{"status":true,"post":{"id":17450,"user_id":10,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-21 10:19:44","created_at":"2017-11-13T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-21T07:19:44.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":17450,"is_featured":0,"title":"D\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u0131\u015f ticareti nas\u0131l etkiliyor?","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2017\u2019de de de\u011fer kayb\u0131na devam ediyor. 2013 nisanda dolar kar\u015f\u0131s\u0131nda 1.80 seviyelerinde olan T\u00fcrk Liras\u0131, 2017 i\u00e7inde iki kez 3.90 seviyelerini a\u015ft\u0131. T\u00fcrk Liras\u0131 halen denge aray\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor ve \u00fczerindeki de\u011fer kayb\u0131 bask\u0131s\u0131 da s\u00fcr\u00fcyor. T\u00fcrk Liras\u0131\u2019ndaki de\u011fer, d\u0131\u015f ticareti de bir\u00e7ok y\u00f6n\u00fc ile etkiliyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>1 - T\u00dcRK L\u0130RASI SEPET KUR, SON YILLARDA HIZLI VE Y\u00dcKSEK DE\u011eER KAYBINA U\u011eRADI <\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2013\u2019ten bu yana de\u011fer kayb\u0131 i\u00e7inde bulunuyor. 2013 ve 2014 sonlar\u0131nda 2.57 ve 2.58 seviyelerinde olan T\u00fcrk Liras\u0131 sepet kur (0.50 dolar + 0.50 Euro) 2017 kas\u0131m ba\u015f\u0131nda 4.20 seviyesine kadar y\u00fckseldi. T\u00fcrkiye ile benzer \u00fclkelerin para birimleri i\u00e7inde bu kadar y\u00fcksek de\u011fer kayb\u0131na u\u011frayan iki \u00fclke Rusya ile Brezilya. <\/span><br><span class=\"large\"> Rus Rublesi Bat\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131, Brezilya Real\u2019i ise siyasi istikrars\u0131zl\u0131k nedeniyle ayn\u0131 d\u00f6nemde de\u011fer kaybetti. Ancak TL\u2019deki de\u011fer kayb\u0131, Ruble ve Real\u2019in de\u011fer kay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00fczerinde.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>2 - D\u00d6V\u0130Z KURLARININ ARTI\u015eI T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N DI\u015e T\u0130CARET\u0130 \u00dcZER\u0130NDE EN \u00c7OK ETK\u0130L\u0130 OLAN D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc UNSUR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131 seviyesi ve de\u011fi\u015fiklikleri ile ihracat ve ithalat\u0131n geli\u015fmesi aras\u0131nda teorik olarak yak\u0131n bir ili\u015fki bulunuyor. Ancak T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7al\u0131\u015fmalar g\u00f6steriyor ki, d\u00f6viz kurlar\u0131, ihracat ve ithalat \u00fczerinde en \u00e7ok etkili olan be\u015f unsur i\u00e7inde d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131rada yer al\u0131yor. \u0130hracattaki art\u0131\u015f\u0131n ana belirleyicisi d\u0131\u015f talepteki art\u0131\u015f. \u0130kinci unsur, i\u015fg\u00fcc\u00fc maliyetleri seviyesi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc i\u00e7 talep seviyesindeki de\u011fi\u015fiklikler. D\u00f6viz kurlar\u0131, bu \u00fc\u00e7 unsurun ard\u0131ndan s\u0131ralan\u0131yor. Be\u015finci unsur, firma b\u00fcy\u00fcme tercihleri. \u0130hracat te\u015fvikleri ise ilk be\u015f i\u00e7inde yok ve ihracat yapmayan firmalar\u0131 ihracata \u00f6zendirmiyor. \u0130hracat te\u015fvikleri daha \u00e7ok ihracat yapan firmalar\u0131 destekliyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>3 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI \u0130LE T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N D\u00dcNYA \u0130HRACATINDAN ALDI\u011eI PAY ARASINDA SON BE\u015e YILDIR DAHA YAKIN VE DO\u011eRUDAN B\u0130R<\/strong> <strong>\u0130L\u0130\u015eK\u0130 BULUNUYOR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n ihracat \u00fczerindeki etkisini de\u011ferlendirmek i\u00e7in bir ba\u015fka \u00f6nemli g\u00f6sterge sepet kurdaki de\u011fi\u015fimler ile T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131 pay aras\u0131ndaki ili\u015fki. 2011 ve 2012\u2019de bu iki g\u00f6sterge aras\u0131nda anlaml\u0131 bir ili\u015fki yoktu. Ancak 2013\u2019ten itibaren son be\u015f y\u0131ld\u0131r sepet kurdaki art\u0131\u015f ile T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131 pay aras\u0131nda yak\u0131n bir ili\u015fki olu\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Sepet kurdaki h\u0131zl\u0131 art\u0131\u015fa paralel olarak T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndaki pay\u0131 da 2013\u2019te y\u00fczde 0.83 iken, kademeli olarak artt\u0131 ve 2017\u2019de 0.91\u2019e y\u00fckseldi.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>4 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI, DI\u015e T\u0130CARET DENGES\u0130N\u0130 2013-2016 D\u00d6NEM\u0130NDE DAHA OLUMLU ETK\u0130LED\u0130. ANCAK \u0130L\u0130\u015eK\u0130 2017\u2019DE TERS\u0130NE<\/strong> <strong>D\u00d6ND\u00dc <\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f\u0131n ithalat\u0131 yava\u015flatma etkisi, ihracat\u0131 art\u0131rma etkisinden daha y\u00fcksek. 2013-2016 d\u00f6neminde d\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f ile birlikte T\u00fcrkiye\u2019nin d\u0131\u015f ticaret a\u00e7\u0131\u011f\u0131 da mutlak olarak 43.6 milyar dolar geriledi ve 2016\u2019da 56 milyar dolara kadar indi. H\u0131zl\u0131 kur art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 2013-2016 aras\u0131nda ihracat 9.4 milyar d\u00fc\u015ft\u00fc, ithalat ise 53 milyar dolar azald\u0131. D\u0131\u015f ticaretteki iyile\u015fmeyi ithalattaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sa\u011flad\u0131. 2017\u2019de ise d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 h\u0131zlanm\u0131\u015fken bu kez de hem ihracat hem de ithalat birlikte art\u0131yor. Ancak ithalat daha h\u0131zl\u0131 art\u0131yor ve d\u0131\u015f ticaret a\u00e7\u0131\u011f\u0131 y\u00fckseliyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>5 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI \u0130LE T\u00dcRK L\u0130RASI SANAY\u0130 \u00dcR\u00dcNLER\u0130 \u0130HRACAT F\u0130YATLARI ARASINDA TERS \u0130L\u0130\u015eK\u0130 BULUNUYOR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f ile birlikte teorik olarak T\u00fcrk sanayi \u00fcr\u00fcnlerinin ihracatta rekabet g\u00fcc\u00fcn\u00fcn artaca\u011f\u0131 bekleniyor. Bu teori genellikle ger\u00e7ekle\u015fmiyor. Ancak ihracat\u00e7\u0131lar d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u00f6neminde \u00e7o\u011funlukla d\u00f6viz cinsinden fiyatlar\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7ekerek rekabet g\u00fc\u00e7lerini art\u0131rmay\u0131 tercih ediyor. Ayr\u0131ca al\u0131c\u0131lar da TL\u2019deki de\u011fer kay\u0131plar\u0131 d\u00f6nemlerinde fiyat indirimleri talep ediyor. Bu nedenle d\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde T\u00fcrkiye\u2019nin sanayi \u00fcr\u00fcnleri ihra\u00e7 birim fiyatlar\u0131 geriliyor. Bu da toplam ihracattaki art\u0131\u015f\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131yor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>Son S\u00f6z:<\/strong> D\u00f6viz kuru art\u0131\u015f\u0131, ihracatta tek ba\u015f\u0131na etkili olmuyor. Bu nedenle ihracat\u00e7\u0131lara s\u00fcrekli artan d\u00f6viz kurlar\u0131 de\u011fil istikrarl\u0131 kur ve i\u015f ortam\u0131 gerekiyor.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"doviz-kuru-artislari-dis-ticareti-nasil-etkiliyor","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"D\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u0131\u015f ticareti nas\u0131l etkiliyor?","meta_description":"Dr. Can G\u00fcrlesel","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":134,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":10,"name":"CAN","surname":"G\u00dcRLESEL","email":"durmaz.umran@superposta.com","slug":"dr-can-gurlesel","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916008P5QTYWdQ2pLpLn.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:51:00.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":17549,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":17450,"locale":"tr","category_id":73,"title":"D\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u0131\u015f ticareti nas\u0131l etkiliyor?","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2017\u2019de de de\u011fer kayb\u0131na devam ediyor. 2013 nisanda dolar kar\u015f\u0131s\u0131nda 1.80 seviyelerinde olan T\u00fcrk Liras\u0131, 2017 i\u00e7inde iki kez 3.90 seviyelerini a\u015ft\u0131. T\u00fcrk Liras\u0131 halen denge aray\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor ve \u00fczerindeki de\u011fer kayb\u0131 bask\u0131s\u0131 da s\u00fcr\u00fcyor. T\u00fcrk Liras\u0131\u2019ndaki de\u011fer, d\u0131\u015f ticareti de bir\u00e7ok y\u00f6n\u00fc ile etkiliyor. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>1 - T\u00dcRK L\u0130RASI SEPET KUR, SON YILLARDA HIZLI VE Y\u00dcKSEK DE\u011eER KAYBINA U\u011eRADI <\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrk Liras\u0131, 2013\u2019ten bu yana de\u011fer kayb\u0131 i\u00e7inde bulunuyor. 2013 ve 2014 sonlar\u0131nda 2.57 ve 2.58 seviyelerinde olan T\u00fcrk Liras\u0131 sepet kur (0.50 dolar + 0.50 Euro) 2017 kas\u0131m ba\u015f\u0131nda 4.20 seviyesine kadar y\u00fckseldi. T\u00fcrkiye ile benzer \u00fclkelerin para birimleri i\u00e7inde bu kadar y\u00fcksek de\u011fer kayb\u0131na u\u011frayan iki \u00fclke Rusya ile Brezilya. <\/span><br><span class=\"large\"> Rus Rublesi Bat\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131, Brezilya Real\u2019i ise siyasi istikrars\u0131zl\u0131k nedeniyle ayn\u0131 d\u00f6nemde de\u011fer kaybetti. Ancak TL\u2019deki de\u011fer kayb\u0131, Ruble ve Real\u2019in de\u011fer kay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00fczerinde.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>2 - D\u00d6V\u0130Z KURLARININ ARTI\u015eI T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N DI\u015e T\u0130CARET\u0130 \u00dcZER\u0130NDE EN \u00c7OK ETK\u0130L\u0130 OLAN D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc UNSUR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131 seviyesi ve de\u011fi\u015fiklikleri ile ihracat ve ithalat\u0131n geli\u015fmesi aras\u0131nda teorik olarak yak\u0131n bir ili\u015fki bulunuyor. Ancak T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7al\u0131\u015fmalar g\u00f6steriyor ki, d\u00f6viz kurlar\u0131, ihracat ve ithalat \u00fczerinde en \u00e7ok etkili olan be\u015f unsur i\u00e7inde d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131rada yer al\u0131yor. \u0130hracattaki art\u0131\u015f\u0131n ana belirleyicisi d\u0131\u015f talepteki art\u0131\u015f. \u0130kinci unsur, i\u015fg\u00fcc\u00fc maliyetleri seviyesi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc i\u00e7 talep seviyesindeki de\u011fi\u015fiklikler. D\u00f6viz kurlar\u0131, bu \u00fc\u00e7 unsurun ard\u0131ndan s\u0131ralan\u0131yor. Be\u015finci unsur, firma b\u00fcy\u00fcme tercihleri. \u0130hracat te\u015fvikleri ise ilk be\u015f i\u00e7inde yok ve ihracat yapmayan firmalar\u0131 ihracata \u00f6zendirmiyor. \u0130hracat te\u015fvikleri daha \u00e7ok ihracat yapan firmalar\u0131 destekliyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>3 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI \u0130LE T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N D\u00dcNYA \u0130HRACATINDAN ALDI\u011eI PAY ARASINDA SON BE\u015e YILDIR DAHA YAKIN VE DO\u011eRUDAN B\u0130R<\/strong> <strong>\u0130L\u0130\u015eK\u0130 BULUNUYOR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n ihracat \u00fczerindeki etkisini de\u011ferlendirmek i\u00e7in bir ba\u015fka \u00f6nemli g\u00f6sterge sepet kurdaki de\u011fi\u015fimler ile T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131 pay aras\u0131ndaki ili\u015fki. 2011 ve 2012\u2019de bu iki g\u00f6sterge aras\u0131nda anlaml\u0131 bir ili\u015fki yoktu. Ancak 2013\u2019ten itibaren son be\u015f y\u0131ld\u0131r sepet kurdaki art\u0131\u015f ile T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131 pay aras\u0131nda yak\u0131n bir ili\u015fki olu\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Sepet kurdaki h\u0131zl\u0131 art\u0131\u015fa paralel olarak T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00fcnya ihracat\u0131ndaki pay\u0131 da 2013\u2019te y\u00fczde 0.83 iken, kademeli olarak artt\u0131 ve 2017\u2019de 0.91\u2019e y\u00fckseldi.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>4 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI, DI\u015e T\u0130CARET DENGES\u0130N\u0130 2013-2016 D\u00d6NEM\u0130NDE DAHA OLUMLU ETK\u0130LED\u0130. ANCAK \u0130L\u0130\u015eK\u0130 2017\u2019DE TERS\u0130NE<\/strong> <strong>D\u00d6ND\u00dc <\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f\u0131n ithalat\u0131 yava\u015flatma etkisi, ihracat\u0131 art\u0131rma etkisinden daha y\u00fcksek. 2013-2016 d\u00f6neminde d\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f ile birlikte T\u00fcrkiye\u2019nin d\u0131\u015f ticaret a\u00e7\u0131\u011f\u0131 da mutlak olarak 43.6 milyar dolar geriledi ve 2016\u2019da 56 milyar dolara kadar indi. H\u0131zl\u0131 kur art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 2013-2016 aras\u0131nda ihracat 9.4 milyar d\u00fc\u015ft\u00fc, ithalat ise 53 milyar dolar azald\u0131. D\u0131\u015f ticaretteki iyile\u015fmeyi ithalattaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sa\u011flad\u0131. 2017\u2019de ise d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 h\u0131zlanm\u0131\u015fken bu kez de hem ihracat hem de ithalat birlikte art\u0131yor. Ancak ithalat daha h\u0131zl\u0131 art\u0131yor ve d\u0131\u015f ticaret a\u00e7\u0131\u011f\u0131 y\u00fckseliyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>5 - T\u00dcRK L\u0130RASI\u2019NDA DE\u011eER KAYBI \u0130LE T\u00dcRK L\u0130RASI SANAY\u0130 \u00dcR\u00dcNLER\u0130 \u0130HRACAT F\u0130YATLARI ARASINDA TERS \u0130L\u0130\u015eK\u0130 BULUNUYOR<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">D\u00f6viz kurlar\u0131ndaki art\u0131\u015f ile birlikte teorik olarak T\u00fcrk sanayi \u00fcr\u00fcnlerinin ihracatta rekabet g\u00fcc\u00fcn\u00fcn artaca\u011f\u0131 bekleniyor. Bu teori genellikle ger\u00e7ekle\u015fmiyor. Ancak ihracat\u00e7\u0131lar d\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u00f6neminde \u00e7o\u011funlukla d\u00f6viz cinsinden fiyatlar\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7ekerek rekabet g\u00fc\u00e7lerini art\u0131rmay\u0131 tercih ediyor. Ayr\u0131ca al\u0131c\u0131lar da TL\u2019deki de\u011fer kay\u0131plar\u0131 d\u00f6nemlerinde fiyat indirimleri talep ediyor. Bu nedenle d\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde T\u00fcrkiye\u2019nin sanayi \u00fcr\u00fcnleri ihra\u00e7 birim fiyatlar\u0131 geriliyor. Bu da toplam ihracattaki art\u0131\u015f\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131yor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>Son S\u00f6z:<\/strong> D\u00f6viz kuru art\u0131\u015f\u0131, ihracatta tek ba\u015f\u0131na etkili olmuyor. Bu nedenle ihracat\u00e7\u0131lara s\u00fcrekli artan d\u00f6viz kurlar\u0131 de\u011fil istikrarl\u0131 kur ve i\u015f ortam\u0131 gerekiyor.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"doviz-kuru-artislari-dis-ticareti-nasil-etkiliyor","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"D\u00f6viz kuru art\u0131\u015flar\u0131 d\u0131\u015f ticareti nas\u0131l etkiliyor?","meta_description":"Dr. Can G\u00fcrlesel","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":134,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}