \u00e7ok y\u00fcksek enflasyon d\u00f6nemine son vermemiz oldu. Ancak 2011\u2019den itibaren enflasyonla m\u00fccadelede ba\u015far\u0131 sa\u011flayan \u2018enflasyon hedeflemesini\u2019 biraz da k\u00fcresel ko\u015fullar nedeniyle terkettik ve enflasyon yeniden y\u00fckselmeye ba\u015flad\u0131. \u00d6zellikle 2016 ve 2017\u2019de fiyatlama davran\u0131\u015flar\u0131 ile enflasyon beklentileri bozuldu ve enflasyon kontrolden \u00e7\u0131kt\u0131. Hem \u00fcretici hem de t\u00fcketici fiyatlar\u0131n\u0131n daha da y\u00fckselmesi bekleniyor. Bu \u00e7er\u00e7evede ekonomide enflasyonla m\u00fccadeleyi yeniden \u00f6nemsemeli ve enflasyonu art\u0131k kal\u0131c\u0131 olarak y\u00fczde 4-5 band\u0131na \u00e7ekebilmeliyiz. Bunun i\u00e7in de k\u0131s\u0131r tart\u0131\u015fmalardan \u00e7ok enflasyona neden olan unsurlara y\u00f6nelik fikirler geli\u015ftirmeliyiz. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>2. T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NA SAH\u0130P \u00c7IKMALI VE \u00d6NG\u00d6R\u00dcLEB\u0130L\u0130R KILMALIYIZ<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2002 sonras\u0131ndaki ekonomik normalle\u015fmenin ve iyile\u015fmenin sonucu olarak h\u0131zla itibar ve de\u011fer kazand\u0131. De\u011fer kazanman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lar ve nedenleri de \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Bu nedenle art\u0131k T\u00fcrk Liras\u0131\u2019na sahip \u00e7\u0131kmal\u0131 ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir k\u0131lmal\u0131y\u0131z. Bu g\u00f6rev de onu basan ve imzas\u0131 ile tedav\u00fcle \u00e7\u0131kartan Merkez Bankas\u0131\u2019na d\u00fc\u015f\u00fcyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>3. GE\u00c7\u0130C\u0130 DESTEKLERDEN REFORM G\u00dcNDEM\u0130NE D\u00d6NMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2016\u2019da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00f6t\u00fc geli\u015fmeler sonras\u0131 piyasalarda g\u00fcven ortam\u0131 bozuldu ve iktisadi faaliyetler yava\u015flad\u0131. H\u00fck\u00fcmet de \u00e7ok do\u011fru bir kararla kamu olanaklar\u0131n\u0131 kullanarak \u00e7ok \u00f6nemli destekler uygulamaya koydu ve koymaya da devam ediyor. Bu desteklerin olumlu etkisi de hissedilmeye ba\u015fland\u0131. Ekonomide \u00e7arklar d\u00f6n\u00fcyor ve yeniden b\u00fcy\u00fcme e\u011filimi yakaland\u0131. Ancak bu destekler ge\u00e7ici ve s\u00fcreli. Bu nedenle ekonomide ge\u00e7ici desteklerden kal\u0131c\u0131 reform program\u0131na odaklanarak ekonomideki b\u00fcy\u00fcme ve iyile\u015fmeyi kal\u0131c\u0131 hale getirmeliyiz. \u00dcretim destekleri program\u0131 bu konuda \u00e7ok \u00f6nemli bir i\u015flev g\u00f6recek, sekt\u00f6rleri ve firmalar\u0131 rahatlatacak. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>4. JEOPOL\u0130T\u0130K R\u0130SKLER\u0130 AZALTMALIYIZ<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Son y\u0131llarda b\u00f6lgemizde ya\u015fanan \u00e7at\u0131\u015fmalar ve d\u0131\u015f politikada ikili ili\u015fkilerde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u0131k\u0131nt\u0131lar ister istemez ihracat, yabanc\u0131 sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131, turizm ve finansman kanallar\u0131n\u0131 olumsuz etkiliyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Bu nedenle ekonomiye d\u0131\u015f alem ili\u015fkilerinden katk\u0131 de\u011fil, tam tersine kay\u0131p geliyor. D\u00fcnya ekonomisi ve ticaretindeki g\u00f6receli iyile\u015fmenin de olu\u015fturdu\u011fu f\u0131rsatlar\u0131 daha iyi de\u011ferlendirmek i\u00e7in d\u0131\u015f politikada normalle\u015fme aray\u0131\u015f\u0131nda olmal\u0131 ve jeopolitik riskleri azaltmal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle b\u00f6lgemizdeki \u00e7at\u0131\u015fma ortam\u0131n\u0131n kampla\u015fmalar ile de\u011fil, uluslararas\u0131 ortakl\u0131klar ile \u00e7\u00f6z\u00fclmesine a\u011f\u0131rl\u0131k vermeliyiz. Ortakl\u0131klar\u0131m\u0131za alternatifler g\u00f6stererek tehdit etmek yerine normalle\u015fme i\u00e7in diyalog yollar\u0131n\u0131 kullanmal\u0131y\u0131z.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>5. REEL SEKT\u00d6R\u00dcN D\u00d6V\u0130Z A\u00c7I\u011eINA BA\u011eIMLILI\u011eINI VE B\u0130LAN\u00c7O BOZULMASINI D\u00dcZELTMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Banka d\u0131\u015f\u0131 kesimin veya reel sekt\u00f6r\u00fcn 300 milyar dolara yak\u0131n d\u00f6viz borcu ve 200 milyar dolar\u0131 a\u015fan uzun vadeli d\u00f6viz a\u00e7\u0131k pozisyonu bulunuyor. D\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n art\u0131\u015f\u0131 ile birlikte bu bor\u00e7lar ve a\u00e7\u0131k pozisyon \u015firketlere ilave y\u00fckler getiriyor ve <\/span><span class=\"large\">bilan\u00e7olar\u0131n\u0131 bozuyor. 2016 ve 2017\u2019de d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 ile hem bor\u00e7lar\u0131n \u00f6z kaynaklara olan oranlar\u0131 artt\u0131 hem de kur fark\u0131 giderleri ile k\u00e2rlar ve sermayeler eridi. Bu nedenle reel sekt\u00f6r\u00fcn orta vadede d\u00f6vizli bor\u00e7lar\u0131n\u0131 TL\u2019ye \u00e7evirecek mali d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc sa\u011flamal\u0131 ve kur fark\u0131 zararlar\u0131 i\u00e7in ayr\u0131 bir muhasebe-vergileme yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 benimseyerek k\u00e2rlar\u0131n ve sermayelerin erimesini \u00f6nlemeliyiz. Kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm ise mali sistemin reel kesime uzun vadeli, uygun maliyetli TL fonlar yaratmas\u0131 olacak.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>Son S\u00f6z:<\/strong> Siyasetin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 azalt\u0131p ekonomiye \u00f6ncelik verirsek belirsizli\u011fi azalt\u0131r, i\u015f d\u00fcnyas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 da rahatlat\u0131r\u0131z.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"ekonomide-nelere-oncelik-verelim","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ekonomide nelere \u00f6ncelik verelim","meta_description":"Dr. Can G\u00fcrlesel","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":130,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":10,"name":"CAN","surname":"G\u00dcRLESEL","email":"durmaz.umran@superposta.com","slug":"dr-can-gurlesel","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916008P5QTYWdQ2pLpLn.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:51:00.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":16447,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":16348,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Ekonomide nelere \u00f6ncelik verelim","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\">Referandum sonras\u0131 ekonominin ihtiya\u00e7lar\u0131 ve \u00f6ncelikleri de\u011fi\u015fmeyecek. H\u0131zla ekonomide \u00f6ncelik vermemiz gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm alanlar\u0131 de\u011ferlendirelim: <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>1. ENFLASYONU YEN\u0130DEN D\u0130ZG\u0130NLEMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2002 sonras\u0131nda ekonomide sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z iyile\u015fme ve normalle\u015fmenin en \u00f6nemli nedeni, uzun y\u0131llar s\u00fcren \u00e7ok y\u00fcksek enflasyon d\u00f6nemine son vermemiz oldu. Ancak 2011\u2019den itibaren enflasyonla m\u00fccadelede ba\u015far\u0131 sa\u011flayan \u2018enflasyon hedeflemesini\u2019 biraz da k\u00fcresel ko\u015fullar nedeniyle terkettik ve enflasyon yeniden y\u00fckselmeye ba\u015flad\u0131. \u00d6zellikle 2016 ve 2017\u2019de fiyatlama davran\u0131\u015flar\u0131 ile enflasyon beklentileri bozuldu ve enflasyon kontrolden \u00e7\u0131kt\u0131. Hem \u00fcretici hem de t\u00fcketici fiyatlar\u0131n\u0131n daha da y\u00fckselmesi bekleniyor. Bu \u00e7er\u00e7evede ekonomide enflasyonla m\u00fccadeleyi yeniden \u00f6nemsemeli ve enflasyonu art\u0131k kal\u0131c\u0131 olarak y\u00fczde 4-5 band\u0131na \u00e7ekebilmeliyiz. Bunun i\u00e7in de k\u0131s\u0131r tart\u0131\u015fmalardan \u00e7ok enflasyona neden olan unsurlara y\u00f6nelik fikirler geli\u015ftirmeliyiz. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>2. T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NA SAH\u0130P \u00c7IKMALI VE \u00d6NG\u00d6R\u00dcLEB\u0130L\u0130R KILMALIYIZ<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2002 sonras\u0131ndaki ekonomik normalle\u015fmenin ve iyile\u015fmenin sonucu olarak h\u0131zla itibar ve de\u011fer kazand\u0131. De\u011fer kazanman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lar ve nedenleri de \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Bu nedenle art\u0131k T\u00fcrk Liras\u0131\u2019na sahip \u00e7\u0131kmal\u0131 ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir k\u0131lmal\u0131y\u0131z. Bu g\u00f6rev de onu basan ve imzas\u0131 ile tedav\u00fcle \u00e7\u0131kartan Merkez Bankas\u0131\u2019na d\u00fc\u015f\u00fcyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>3. GE\u00c7\u0130C\u0130 DESTEKLERDEN REFORM G\u00dcNDEM\u0130NE D\u00d6NMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2016\u2019da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00f6t\u00fc geli\u015fmeler sonras\u0131 piyasalarda g\u00fcven ortam\u0131 bozuldu ve iktisadi faaliyetler yava\u015flad\u0131. H\u00fck\u00fcmet de \u00e7ok do\u011fru bir kararla kamu olanaklar\u0131n\u0131 kullanarak \u00e7ok \u00f6nemli destekler uygulamaya koydu ve koymaya da devam ediyor. Bu desteklerin olumlu etkisi de hissedilmeye ba\u015fland\u0131. Ekonomide \u00e7arklar d\u00f6n\u00fcyor ve yeniden b\u00fcy\u00fcme e\u011filimi yakaland\u0131. Ancak bu destekler ge\u00e7ici ve s\u00fcreli. Bu nedenle ekonomide ge\u00e7ici desteklerden kal\u0131c\u0131 reform program\u0131na odaklanarak ekonomideki b\u00fcy\u00fcme ve iyile\u015fmeyi kal\u0131c\u0131 hale getirmeliyiz. \u00dcretim destekleri program\u0131 bu konuda \u00e7ok \u00f6nemli bir i\u015flev g\u00f6recek, sekt\u00f6rleri ve firmalar\u0131 rahatlatacak. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>4. JEOPOL\u0130T\u0130K R\u0130SKLER\u0130 AZALTMALIYIZ<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Son y\u0131llarda b\u00f6lgemizde ya\u015fanan \u00e7at\u0131\u015fmalar ve d\u0131\u015f politikada ikili ili\u015fkilerde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u0131k\u0131nt\u0131lar ister istemez ihracat, yabanc\u0131 sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131, turizm ve finansman kanallar\u0131n\u0131 olumsuz etkiliyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Bu nedenle ekonomiye d\u0131\u015f alem ili\u015fkilerinden katk\u0131 de\u011fil, tam tersine kay\u0131p geliyor. D\u00fcnya ekonomisi ve ticaretindeki g\u00f6receli iyile\u015fmenin de olu\u015fturdu\u011fu f\u0131rsatlar\u0131 daha iyi de\u011ferlendirmek i\u00e7in d\u0131\u015f politikada normalle\u015fme aray\u0131\u015f\u0131nda olmal\u0131 ve jeopolitik riskleri azaltmal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle b\u00f6lgemizdeki \u00e7at\u0131\u015fma ortam\u0131n\u0131n kampla\u015fmalar ile de\u011fil, uluslararas\u0131 ortakl\u0131klar ile \u00e7\u00f6z\u00fclmesine a\u011f\u0131rl\u0131k vermeliyiz. Ortakl\u0131klar\u0131m\u0131za alternatifler g\u00f6stererek tehdit etmek yerine normalle\u015fme i\u00e7in diyalog yollar\u0131n\u0131 kullanmal\u0131y\u0131z.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>5. REEL SEKT\u00d6R\u00dcN D\u00d6V\u0130Z A\u00c7I\u011eINA BA\u011eIMLILI\u011eINI VE B\u0130LAN\u00c7O BOZULMASINI D\u00dcZELTMEL\u0130Y\u0130Z<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Banka d\u0131\u015f\u0131 kesimin veya reel sekt\u00f6r\u00fcn 300 milyar dolara yak\u0131n d\u00f6viz borcu ve 200 milyar dolar\u0131 a\u015fan uzun vadeli d\u00f6viz a\u00e7\u0131k pozisyonu bulunuyor. D\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n art\u0131\u015f\u0131 ile birlikte bu bor\u00e7lar ve a\u00e7\u0131k pozisyon \u015firketlere ilave y\u00fckler getiriyor ve <\/span><span class=\"large\">bilan\u00e7olar\u0131n\u0131 bozuyor. 2016 ve 2017\u2019de d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 ile hem bor\u00e7lar\u0131n \u00f6z kaynaklara olan oranlar\u0131 artt\u0131 hem de kur fark\u0131 giderleri ile k\u00e2rlar ve sermayeler eridi. Bu nedenle reel sekt\u00f6r\u00fcn orta vadede d\u00f6vizli bor\u00e7lar\u0131n\u0131 TL\u2019ye \u00e7evirecek mali d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc sa\u011flamal\u0131 ve kur fark\u0131 zararlar\u0131 i\u00e7in ayr\u0131 bir muhasebe-vergileme yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 benimseyerek k\u00e2rlar\u0131n ve sermayelerin erimesini \u00f6nlemeliyiz. Kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm ise mali sistemin reel kesime uzun vadeli, uygun maliyetli TL fonlar yaratmas\u0131 olacak.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>Son S\u00f6z:<\/strong> Siyasetin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 azalt\u0131p ekonomiye \u00f6ncelik verirsek belirsizli\u011fi azalt\u0131r, i\u015f d\u00fcnyas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 da rahatlat\u0131r\u0131z.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"ekonomide-nelere-oncelik-verelim","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Ekonomide nelere \u00f6ncelik verelim","meta_description":"Dr. Can G\u00fcrlesel","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":130,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}